Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Bunthorst - Groote Slink

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Tijdens het uitzetten van de wandeling nabij Elsendorp waren we onder de indruk van de schoonheid in dat gebied. Ook raakten we even Landgoed Bunthorst. Omdat het daar zo mooi en interessant is om te wandelen, besloten we om een verbinding te leggen tussen de wandelingen bij Elsendorp en de Ullingsche Bergen bij Sint Anthonis. De Ullingsche Bergen zagen we in een winterlandschap. Nu laten we zien hoe groen het allemaal is.

De wandeling is niet buitengewoon lang, maar oh zo mooi! We hebben het traject met vrienden afgelegd en geregeld hebben we stil gestaan om de schoonheid van het landschap, de bloeiende plantjes of het prachtige groen in ons op te nemen. Er is zoveel variatie in deze wandeling, dat we dat graag met jullie willen delen. We beloven iets heel bijzonders.

Het parkachtige landschap bij de Groote Slink, de 'hangplek', de bunkers langs het Defensiekanaal, de prachtige bossen en heide van de Breuk, het Sint Anthonisbos en de Stichting. Maar vooral Landgoed Bunthorst - bijzonder hoor - met de mosomrande paden, het Theehuis en de Vleermuizenkelder.

En daar blijft het niet bij. Het plan ligt nu klaar om een uitbreiding uit te zetten, want we willen ook nog naar de Vredepaal, een markant punt. Tot volgende keer.



Routebeschrijving

Een GPS wandeling van 11 km bij Elsendorp/Sint Anthonis. 
De paden zijn goed begaanbaar. Voorbij de draaihekjes kan het (gras) nat zijn. De route is niet geschikt voor rolstoel of scootmobiel.
Er is geen horeca op de route. (Op 5 km Ga naar De Heksenboom N51 37.601 E5 51.691)
Er zijn geen verkorte versies van deze wandeling beschikbaar. Wel is er een WPT en RTE file beschikbaar.

  De kenmerken
  startpunt Elsendorp - St. Anthonis
  positie Noord-Brabant, Nederland. Co√∂rdinaten: N51.594910 E5.816261
  afstanden 11.0 km,
  type Bos/Open landschap
  begaanbaarheid Doorgaans goed begaanbaar
  scootmobiel Nee
  honden Aangelijnd
  horeca Halverwege
  Datum wandeling 04-07-2010

  Langere beschrijving
 

START N51 35.364 E5 49.104
We vinden de parkeerplaats van het Brabants Landschap op zo'n 500 meter vanaf de Gemertseweg, de N272 tussen Elsendorp en Sint Anthonis.

Vanuit Elsendorp is het 300 meter voorbij de inrit naar Bronlaak rechts. Er is daar voldoende parkeergelegenheid. We vertrekken precies richting Zuidoost.

Na ruim 500 meter zien we bij een bankje rechts een onopvallende grijze steen. Het blijkt een historische justitieplaats te zijn. Een hangplek.

Groote Slink 1
Het landschap is ontstaan uit een groot ontginningsgebied van de Peel tussen 1907 en 1940. De Groote Slink - afgeleid van slenk, een verzakte laagte - is aangelegd in de Engelse Landschapsstijl door Leonard Antonij Springer in opdracht van Adam Roelvink.

Rond 1900 zaten de gemeenten krap bij kas. Daarom verkochten ze woeste grond. En zo geschiedde het, dat vanaf 1903 de Twentse bankiers Gebroeders Adam en Jan-Berend Roelvink 1050 ha zeer goedkope grond konden kopen. De Nederlandse Heidemaatschappij heeft het gebied ontgonnen.

Justitieplaats 
Even bezien waar we zijn. Ten noorden van ons ligt Oploo. In 1393 als heerlijkheid vermeld met een omgracht kasteel van kasteelheer Gerrit de Vette. Na 1500 kreeg Oploo een eigen schepenbank. Rond 1750 was het slot bezit van de familie Steenhuijs, die er veelvuldig gebruik van maakte als jachtslot. Naar het zuiden toe, richting Gemert, waar we nu zijn, lag een groot jachtterrein. Godevaert en Ludolf waren ambtsman van het Land van Cuijck voor de Prins van Oranje. Ludolf was als een hoge militair verbonden aan de Staten-Generaal. In 1778 werd de Heerlijkheid verkocht aan Stadhouder Willem V. Hij had er geen interesse in, waardoor het vervallen is en in 1800 werd gesloopt.

De laatste bewoners van het slot waren Lucretia van der Noot, vrijvrouwe van Heumen en Oploo, en haar twee dochters Amelia en Genoveva, de drie Juffers van Oploo; daarom heette het kasteeltje Het Juffere. Lucretia, die protestant was, zorgde echter wel voor het welzijn van de katholieke bevolking en zorgde voor een schuurkerk en een school. Uitzonderlijk. Nu is alleen de slotgracht en het parkje overgebleven, met daarin de sculpturen van de Drie Jufferen.

Dat Oploo als Heerlijkheid een eigen halsrecht bezat, zien we hier terug. Mensen die voor justitie van elders moesten vluchten zochten soms hun toevlucht in de onherbergzame Peel, waar de Heer van Oploo af en toe klopjachten hield en deze mensen ter dood veroordeelde. En halsrecht is halsrecht, dus werden ze opgehangen op een goed zichtbare plek langs de route naar Gemert. We zullen het maar een 'hangplek' noemen.

Op de gedenksteen staat ietwat moeilijk te onderscheiden: "Justitieplaats van de Hoge Vrije Heerlijkheid Oploo 1500-1790".

Hierna gaan we door een mooi oud stukje bos richting het Peelkanaal, ook wel Defensiekanaal genoemd.We moeten er wel even een stukje voor omlopen. Vooral langs de prachtig bloeiende rododendrons en vele andere in bloei staande struiken gaan we langs het kanaal met de vele bunkers en kazematten.

Peelkanaal / Defensiekanaal 
Tegen het einde van de jaren dertig van vorige eeuw werd het kanaal gegraven als afwateringskanaal van de natte en sompige peel en sloot aan op de rivier de Raam in het noorden. Samen vormde dat de Peel-Raamstelling, die een verdedigingslinie vormde tegen een eventuele Duitse inval. De verdedigingslinie is tot Rijksmonument verklaard.

De linie bestaat uit een 100 km lange antitankgracht met stuwen, meer dan 330 kazematten, schootsvelden en achter het kanaal een wal. Het terrein voor de gracht kon worden geïnundeerd. Dat wil zeggen dat de weilanden en wegen onder water gezet konden worden om de opmars van vijandelijke troepen te stoppen. Het geschut had minimaal een schootsafstand van 1200 meter.

De stelling is goed bewaard gebleven, omdat ze achterhaald bleek en in het zuiden niet aansloot op de Belgische linies. De Duitsers trokken om de stelling heen en konden zo het defensiesysteem van achteren uitschakelen.

We steken voorzichtig de drukke weg over! Nu volgt een prachtig bos: de Breuk. Prachtige variatie bomen. Ook langs de hei, ooit een groot ven geweest, komen we weer bij het defensiekanaal uit. We steken ook dat weer over en ontdekken dat iets verder naar rechts over het bruggetje een 'nieuw' natuurgebied wordt aangelegd.

Breuk 
De Breuk is een bos- en heidegebied van Staatsbosbeheer met een grote variatie aan bomen. Naast de grove den, eik, berk en beuk zien we spar en lariks.

Het heidegebied is een opgedroogd peelven, waar nu veel buntgras groeit. Op velerlei plaatsen wordt hard gewerkt aan kappen van niet inheems hout.

Het gebied sluit aan op de Ullingse Bergen, richting Sint Anthonis. We hebben daar ook een wandelroute uitgezet.

Natuurvriendelijke oevers 
De steile oevers van het kanaal zijn een grote belemmering voor dieren en planten. Samen met diverse overheidsinstanties van Europa, Noord-Brabant, Gemeenten en diverse Instellingen wordt de overgang van water naar land geleidelijk gemaakt. Daardoor verrijkt de begroeiing, kunnen vissen beter paaien en kunnen zoogdieren zoals muizen, marters en reeën gemakkelijker bij het water.

Zo zijn er langs het Peelkanaal tien overgangen gemaakt. Nu zien we ook de lisdodde en gele lis weer langs de oevers. Over het bruggetje is een heerlijk rustpunt aangelegd. Lekker genieten.

Hierna voert een bosweg ons langs de
hekken van een voor ons ietwat mysterieus omheind terrein aan de Stichting. Of het een penitentiaire inrichting is, of een opleidingscentrum voor de KLPD of ME? 
Geen idee. Een hondentrainingscentrum?Maar uiteindelijk moeten we weer oversteken en dan komen we in de parel van deze wandeling: Landgoed Bunthorst.Even goed opletten op de toegangshekjes om de mooie paadjes te volgen.

Landgoed Bunthorst 
Anders dan de Groote Slink werd het landgoed ontgonnen volgens het aloude model met grote rechthoekige percelen beplant met bos of aangelegd als akker of weiland. De lanen werden aangeplant met de snelgroeiende Amerikaanse eik. Let ook eens op de slingerende paden omzoomd door een randje mos.

In de bossen broeden de goudhaantjes, buizerd en havik. Er zijn ook enkele dassenburchten. De Fijnspar, Douglasspar en Japanse lariks gaan verdwijnen. Daarvoor in de plaats komen meer Nederlandse soorten, zoals de Grove den, Zomereik en Ruwe berk. Of dat op een (historisch) landgoed een verrijking is??

Als we het park verlaten passeren we een zorgboerderij en het landhuis zelf. Dat brengt ons bij de uitleg over Bronlaak.

Bronlaak
De dochter van Adam Roelvink, Willie, heeft in 1948 het landhuis en 25 ha grond geschonken aan de oprichters van Bronlaak. Deze stichting begeleidt verstandelijk gehandicapten op antroposofische grondslag. Een aantal woonhuizen zijn ook op die grondslag gebouwd, zodat de bewoners zelfstandig kunnen wonen. Ook kunnen de bewoners op de zorgboerderij werken of biologisch tuinieren in de tuin van het landhuis of in de moestuin. Karel Muller, beïnvloed door Jugendstil, heeft een aantal arbeiderswoningen ontworpen.

De andere helft van het landgoed is in de jaren '60 geschonken aan het Brabants Landschap.

Over de lange laan genieten we van dit parklandschap. Bij de draaihekjes gaan we links de wei in. Daarna krijgen we de keuze tussen poortje links of pootje rechts.We zitten krap in onze tijd en nemen het linker draaihekje. Naar rechts toe kom je bij het tuinhuisje dat op de monumentenlijst staat. Voor volgende wandeling misschien?

Groote slink 2 
De Groote Slink - afgeleid van slenk, een verzakte laagte - is aangelegd in de Engelse Landschapsstijl door Leonard Antonij Springer in opdracht van Adam Roelvink. We zien de lange lanen en dreven en boomgroepen.

Vanaf Huize Bunthorst, ooit heette die Groote Slink en wordt nu Bronlaak genoemd, zijn twee kaarsrechte lanen als zichtlijn aangelegd. De een heet Long Walk en de ander Düsseldorfer Allee. Deze is een kopie van de Königsallee in die stad, 1 km lang en 56 meter breed, c.e. inclusief het groen links en rechts van de weg. De bomen zijn inlandse eik, maar we zien ook enkele moeraseiken.

En zo komen we langs de voormalige ijskelder, nu bewoond door vleermuizen, bij de Groote Slink, een nu in het park opgenomen langgerekt ven.

IJskelder / Theehuis 
De ijskelder en het tuinhuisje zijn beschermde monumenten. We laten de vleermuizen met rust en komen een volgende keer terug voor het tuinhuisje.
Over het bruggetje over het ven keren we terug. Het voormalige peelven is in het park opgenomen als de Groote Slink.

En zo zijn we weer terug bij start. Hebben we onze belofte waar gemaakt?

Startpunt 
A1010 Parkeerplaats Brabants Landschap       N51 35.364 E5 49.104 zuidoost

POI's

Groote Slink 1                                           N51 35.282 E5 49.057

Justitieplaats                                            N51 35.154 E5 49.498

Peelkanaal / Defensiekanaal                         N51 35.372 E5 49.843

Breuk                                                      N51 35.797 E5 49.456

Natuurvriendelijke oevers                            N51 36.219 E5 48.424

Landgoed Bunthorst                                   N51 35.194 E5 48.480

Bronlaak                                                  N51 35.266 E5 48.693

Groote slink 2                                           N51 35.185 E5 48.929

IJskelder / Theehuis   N51 35.256 E5 48.999 / N51 35.248 E5 49.173

Geraadpleegde websites
http://nl.wikipedia.org/wiki/Bunthorst
http://nl.wikipedia.org/wiki/Groote_Slink

http://nl.wikipedia.org/wiki/Oploo


 
  07-06-2015 : Gerard

Landschappelijk echt prachtige wandeling, heel afwisselend, van de eerste tot de laatste kilometer door prachtig gebied en nagenoeg geheel over onverharde paden.

Qua route alleen 1 opmerking: het stuk langs het defensiekanaaltje (dat is op de kaart van het meest zuidoostelijke puntje naar het noordwesten tot de verharde weg tussen Elsendorp en St.Anthonis) is nagenoeg onbegaanbaar. Het pad langs het kanaaltje is als pad nog maar nauwelijks te herkennen, flink overwoekerd en amper begaanbaar; halverwege loopt het helemaal dood en heb ik een flink stuk langs de rand van een zanderige akker tot de weg moeten ploeteren. Als ik de route nog eens zou doen zou ik dus een stukkie omlopen of afsnijden om dat te vermijden.

Afgezien daarvan een heel fijne en mooie wandeling, echt een prachtig gebied dit.