Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Botanische tuin Belmonte - Blauwe Kamer

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Het jaarlijkse uitje van IVN Geldrop ging deze keer naar Wageningen waar we eerst een kijkje namen in de Botanische tuin Belmonte. Een prachtige tuin waar u volop kunt genieten van Rhodondendrons in alle soorten en kleuren. Vervolgens zijn de naar de Blauwe Kamer geweest voor een korte wandeling. Het gebied is niet groter, maar wel erg mooi.

Alles bij elkaar een kleine 6 km verdeeld over 2 gebieden. Geen aanrader voor de stevige wandelaar. Maar voor diegene die van tuinen houden en graag even stil staan bij de details en natuur onderweg is dit een heerlijke ochtend of middag. En met het IVN is het gewoon een dagvullende, maar wel erg gezellige, verkenning door 2 prachtige en zeer verschillende gebieden.

En u komt in beide gebieden een prima horecagelegenheid tegen met panorama terrassen. Dus ook de inwendige mens hoeft u niet te vergeten.


Routebeschrijving

Een GPS wandeling bij Wageningen door de Botanische tuin en de Blauwe Kamer.
De route in Botanische tuin Belmonte is ongeveer 2 km lang en zeer goed begaanbaar.
Ook scootmobiels kunnen hier prima vooruit.
Er is horeca in de tuin aanwezig
De route in de Blauwe Kamer is ongeveer 4 km lang.
Honden zijn niet toegestaan in de Blauwe Kamer.
Goede wandelschoenen zijn hier aan te bevelen.
Deze route is niet geschikt voor scootmobiels.
Ook hier is horeca aanwezig
Een verrekijker is aan te bevelen. Zeker als u een kijkje neemt in de vogelobservatiehut.

Er is alleen een track beschikbaar van deze GPS wandeling beschikbaar.

Let wel op: In de Blauwe kamer zijn honden niet toegestaan.

  De kenmerken
  startpunt Wageningen, twee locaties
  positie Gelderland, Nederland. Co√∂rdinaten: N51.954697 E5.650753
  afstanden 4.0 km, 2 km,
  type Cultuur/Open landschap/Rivier/Tuin
  begaanbaarheid Erg drassig
  scootmobiel Nee
  honden Aangelijnd
  horeca Bij start en onderweg
  Datum wandeling 13-09-2010

  Langere beschrijving
 

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSWe starten deze dag met een bezoek aan de Botanische tuin Belmonte. Iddilisch gelegen op de Wageningsche berg zo'n 30 meter boven de Neder-Rijn. Na de "lange" autotocht genieten we eerst van het mooie uitzicht op het terras van Hotel De Wageningse Berg. Wat een schitterende vergezichten.

We zijn op pad met IVN Geldrop voor het jaarlijkse uitje. Geen lange pittige wandelingen, maar genieten van natuur met een club mensen die veel weet over de natuur.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSMooie berg
Het landgoed Belmonte (mooie berg) ontstond rond 1800 door het samenvoegen van een aantal losse percelen op de Wageningse Berg. In 1843 werd een landhuis in Italiaanse stijl gebouwd op Belmonte door de familie De Constant Rebecque de Villars. De tuin werd in parkstijl aangelegd door Jan. D. Zocher jr.

Het landhuis werd in de Tweede Wereldoorlog onherstelbaar beschadigd. In 1951 kocht de Wageningse universiteit het landgoed en richtte het in als wetenschappelijk arboretum met behoud van de open parkstijl en de prachtige uitzichten over de Nederrijn en Betuwe.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe tuin is inderdaad prachtig. Veel kleuren, mooie doorkijkjes, een geweldige variatie. Slenteren is hier op zijn plaats.

De Botanische tuin
Hortus botanicus is een traditionele naam voor wat tegenwoordig ook vaak een botanische tuin of in Vlaanderen ook wel plantentuin genoemd wordt. Het gaat daarbij om een tuin (of organisatie die onder andere een tuin beheert) met een wetenschappelijk karakter. In de meest strikte zin is een hortus botanicus een wetenschappelijke plantencollectie.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe hortusdirecteur wordt wel prefect of praefectus horti genoemd. Onder de hortusdirecteur staat de hortulanus, de technische beheerder van de hortus. Een hortus is vaak aan een universiteit verbonden en kan aldaar samenwerken met een herbarium, al is het evengoed mogelijk dat het herbarium deel uitmaakt van de botanische tuin.

In een hortus worden planten gekweekt. In sommige horti die al lang bestaan kunnen grote volwassen exemplaren van bomen en struiken gezien worden.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe meeste botanische tuinen zijn gespecialiseerd. Er bestaan ook bijzondere vormen van botanische tuinen zoals een arboretum met hoofdzakelijk bomen en een pinetum met hoofdzakelijk coniferen. Een tuin met diverse soorten rozen wordt wel een rosarium genoemd, maar zal wel nooit een wetenschappelijk karakter dragen.

Naast het wetenschappelijk karakter hebben botanische tuinen in de 21 eeuw nog andere bijzondere taken. Duizenden plantensoorten zijn in meerdere of minder mate bedreigd. Botanische tuinen hebben als taak planten te bewaren in hun collecties maar ook ze in de natuur voor uitsterven te behoeden.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe derde taak die botanische tuinen hebben is planten te laten zien aan iedereen die iets over planten wil weten. Bron Wikipedia.

Rododendron
Rododendron (wetenschappelijke naam Rhododendron, uit het Oud-Grieks: rhodos, "roos"; dendron, "boom") is een groot geslacht van, afhankelijk van de taxonomische opvatting, 600 -1000 soorten bloeiende planten in de heifamilie (Ericaceae). Vanwege de omvang is dit geslacht onderverdeeld in een aantal ondergeslachten.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSAzalea
Carolus Linnaeus definieerde naast dit geslacht een apart geslacht azalea met zes soorten. In 1796 toonde Salisbury[1] aan dat dit onderscheid niet te handhaven was, en werden de azalea's binnen de Rhododendrons ondergebracht.

De naam azalea is in het dagelijks spraakgebruik blijven bestaan. Taxonomisch gezien heeft de term geen eenduidige betekenis: er zijn twee ondergeslachten waarvan de planten met de naam azalea worden betiteld: Tsutsusi, de zogenaamde Japanse azalea’s of groenblijvende azalea’s, en Pentanthera, de zogenaamde bladverliezende azalea’s.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSBeschrijving
De Rhododendrons zijn in het algemeen struiken tot kleine bomen met verspreid staande bladeren. Het aantal meeldraden bedraagt 5, 10 of 27. De bladeren hebben een gave rand en kunnen gegroepeerd staan aan het eind van de tak, wat tot een schijnkrans leidt. De bloemen staan vaak in eindstandige dichte of losse tuilen, maar kunnen ook alleenstaand zijn.

Ook aan mooie vergezichten geen gebrek. Je kunt van verschillende punten ver wegkijken over de Neder-Rijn.

We kwamen onderweg een informatiebordje over fenologie tegen. De tekst willen we u niet onthouden.

Waarneming en bestudering
Fenologie is de wetenschap die zich richt op de bestudering van het moment waarop jaarlijks terugkerende verschijnselen in de natuur zich voordoen. Voorbeelden hiervan zijn start van bloei, bladontplooiing of bladverkleuring.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe start van deze verschijnselen wordt veelal gestuurd door weersomstandigheden. Een stijging van de temperatuur, mede als gevolg van een door de mensen veroorzaakte klimaatverandering, zal het groeiseizoen langer maken. In deze tuin worden fenologische waarnemingen gedaan aan planten. Dergelijke tuinen zijn verspreid over heel de wereld aangelegd. De gebruikte planten in deze tuinen zijn klonen afkomstig
van dezelfde kwekerij in Duitsland. Onderlinge vergelijking tussen de tuinen en de verschillende klimatologische omstandigheden kunnen voorspellingen mogelijk maken over de gevolgen van verandering in weer en klimaat, voor natuur, landbouw en menselijke gezondheid.

Het nationale fenologische netwerk is De Natuurkalender. U kunt meedoen door uw eigen fenologische waarnemingen van planten, vogels, vlinders, libellen, amfibieën, reptielen, zoogdieren en uit de moestuin door te geven via www.natuurkalender.nl.

Na deze prachtige tuin gaan we door naar de Blauwe Kamer. Een heel ander gebied langs de Nederrijn, maar zeker de moeite van een bezoekje waard. Er ligt een mooi restaurant en een informatiecentrum van Utrechts Landschap. We kunnen bij het begin van de wandeling een mooie parkeerplaats vinden.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe Blauwe Kamer
De Blauwe Kamer is een rivieroeverreservaat aan de noordelijke oever van de Nederrijn tussen Rhenen en Wageningen tegen de voet van de Grebbenberg. Bij het informatiecentrum van het Utrechts Landschap, kan de Nederrijn overgestoken worden met de pont naar Opheusden. Dit landschap is ruim 150.000 jaar geleden ontstaan in het Salien, de voorlaatste ijstijd. Dikke pakketten landijs van honderden meters dik werden toen vanuit het noorden van Nederland tot halfwege ons land geschoven. Door de druk van het ijs werd de bevroren ondergrond opzij en omhoog geschoven. Zo ontstond de langgerekte hoogtes van de Utrechtse Heuvelrug en de Veluwe. Men noemt dit ook wel een stuwwallen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSVoormalige Steenfabriek
De Blauwe Kamer heet naar een voormalige steenfabriek die hier tot 1975 bakstenen produceerde. Door veranderende productiewijzen, kwam een einde aan deze en vele andere kleine steenfabrieken. Het land kreeg een nieuwe bestemming; middels natuurontwikkeling wordt nu getracht om weer een natuurlijke rivieroever te krijgen.

In 1992 werd de zomerdijk doorgestoken om zo de natuurlijke dynamiek van het rivieroeverlandschap te herstellen. Hierdoor loopt het achter deze dijk gelegen land regelmatig onder water. Hierdoor en door de inzet van grote grazers, is er een divers landschap ontstaan.

In 2002 is de Grebbeberg die de zuidkant van de Utrechtse Heuvelrug vormt, verbonden met de Blauwe Kamer. Hierdoor is er een royale hoogwaterplaats ontstaan voor de koniks en galloways. Ook is dit een opmaat voor de gewenste verbinding in het kader van de Ecologische hoofdstructuur waarbij de Utrechtse Heuvelrug, de Veluwe en de rivieroevers van de Maas en Waal verbonden raken. Daartoe dienen nog een groot aantal bottlenecks zoals de N225 te worden opgelost.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSBij de herinrichting van de Blauwe Kamer, zijn de oude strangen en geulen uitgegraven en is de zomerdijk doorgestoken. Hierdoor levert de Blauwe Kamer weer bij aan de biomassa in de Nederrijn. De vis kan paaien in het ondiepe water en de opgroeiende vis vindt zijn weg terug naar de rivier. Door de kracht van het water wordt er soms grond weggeslagen en soms vindt er afzetting plaats. Na een periode van hoge waterstand, is er zo een laag zand van veertig centimeter afgezet. Door die dynamiek ontstaat het geschikte milieu voor planten en dieren die langs de rivieren te vinden zijn. De natuurontwikkeling is echter gedeeltelijk ten koste gegaan van de cultuurhistorie in het gebied en het eeuwenoude cultuurlijke uiterwaardenlandschap met zijn door heggen afgescheiden percelen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSOoibossen ontstaan zo, met name het zachte ooibos, door de nabijheid van de Grebbeberg, wordt de ontwikkeling van het harde ooibos gestimuleerd. Je kunt in de Blauwe Kamer zaailingen van es en eik tegenkomen. Door de relatief lage graasdruk, ontwikkelen die boompjes zich voorspoedig.

In de blauwe kamer komt een grote diversiteit aan dierenleven voort. Sinds de Blauwe kamer met de Grebbeberg is verbonden begrazen Konikspaarden en Gallowayrunderen het gebied. Verschillende vogels kunnen hier zich goed handhaven. De aalscholver en de lepelaar broeden in dit gebied. De klapekster en de visarend zijn hier ook regelmatig te vinden. Zie ook Wikipedia.

We lopen in het begin van de wandeling tegen een drieluik van schilder Franz van de Kuil aan.

Op het linker schilderij is te zien hoe na 10 jaar langzaam een afwisseling van grasland, moeras en ooibos ontstaan is. Op het tweede schilderij zijn de Koniks paarden te zien die hier leven. Door hun graasgedrag zorgen ze voor de nodige variatie van de vegetatie. Zo wordt voorkomen dat er teveel bebossing gaat ontstaan. Het derde schilderij laat de grote verscheidenheid aan vogels zien.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSAl snel lopen we tegen een vervallen huisje aan. Het blijkt een machinehuis/smidse geweest te zijn. Wat verderop staat de hoge toren van de ringoven.

De steenfabriek is in werking geweest van 1880 tot 1975. Zoals vaak was de steenfabriek te klein om te overleven. De resten staan nu in het landschap. De 65 meter hoge is intussen gehalveerd. Het moet vroeger een indrukwekkende toren zijn geweest.

Gelukkig konden we ook binnen een kijkje nemen. Voordat de stenen in de bakoven werden gereden werden deze elders op het terrein eerste geperst en dan gedroogd in de open lucht in Haaghutten.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSRingoven
Een ringoven is een grote oven voor het bakken van bakstenen, die vooral op het einde van de 19e en begin van de 20e eeuw populair was. Vanaf het midden van de 20e eeuw werd de ringoven meer en meer verdrongen door de tunneloven.

Het principe
Het principe van de ringoven werd in 1858 bedacht door de Duitser Friedrich Eduard Hoffmann. De ringoven is een groot ellipsvormig (soms rond) ovengebouw met een rondgang en meestal tussen de 12 en 24 kamers, die onafhankelijk van elkaar gestookt kunnen worden.

In de rondlopende gang zijn een aantal poorten gemaakt voor de toe- en afvoer van bakstenen. Telkens wordt een kamer met ongebakken kleiblokken opgestookt tot een temperatuur van meer dan 1000°C, waardoor tevens de volgende kamer wordt voorgewarmd en de voorgaande wordt afgekoeld.

Nadat de bakstenen in een kamer voldoende gebakken zijn wordt het vuur gedoofd en in de volgende kamer weer aangestoken. Door de ringconstructie is een doorlopend steenbakproces mogelijk, dat bovendien economischer en geleidelijker bakt dan de traditionele veldovens. Een complete cyclus duurde 1 tot 4 weken.

Het is bijna niet voor te stellen dat nog maar 35 jaar geleden hier volop gewerkt werd. Er was in die tijd nauwelijks plaats voor de natuur. Er werden per week maximaal 500.000 stenen gebakken.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSWe komen via een tunneltje op de oevers van de Neder-Rijn. Een heel ander landschap met veel vergezichten. In de verte zien we de pont naar Opheusden. Het is een gierpont. Op de foto is één kleine bootjes die de verbindingskabel geleiden te zien.

Gierpont
Een gierpont is met een kabel bevestigd aan een punt in het midden van de rivier op de bodem. Door het schip schuin te draaien, zal de boot door de stroming de overkant bereiken.

Tegenwoordig hebben alle gierponten een dieselmotor ter ondersteuning om sneller aan de overkant te komen. De lengte van de kabel is o.a. afhankelijk van de breedte van de rivier.

Omdat het ankerpunt en de pont enige afstand van elkaar zijn wordt de verbindingskabel met een of meerdere kleine bootjes ter grote van een roeiboot, boven water gehouden. Deze bootjes waren ook voor het overige scheepsverkeer een teken dat een gierpont gebruikt werd en tevens dat men de pont diende te passeren aan de andere kant van de bootjes.

We zien hier ook een kilometerraai. Het getal 906 geeft aan hoeveel kilometer het is naar de brug bij Konstanz op de grens van Duitsland en Zwitserland. Dit is het punt waarop de Rijn bevaarbaar wordt.

We steken de weg weer over (we hebben deze weg al eerder gepasseerd via het tunneltje) en gaan verder door een vroeger weiland. Nu is hier veel meer natuur te zien. Paarden grazen, je kunt nog steeds genieten van de mooie vergezichten.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSKonikpaarden
Een konik is van oorsprong een in Polen en Wit-Rusland gehouden paardenras, dat klein van stuk en heel resistent is. Koń is Pools voor paard, konik (konjiek) voor paardje.

Het konikpaard heeft geen verzorging nodig en kan het hele jaar vrij rondlopen. Om deze reden wordt het dier vaak ingezet voor begrazing in natuurgebieden in Nederland.

Hoewel alle paarden nazaten zijn van hun wilde voorouders wordt voor begrazing vaak gekozen voor de konik, omdat er geen storende factor is van "liefhebbende fokkers" en omdat de konik nauw verwant is aan de tarpan, een oorspronkelijk wild paard.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe konikpaarden bleken bovendien nagenoeg vrij van gebreken die onze huispaarden hebben. lees verder op Wikipedia.

Langzaam gaat het richting Vogelobservatiehut "De Blauwe Kijk". Hier hebt u een mooi uitzicht in alle richtingen. In de hut zijn een aantal overzichtskaarten met de voorkomende vogels. Handig als u een vogel ziet die u niet kunt thuisbrengen.

De route naar de Vogelobservatiehut is ligt meer dan een meter onder het maaiveld. Hierdoor zien de vogels geen bezoekers lopen.

In natte tijden kan het hier erg drassig zijn. Daarom loopt er ook nog een pad langs de bovenrand. Hierdoor kunt u altijd droog heen en weer.

Na de vogelkijkhut gaan we weer terug naar het informatiecentrum en later naar het restaurant. Een lekkere kop warme soep gaat er wel in. We genieten nog even na van deze korte maar interessante wandeling.

Het is hier mooi. Dus plannen we in gedachte alvast een volgende wandeling.

Websites
www.botanischetuinen.wur.nl/NL
nl.wikipedia.org/wiki/Botanische_tuin
nl.wikipedia.org/wiki/Blauwe_Kamer
nl.wikipedia.org/wiki/Konikpaard

nl.wikipedia.org/wiki/Gierpont
www.natuurkalender.nl


 
 

Helaas zijn er nog geen reacties beschikbaar. We willen u van harte uitnodigen om een reactie te plaatsen. Klik op de blauwe knop "Toevoegen" om een nieuwe reactie te plaatsen.