Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Natuurwandelpad

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Deze wandeling is een veelzijdige kennismaking (dorpskern en natuur) van Arendonk en nabije omgeving. Het is een mooie combinatie van natuur en cultuur. De afgelopen 2 jaar hebben we veel wandelingen rondom Turnhout op de GPS gezet. Vandaag (prachtig weer) was het de beurt aan Arendonk. We hadden een tweetal routes op de GPS gezet waarbij de startplaats dicht bij elkaar lag. Al wandelend verlieten we als snel Arendonk om de natuur in te duiken. Onderweg kwamen we een aantal mooie natuurgebieden tegen zoals de Lokkerse Dammen en het Goorken. Een uitkijktoren en een vogelkijkhut zorgde ervoordat we konden genieten van de vele vogels die hier zitten. Dit is een mooie wandeling met voldoende variatie en vooral veel natuur.

Deze wandeling uitgevoerd in naam van Toerisme Arendonk (België) is ook in papieren uitvoering verkrijgbaar bij het kantoor van de VVV, Vrijheid 29 in Arendonk. Ook zonder GPS is deze route te lopen door het volgen van knooppunt 47 – 49 – 50 – 37 – 36 – 35 – 34 – 55 – 56 – 58 – 57 – 54 – 53 – 52 – 51 – 67 – 68 – 47.

Kijk ook naar de andere wandelingen van Arendonk:
Arendonks wandelpad
Hufkenswandeling
Bartel Peghpad


Routebeschrijving

Een GPS wandeling van 9 km rond Arendonk (België).
Er is een verkorting van 7 km van deze wandeling beschikbaar.
Er is ook een WPT-RTE route beschikbaar.
De route is goed begaanbaar.
De hond moet aangelijd worden.
Naast goede wandelschoenen is het ook verstandig een verrekijker mee te nemen
In het centrum van Arendonk zijn voldoende horecagelegenheden, onderweg komt u ook een restaurant met terras tegen.

 

  De kenmerken
  startpunt Arendonk (B)
  positie Antwerpse Kempen, België. Co√∂rdinaten: N51.321396 E5.106796
  afstanden 9.0 km, 7 km,
  type Beek/Cultuur/Kanaal/Open landschap/Vergezicht/Water
  begaanbaarheid Doorgaans goed begaanbaar
  scootmobiel Nee
  honden Aangelijnd
  horeca Bij start en onderweg
  Datum wandeling 15-04-2011

  Langere beschrijving
 

GPSwalking.nlNa de twee vorige wandelingen rond Arendonk weten we intussen de weg en parkeren we weer op dezelfde plaats op de parkeerplaats. De zon doet intussen een goede poging om de lage temperaturen van de afgelopen frisse nacht op te warmen. Dat lukt goed merken tegen het einde van de wandeling.

Arendonk
Arendonk is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen. Arendonk is de hoofdplaats van het kieskanton en het gerechtelijk kanton Arendonk. De verschillende woonkernen zijn grotendeels aan elkaar gegroeid. Toch zijn naast het centrum van Arendonk nog gehuchten te onderscheiden zoals de Voorheide (of de "Vraai"), den Berendonk, den Heikant, de Huiskes en den Broekkant. De Voorheide heeft een eigen parochie met een Rooms-Katholieke kerk.

Arendonk is al bijna 800 jaar een eigenzinnige maar verrassende gemeente in de Noorderkempen. Middelgroot van omvang, maar groots in haar sociale- en verenigingsleven. Met de tientallen verenigingen is er in deze gemeente altijd wel iets te beleven.

GPSwalking.nlEen inwoner van Arendonk wordt een Arendonkenaar genoemd. De bijnaam van de Arendonkenaar is "den telowerelè'er" (de bordenlikker). Verderop kunt u hier meer over lezen.

Kempens Landgoed
Groene landerijen kleurrïjke tuinen met een landhuis, boerderij of kasteel en fraaie residenties van adellijke families te midden van uitgestrekte heidevlakten. Dat is het perfecte decor voor het wandelnetwerk Kempens Landgoed.

Goed voor 290 km wandelplezier in onder meer het Landgoed De Schrieken, Gorp en Rovers, doorheen de Gewestbossen van Ravels en het domein Hoge Vijvers in Arendonk. Je wandelt over heide en langs vennen, stuifduinen, grafheuvels, molens en kapelletjes. Ravels en Arendonk heten je van harte welkom!

GPSwalking.nl

Al aan het begin van de wandeling duiken we de natuur in. We lopen door een klein parkje langs het beekje de Wamp. Later komen we deze beek (of klein riviertje) nog een aantal keren tegen.

De Wamp
De Wamp is een riviertje in België. Het is een zijrivier van de Kleine Nete in het stroomgebied van de Schelde. Hij ontspringt in Arendonk, vormt de grens tussen Oud-Turnhout en Retie, dan tussen Kasterlee en Retie, en stroomt bij Kasterlee in de Kleine Nete. De totale lengte van de Wamp bedraagt 16 kilometer.

GPSwalking.nlEr ligt hier ook een knuppelbruggetje. Een leuke afwisseling van de gewone paden. Wel even uitkijken want hier en daar zit er een plank los. Voor de rest voelde het pad nog stevig genoeg aan. Maar het is ook mogelijk om een pad te volgen en het knuppelbruggetje gewoon letterlijk links te laten liggen.

Heemmuseum
Het heemmuseum vindt in dit heemhuis een ruime lokatie en de meeste aspecten van het heem worden uitgebreid en op een overzichtelijke manier tentoongesteld.

GPSwalking.nlHet is een realisatie van de Arendonkse Heemkundige kring “Als Ice Can” en werd geopend op 28 april 2000. Het museum bevindt zich achter de Toremansmolen op de Wampenberg.

Vooral specifieke Kempense thema’s komen in het museum ruim aan bod. Er is ruime aandacht voor de situering van Arendonk als grensdorp op geografisch, topografisch en politiek gebied.

Het beeld van de Aorendoenkse Telouwerele'er hebben we al eerder op de foto gezet. Deze keer met het museum op de achtergrond.

Nen Aorendoenkse Telouwerele'er
Een Arendonkse Bordenlikker. In het verleden gaven bewoners van buurgemeenten elkaar bijnamen die als spot- of scheldnaam gebruikt werden. De buurgemeenten legden de nadruk op het schaarse, armoedige eten dat de Arenddonkers voorgeschoteld kregen, die hun borden uitlikten om niets verloren te laten gaan.

De molen is deze keer moeilijk op de foto te zetten. De zon schijnt recht onze lens in.

GPSwalking.nlToremansmolen
Houten achthoekige graanmolen, opgericht in 1809 met onderdelen van een omgewaaide staakmolen, die in de Madritten stond sinds 1435. In 1859 werd in de stenen kelder een olieslagmolen ingericht met een rosoliemolen uit de Blauwhoef op de Wampenberg.

Beschermd monument sinds 1943

In 1980 werd de molen aangekocht door het Gemeentebestuur van Arendonk. Onder auspiciën van de Vlaamse Gemeenschap, en dankzij de bijdrage van dhr. J.A. van Engelen, werden in 1987 - 1988 restauratiewerken uitqevoerd door de heren H. & A. Caers p.v.b.a.. onder toezicht van architect dhr. H Bevers. De Arendonkse Heemkundige Kring "Als Ice Can" beheert deze "levende Toremansmolen'.

Onderweg naar de natuur buiten Arendonk komen we langs het beeld van Rik van Steenbergen. Een bekende wielrenner die in Arendonk woonde. Naast het beeld staat een gedicht van Willie Verhegghe.

GPSwalking.nlRik van Steenbergen
Zo staan hij je,
een brok genadeloos graniet.
Hij draait duizend wielen voor je oog
en in zijn mond en blik leven
klank en kleur van de landen
die hij met buskruid van zijn dijen
als een dubbel-hartig wonder
jarenlang aan flarden heeft gesprint

Rik I, the boss, de Grote
gehard door pyreneeënmist en pisterook,
met lederen helm geboren,
met een lijf van spier en staal
met alle kleuren van de drie regenbogen,
met vlaamse hellingen in hoofd en haar,
met weggewassen modder van Roubaix
en het fontainwater van San Remo
en de ratelende lippen.

Zo staat Rik groot te zijn,
een man van vlezig brons,
een niet, nooit te slopen monument
van bovenaardse krijgerkracht.

Willie Verhegghe

GPSwalking.nlDan lopen we Arendonk uit richting de Lokkerse Dammen. De overgang is vrij abrupt. Het ene moment lopen we nog in Arendonk, het volgende moment lopen we in de natuur. Direct staat er al een informatiebordje:

Infobord: Op maandag 4 december 2006, werd er gestart met het herbebossen van 1,24 Ha kaalkapvlakte. Het perceel was al enkele jaren een ruigte. Als voorbereiding op de aanplanting heeft men met een "Bosfrees" de takken en grasvegetatie omgewoeld.

Er werden 2 soorten inlandse loofbomen aangeplant:

  • Langs "De Wamp", Gewone es (Fraxinus excelsior) " -> 1780 boompjes
  • Op de drogere gronden, Boskers of Zoete kers (Prunus avium) " ->780 boompjes

In de randzone werden inheemse struiken groepsgewijs aangeplant:

  • -    Hazelaar (Corylus avellana) -> 160 struiken
  • -    Gelderse roos (Viburnum opolus) -> 160 struiken
  • -    Europese vogelkers (Prunus padus) -> 160 struiken

Niet te verwarren met de exoot Amerikaanse vogelkers (Prunus serotina) of Kriek.

GPSwalking.nlDoor de gemeente werd een zitbank en tafel (PMD recyclage) voorzien, dat door de MINA-arbeiders geplaatst is. Een mooie rustplaats, ontmoetingsplaats, met zicht op het dorp en de valei van De Wamp.

De aanplanting gebeurde door de MINA-arbeiders, nml. Luc, Peter, Jusef, Anke, Katja, Jean, Staf, Amelia, en Rik onder begeleiding van Gust en Boswachter ANB.

We komen bij Lokkerse Dammen en even later bij het natuurgebied Goorken. Zonder twijfel is dit het mooiste gedeelte van de wandeling. Aan het begin van het gebied staat een informatiebord met informtie over dit gebied.

GPSwalking.nlLandschap en historiek
De naam Goorken is afgeleid van "goor", wat moerassig beekdal betekent. Samen met de Rode Del en het Reusels Moer maakte het deel uit van een groot, grensoverschrijdend moerasgebied.

Door de aanleg van het kanaal Dessel-Schoten is het Goorken geïsoleerd geraakt. De Wamp, een bijriviertje van de Kleine Nete, stroomt dwars door het reservaat.

Kort daarop werden grote delen van de omringende heidevelden ontgonnen. Er verschenen weiden en akkers en er werden bossen aangeplant.

GPSwalking.nlDe plaatselijk ijzerrijke en voedselarme Kempsiche bodem wordt door het kwelwater, en voedselrijk water dat door het kanaal wordt aangevoerd van de Maas, verder plaatselijk verrijkt.

Op de overgangen tussen het  voedselrijke en voedselarme water ontstond zo trilveen. Het samenspel tussen het kalkrijke water van het kanaal en het zure Kempische grondwater geeft het natuurgebied Goorken een hoge natuurwaarde met veel variatie van planten en dieren.

GPSwalking.nlFauna en flora
In het Goorken komen verschillende biotopen voor: open water, moeras, bos, weiland, hooiland en heide. Deze variatie is ontstaan door hoge waterstanden en oude landboüwgebruiken. In de zomer graasden er koeien, 's Winters voederde men de dieren met hooi, afkomstig van de hooilanden. Van het pijpenstrootje werden bijenkorven gemaakt. Riet en wilgentenen gebruikte men in de mandenmakerij. De houtwallen, wilgen- en elzenbroeken brachten geriefhout op en op de natte heidestukken werden turf en plaggen gestoken.

GPSwalking.nlNa de Tweede Wereldoorlog verdwenen de meeste van deze activiteiten. Door het verdwijnen van de oude landbouwtechnieken en door het rechttrekken van de Wamp, verlandde het moeras. Het Agentschap voor Natuur en Bos kapte stukken open, zodat er weer open waterpartijen ontstonden. Veel watervogels voelen zich hier opnieuw uitstekend thuis.

We komen bij de uitkijktoren Het Goorken - Lokkerse Dammen. Een imposante toren. Boven viel het uitzicht iets tegen. Het vele groen om de toren zorgt ervoor dat er net iets te weinig van de omgeving te zien is.

Uitkijktoren
Deze kijktoren is geplaatst in het kader van het project „Grenslandschap Taxandria". in dit kader werken Vlaamse en Nederlandse overheden en instanties samen om grensoverschrijdende,  natuurgerichte recreatie te stimuleren.

Wat later komen we ook een vogelkijkhut tegen. Deze geeft een mooi uitzicht op de vele vogels die zich hier ophouden.

GPSwalking.nlBezige beestjes
In het Goorken lopen het hele jaar Gallowayrunderen en paarden rond. Deze dieren helpen bij het beheer. Ze zorgen voor verschraling, wat een hogere soortenrijkdom aan planten oplevert, en houden het gebied gedeeltelijk open. Omdat ze niet alles even graag eten en niet overal even vaak komen, ontstaat er een gevarieerde plantengroei. De verschillende biotopen verzekeren een rijk planten- en dierenleven.

In de afsluiting rond het begrazingsgedeelte zijn poortjes, zodat het terrein toegankelijk is voor wandelaars. U betreedt het gebied op eigen risico. Geef de paarden en runderen niets te eten, ze kunnen zelf voldoende voedsel vinden: ze zijn van nature zelfredzaam. Bij slecht weer vinden ze voldoende beschutting onder enkele bomen. Ze kunnen agressief reageren tegen honden - deze zijn daarom, voor hun eigen veiligheid én voor die van u, niet toegelaten! Jaag de paarden niet op en blijf op een veilige afstand (minstens 25 meter).

Dan komen bij het kanaal Turnhout-Antwerpen waarna we weer afbuigen richting Arendonk.

GPSwalking.nlKanaal Turnhout-Antwerpen
Dit kanaal wordt ook wel het kanaal Dessel-Schoten genomend. De Kempense kanalen werden niet alleen gegraven als transportweg tussen de Maas en de Schelde.

Een belangrijke functie was het aanvoeren van straatmest uit Antwerpen om dit hier te gebruiken om de zandgronden een beetje vruchtbaarder te maken. Een andere functie was het bevloeien van de arme Kempense zandgrond met het kalkrijke Maaswater.

Toen tijdens het graven klei werd gevonden was dit de start van een bloeiende tijd van vele steenbakkerijen. Deze tijd is ook terug te zien in de vele kleiputten die overal rondom Beerse te zien zijn.

GPSwalking.nlOnderweg naar het centrum van Arendonk komen we nog een aantal mooie gebieden tegen. We volgen een aantal oude achterom steegjes. Eentje heeft de naam "Begijnensteegje. Dit zijn de oude paden die vroeger de inwoners van Arendonk een weg naar de kerk boden.

In het centrum van Arendonk, net voordat we weer bij de parkeerplaats zijn, nemen we nog even een kijkje bij het fotogenieke gemeentehuis en de kerk.

Dit was een mooie wandeling die door een aantal fraaie natuurgebieden liep. Met mooi weer is het genieten onderweg, en dat hebben we dan ook gedaan.

Geraadpleegde websites:

POI's

  • Goorken N51.3220 E5.1182
  • Heemhuis Museum N51.3255 E5.0895
  • Infobord N51.3255 E5.0975
  • Kanaal Antwerpen-Turnhout-Dessel N51.3212 E5.1252
  • Kerk Arendonk N51.3200 E5.0855
  • Lokkerse Dammen N51.3273 E5.1081
  • Rik van Steenbergen N51.3266 E5.0939
  • Start/finish/parkeerplaats N51.3216 E5.0863
  • Terras N51.3178 E5.1265
  • Toremansmolen N51.3254 E5.0901
  • Uitkijktoren Het Goorken - Lokkerse Dammen N51.3257 E5.1106
  • Vogelkijkhut N51.3226 E5.1201
  • Wamp N51.3225 E5.0878

 


 
  25-05-2014 : tineke

zondag gelopen met prachtig weer wat ook zeker de wandeling te goed deed. Mooie en rustige omgeving en een heerlijk gebied om de hond uit te laten.

Bedankt, Tineke uit Nuenen
31-10-2011 : Herman

Gisteren 30-10-2011 deze leuke track gelopen bij een aangename temperatuur.
Bij de uitkijktoren zat een groepje plaatselijke wandelaars te picknikken en we werden spontaan uitgenodigd om mee te doen.
Tijdens de picknik vertelde de gids dat Rob van gpswalking een paar weken terug een gps-workshop in Arendonk had gegeven.