Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Grenspalenpad - Poelenpad

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Dit jaar (2011) staan we op SVR camping de Adelaar in Voorst vanwaar we omgeving verkennen. We hebben een sfeerverslag van ons verblijf gemaakt. Bekijk dit sfeerverslag.

Deze combinatie van het Grenspalenpad - Poelenpad en het Appense bos is prachtig. Onderweg snuiven we de nodige cultuur op, genieten we van een schitterend natuur en lezen we veel informatieborden. Het is een route voor mensen die wel houden van een stukje off-road. Langs de beekkanten wordt hier niet gemaaid. In de zomer loop je tot voorbij de knieën door het lange (en vaak natte) gras en brandnetels. Soms is het pad zo slecht dat je niet van een pad kunt spreken. Blik op oneindig en doorstruinen. Andere delen van de route kunnen zo nat zijn dat je alleen met goede en hoge wandelschoenen vooruit kunt. Maar alle leed is al snel voorbij als je al die mooie natuur onderweg ziet. In één woord een schitterende wandeling.


Routebeschrijving

Een GPS wandeling van 16 km bij Klarenbeek.
Er is een verkorting van 13 km beschikbaar.
Ook is er een WPT-RTE route beschikbaar.
De route is hier en daar moeilijk begaanbaar, zeker in natte tijden. Goede en hoge wandelschoenen en een lange broek zijn een must. Volgens aanwonenden is deze route alleen goed begaanbaar van april tot oktober. In de wintermaanden kan de route te nat zijn.
Honden zijn op deze route niet toegestaan.
Horeca komt u onderweg sporadisch tegen.

  De kenmerken
  startpunt Klarenbeek, Centrum
  positie Gelderland, Nederland. Co√∂rdinaten: N52.182985 E6.078839
  afstanden 16.0 km, 13 km,
  type Beek/Bos/Open landschap/Vergezicht/Water/Wei
  begaanbaarheid Erg drassig
  scootmobiel Nee
  honden Niet toegestaan
  horeca Halverwege
  Datum wandeling 05-08-2011

  Langere beschrijving
 

Op SVR camping de Adelaar kregen we de tip om het grenspalenpad eens te gaan lopen. Vlak in de buurt lag ook nog het Poelenpad. Beide vrij korte wandelingen die we samen hebben genomen inclusief een ommetje door het mooie Appense bos.

Mede dankzij het regenachtige weer van de laatste dagen werd dit een opmerkelijke wandeling. Honden zijn niet welkom op deze route en ook adviseren we u om goede hoge wandelschoenen en een lange broek aan te trekken.

GPSwalking.nl

Verder moet u niet bang zijn om zo nu en dan tot ver voorbij de knieën nat te worden. Dit is een echte off-road route en niet geschik voor mensen in een korte broek en met gympen. 

Klarenbeek
Klarenbeek is een lintdorp ten oosten van Apeldoorn in de Nederlandse provincie Gelderland. Het dorp telt ongeveer 3500 inwoners.

Klarenbeek is genoemd naar een landgoed dat lag aan de Klaarbeek, die later ook Klarenbeek ging heten. Aan het begin van de 20e eeuw was Klarenbeek niet meer dan een gebied met enkele verspreide huizen en een Rooms-katholieke Kerk. Thans bestaat het dorp voornamelijk uit een lange weg (de hoofdweg) waaraan verschillende buurtjes zijn gebouwd.

GPSwalking.nlHet dorp valt onder twee gemeenten, namelijk Apeldoorn en Voorst, de gemeentegrens loopt dwars door het dorp. Deze gemeenten zijn momenteel bezig hun toekomstplannen voor Klarenbeek op elkaar af te stemmen, zodat Klarenbeek niet per gemeente verschilt in bijvoorbeeld bebouwing en dergelijke. Klarenbeek heeft ook een eigen treinstation, station Klarenbeek.

Het dorp kent ook een houtzagerij, deze is in handen van de familie Krepel. Deze is hier sinds de 19e eeuw gevestigd en was toen de reden om de halte Klarenbeek te bouwen.

Tussen het dorp en de naburige plaatsen Apeldoorn en Beekbergen heeft het laatste oerbos van Nederland gelegen, het Beekbergerwoud. In de Tweede Wereldoorlog is er in Klarenbeek een Vickers Wellington neergestort waaraan een monument herinnert in de Hessen Allee. Sinds 2010 is het monument tijdelijk weggehaald in verband met nieuwbouw.

Dan komen we bij de eerste grenspaal. Daar blijft dat we de route eigenlijk andersom lopen. Geen probleem. We komen tijdens deze route veel informatieborden tegen waarop de informatie vaak dubbel staat. Het lijkt wel of er 2 verenigingen hier bordje geplaatst hebben. Geen probleem, we zuigen al deze informatie op.

GPSwalking.nlWe beginnen direct met verkeerd lopen. We nemen de verharde weg links van de sloot. Maar we hadden de rechterkant moeten nemen. Ook geen probleem, een stukje terug en aan de goede kant over het mooi kort gemaaide gras. 

Grenspaal 27
In het najaar van 1750 werden de grenzen van de heerlijkheid Het Loo uitgezet. Dat is ongeveer de grens van de huidige gemeente Apeldoorn. Op zaterdag 31 oktober trok een gezelschap van hoge veluwse bestuur­ders langs de grens met Voorst.

Onderweg werden hier en daar palen neergezet 0m de grens te markeren: "Al verder gegaan langs de sloot laatende 't camptjen aan de linkerhand buijten en dus niet onder de Heerlijkheijt tussen het Gietelse Broek en het Bekbergse Hooilandt in een hoek der Kampen een pol opgeworpen om een paal op te setten".

'Van daar gegaan langs de stooft laatende de Campen van den Reumer buijten de Heerlijkheyt. Van daar regt loopende langs de sloot tot in den Hoff van den driesprong aldaar een gat gegraven.

GPSwalking.nlHet grenspalenpad
Prins Willem IV werd in het jaar 1750 verheven tot stadhouder van alle gewesten van Nederland. Daarop besloten de Staten van Gelderland om Het Loo, een oud gebied van de Oranjes, tot 'hoge heerlijkheid' te verheffen.

Het betekende dat de prins binnen het gebied bepaalde rechten kreeg. Om aan te geven welk gebiedt gebied precies begon en ophield werden er grenspalen palen geplaatst. Vandaar de naam Grenspalenpad.

Het pad volgt voor groot deel de eer­dere route waarlangs landdrost Lubbert Torck en drossaart Andries Schimmelpenninck van der Oije destijds de grenzen uitzetten.

Klarenbeek is een lintdorp ten oosten van Apeldoorn in de Nederlandse provincie Gelderland. Het dorp telt ongeveer 3500 inwoners.

Natuurontwikkeling
Het Grenspalenpad is een wandeling van acht kilometer door het prachtige weide­en watergebied van de Oost-Veluwe. Het pad voert gedeeltelijk over de schouwpaden van de Grote Weteringen de Stougraaf. Gaandeweg vindt hier natuurontwikkeling plaats als onderdeel van de komende Ecologische Hoofdstructuur van Nederland.

GPSwalking.nlDe wandelaar ontmoet de natuur zoals hij is. Soms wild en nat, dan weer lieflijk. Brandnetels kunnen hier welig tieren. Niet leuk voor de benen maar kijk eens naar de rupsen die zich aan de bladeren te goed doen.

Ondertussen gaat het dagelijks leven zijn gang. Een tractor in de verte, soms spant een boer een draadje over het pad om de schapen binnen te houden. Natuur, wonen, werken en recreëren gaan hier samen.

Het bovenstaande bleek meer dan waar. Het gras was hier en daar behoorlijk hoog. Hetzelfde kon over de brandnetels gezegd worden. Dankzij het hoge en vooral natte gras waren we al snel tot boven de knieën kleddernat.

Maar dat mocht de pret niet drukken. De natuur onderweg was prachtig. Natte wandelbroeken drogen gelukkig snel, en onze hoge wandelschoenen bleken prima waterdicht. Dit moet je niet lopen met een korte broek en gympies.

Belangenvereniging De Kar en de Hooilanden
Belangenvereniging De Kar en de Hooilanden wil dat dit gebied een uitloop biedt aan de bewoners van Apeldoorn-Oost en een poort vormt naar het groene hart van de Steden­driehoek. Daarnaast wil zij dat De Kar en de Hooilanden meer herkenbaar in het land­schap komen te liggen, op het kruispunt van water, wegen en paden. Zodat het een plezier is om er te wonen, te werken en te ontspannen.

GPSwalking.nlU staat hier aan De Dalk/Grenspaal 27
In het najaar van 1750 werden de grenzen van de heerlijkheid Het Loo uitgezet. Dat is ongeveer de grens van de huidige gemeente Apeldoorn. Op zaterdag 31 oktober trok een gezelschap van hoge veluwse bestuur­ders langs de grens met Voorst.

Onderweg werden hier en daar palen neergezet om de grens te markeren: "Al verder gegaan langs de sloot laatende 't camptjen aan de linkerhand buijten en dus niet onder de Heerlijkheijt tussen het Gietelse Broek en het Bekbergse Hooilandt in een hoek der Kampen een pol opgeworpen om een paal op te setten"

Op De Dalk staat de derde grenspaal van het Loo, op de kruising van de Grote Wetering met de oude weg van Beekbergen naar Zutphen. Als je om je heen kijkt, dan zie je dat het een oud en belangrijk punt is geweest. De oude route uit 1750 verlaat hier de Grote Wetering, de Henkenburgweg op.

Hooiland
Aan de andere kant ligt het Hooiland. Tot begin 1900 een ontoegankelijk en niet ontgonnengebied van 300 ha.

GPSwalking.nlWegen waren er niet Iedereen reed met zijn wagen over andermans grond örfrop zijft eigen stuk te komen.Tot april mocht men er vrij zijn vee laten lopen. In het voorjaar als het mooi weer was werden de koeien een paar uur met een koejongen het Hooiland ingestuurd.

U staat hier bij de Kleine Leigraaf
De Kleine Leigraaf komt uit het Hooiland en voegt zich hier in de Grote Wetering.
Het gebied grenst aan het verloren Beekberger Woud, het laatste oerbos van Europa. Dat werd in 1875 gekapt voor agrarische ont­wikkeling.

Sinds enkele jaren probeert Natuurmonumenten delen van het oorspronkelijke bos te herstellen en toeganke­lijk te maken voor het publiek. Zou je stroomopwaarts langs de Kleine Leigraaf lopen, dan kom je er vanzelf. Gaandeweg vindt hier natuurontwikkeling plaats als onderdeel van de komende Ecologische Hoofdstructuur van Nederland.

GPSwalking.nlDe wandelaar ontmoet hier de natuur zoals hij is. Ondertussen gaat het dagelijks leven zijn gang. Een tractor in de verte, soms spant een boer een draadje over het pad om de schapen binnen te houden.

Verboden voor honden op schouwpaden
In de uitwerpselen van een hond zit de neospora- bacterie. Door besmetting van het grasland kunnen kpeien onvruchtbaar worden. Ze kunnen kalveren krijgen met afwijkingen. Grote schade is het gevolg. Daarom zijn de schouwpaden van het Waterschap streng verboden voor honden.

Ook tijdens deze wandeling kwamen we weer volop ooievaars tegen. Prachtige vogels om langs te zien vliegen.

GPSwalking.nlOoievaar
De ooievaar (Ciconia ciconia) is een grote vogel uit de familie ooievaars (Ciconiidae) uit de orde van de ooievaarachtigen (Ciconiiformes). Het verenkleed is voornamelijk wit met op de vleugels nog wat zwart.
 
Volwassen exemplaren hebben lange rode poten, een lange puntige snavel en zijn gemiddeld 100 tot 115 centimter van bek tot het einde van de staart. De vleugelspanwijdte bedraagt 195 tot 215 centimter. De twee ondersoorten die lichtelijk variëren qua formaat, broeden in Europa (noordelijk tot Estland), noordwest Afrika, zuidwest Azië (oostelijk tot het zuiden van Kazachstan en zuidelijk Afrika.
 
GPSwalking.nl
De vogeltrek van de ooievaar vindt plaats over lange afstanden. Hij overwintert in Afrika ten zuiden van de Sahara of in India. Omdat hij gebruik maakt van thermiek om te vliegen en deze zich niet vormt boven open water vermijdt hij tijdens de trek tussen Europa en Afrika de oversteek over de Middellandse Zee door om te vliegen via de Levant in het oosten of de Straat van Gibraltar in het westen.

Rakhorst
Deze hoogte heet de Rakhorst: een 'begroeide hoogte' in een 'strook grond langs het water'.

Het is een oude woonplaats, voor het eerst genoemd in de 13e eeuw. later in het bezit van de bisschop van Utrecht Philip II en de Stad Deventer. In de tuin van het huidige huis worden nog regelmatig grote oude stenen gevonden.

GPSwalking.nlHoge Heerlijkheid
In het najaar van 1750 werden de grenzen van de Heerlijkheid het Loo uitgezet op die ochtend langs de 'Weteringh gegaen sijnde tot even voorbij de karremans huijs alwaar een gat is gegraven om een paal te setten'. Dit is grenspaal nummer 11 een Rijksmonument

Oorspronkelijk stond het op 'een fundamentje van 64 mopsteenen'. Na een restauratie in 1973 kon men dat vermoedelijk niet meer vinden. Nu zakt de paal langzaam weg in de natte ondergrond.

De Kar
In het najaar van 1750 werden de grenzen van de heerlijkheid Het Loo uitgezet. Dat is ongeveer de grens van de huidige gemeente Apeldoorn. Op zaterdag 31 oktober trok een gezelschap van hoge veluwse bestuur­ders langs de grens met Voorst.

Ze liepen het hele traject af en op regelmatige afstand werd een gat gegraven of een 'pol' opgeworpen om de grens met lange (dan nog) houten palen te markeren. Veertig jaar na de opmetingen werd besloten om de houten palen ge­leidelijk te vervangen door meer duurzame van Bentheimer zandsteen.

GPSwalking.nlDe paal aan De Kar stamt uit 1794 en heeft de aanduiding "LOO" nummer "11". Een Rijksmonument en het bekendste grensteken van de Hoge Heerlijkheid. De paal is ruim 3 meter lang en stond oorspronkelijk op "een fundamentje van 64 mopsteenen"!

Na een stukje verharde weg gaan we weer langs een beek. Hier is het verstandig om de linkerkant aan te houden. Het pijltje van de route verwijst naar de rechterkant maar daar is eigenlijk niet te lopen.

GPSwalking.nlDe Stougraaf
U bent nu in midden in de Gietelsche Broek en nabij de Stougraaf. De Stougraaf is een van de weteringen die hier tijdens 14de eeuwse ontginningen werd gegraven. De weteringen lopen naar het noorden en komen samen bij Wapenveld. Ze ontwateren het hele gebied tus­sen de veluwse heuvels en de IJssel.

Voor het bord staand ziet u links de Bloemenk, een van de oudste nog bestaande boerderijen in dit gebied. Nog zichtbaar is de aangebouwde karnmolen. Daarin liep het paard om het draaiwerk met de karnton in de boerderij aan te drijven.

We verlaten het grenspalenpad en gaan over naar het poelenpad. Al snel komen we op het erf van een boerderij. Hier blijkt een klein haardplatenmuseum gevestigd te zijn.

GPSwalking.nlGietijzer
De eerste ijzergieterijen in Nederland. Op 5 augustus 1689 kreeg Josias Olmius een octrooi van de Staten van Zutphen "om te mogen ontdecken, soecken ende reduceren sodaene mineraal van ijser ende alle andere mineralen, als hij aldaer sal konnen vinden, dienstig om iser te gieten.

Enige dagen later tekende Olmius een overeenkomst met de stad Doetinchem en richtte een watermolen en de nodige gebouwen op aan de Bielheimer beek in Rekhem bij Gaanderen. Later volgden gieterijen in Ulft (1754) en Deventer (1756).

GPSwalking.nlIJzeroer als grondstof
De ijzergieterijen in Oost-Nederland gebruikten ijzeroer als grondstof, onder andere afkomstig uit Apeldoorn, Olst en Diepenveen.

De ijzermolen uit Deventer ontving op de tentoon­stelling van Volksvlijt die in 1808 in Utrecht werd gehouden, een 'gedistingeerde eervolle vermelding'. Niet zozeer vanwege de kwaliteit van het tentoongestelde gietwerk, als wel "uit hoofde dat in deze Fabrijk van het Oer, hetgeen onder de vruchtbare korst der aarde op vele plaatsen in dien omtrek wordt gevonden, en aan de landbouw zeer veel nadeel doet, gebruik maakt".

Prudentia
Prudentia staat voor verstandigheid (Klugheit), praktische levenswijsheid, zedelijk beleid en voorzichtigheid. Ze is een van de vier kardinale deugden in het katholieke geloof.

De haardplaat met Prudentia is gemaakt naar een gravure van Jacob Matham (Bartsch 268).

GPSwalking.nl

Op de foto rechts kunt u zien dat het soms erg nat was onderweg. Het hele pad stond zeker 15 cm onder water. Alleen met goede en hoge wandelschoenen kun je het dan droog houden.

Einde van de Gietelsche Marke
De Gietelsche Marke werd opgeheven in 1834 en de gemeenschappelijke grond kwam in bezit van de grootste 'gewaarden'. Hier waren dat de eigenaren van De Poll in Voorst.

Rond 1850 werd het gebied verkaveld en in delen verkocht. De kavels waar u op uitkijkt waren 500 meter lang en 13 meter breed. Driehonderd meter (!) het land in stond het eerste huis. 's winters vrijwel onbereikbaar door de hoge waterstand.

MELKVEEBEDRIJF MAATSCHAP SCHIMMEL
Dit is een gangbaar melkveebedrijf met 42 melkkoeien en 20 stuks j ongvee. In de zomermaanden lopen de koeien dag en nacht in de wei. De koeien verblijven 's winters in de ligboxenstal. Daar bevindt zich ook de melkput, waar 2 x per dag gemolken wordt.

GPSwalking.nlIn de zomer wordt het gras gemaaid en ingekuild, 's Winters eten de koeien dit kuilgras samen met ingekuilde maïs. Daarnaast krijgen de koeien brokken. De mest wordt opgeslagen in de ronde mestsilo en in het voorjaar gebruikt om het land te bemesten. Ter aanvulling wordt kunstmest gebruikt.

Enkele bedrijfsgegevens: Totale oppervlakte: 23 ha grasland, maïs wordt aangekocht. Gemiddelde melkproduktie: 8500 liter per koe per jaar, 4,76 % vet en 3,67 % eiwit.

GPSwalking.nlDe houtwal
Rechts voor u bevindt zich een houtwal met oude en jonge wilgen, elzen, eiken en berken. Dit is een ideale plek voor vele vogels, zoals kraaien, duiven, valken en buizerds.

In de eikenboom hangt een valkenkast, waar elk jaar valken broeden. In een van de holle wilgen nestelt een paartje kouwen. Ook zien we hier regelmatig nijlganzen in de wei. Verder biedt de wal beschutting aan vele kleine beesten.

Verboden voor honden
Loslopende honden kunnen het vee opjagen. Maar er is meer: de meeste honden zijn drager van de parasiet neospora caninum, zonder er zelf last van te hebben. Via de uitwerpselen van de hond in de wei komt deze parasiet in de koe terecht en veroorzaakt abortus en doodgeboren kalveren.

Boeren doen er alles aan om hun veestapel vrij te houden van deze parasiet, vandaar het hondenverbod.

GPSwalking.nlDan komen we bij de Bed en Breakfast Broeckse hof. Het thee terras trekt onze aandacht. Het is zelfbediening en naast thee zijn er verschillende smaken koffie, soep en chocolademelk. Eventueel met een lekker koekje.

We raken aan de praat met de eigenaar Stoffer en mogen zelf even de vertrekken bekijken. De B&B ligt prachtig en trekt veel wandelaars. Ook grotere groepen kunnen hier terecht. Het lijkt ons hier prima vertoeven.

Men wist ons hier te vertellen dat het Poelenpad alleen tussen april en oktober gelopen kan worden. In de wintermaanden is het hier te nat om fatsoenlijk te wandelen.U bent gewaarschuwd.

GPSwalking.nlEn dan gaan we verder richting het Appense Bos. Even een stukje bos voor de broodnodige variatie. Dankzij de natte zomer van 2011 staan er al volop paddenstoelen.

Appense Bos
Het Appense Bos maakt deel uit van een groot boscomplex en vormt voor reeën een goede schuilplaats. Broedvogels zijn grote bonte specht, groene specht en verschillende mezen. Langs de vochtige paden komt plaatselijk kruipend zenegroen en moerasviooltje voor.

Omdat het Appense Bos een donker, vochtig bos is, groeien hier veel varens. Natuurmonumenten wil dit oorspronkelijke productiebos geleidelijk omvormen tot een gemengd bos.

Als we vanaf het Appense bos weer naar Klarenbeek lopen komen we een hedendaags kasteeltje tegen. Het staat op landgoed het Beloofde Land. Op Internet zoeken we even meer informatie op.

GPSwalking.nlNieuw landgoed Het Beloofde Land
Rond de zomer moet het klaar zijn: het nieuwe landgoed Het Beloofde Land in de gemeente Voorst. Dan komt een eind aan de aanleg ervan en de bouw van een kasteelachtige burcht, die gebruikt gaat worden als woonhuis en bed and breakfast-accommodatie.

Het is een kwestie van lange adem geworden voor eigenaars Rein en Ankie Nieland. Begin deze eeuw hoorden ze van het fenomeen nieuw landgoed. Ze zijn al gauw enthousiast. Want ook de gemeente Voorst ziet nieuwe landgoederen als mogelijkheid voor vernieuwing van het platteland. Rein Nieland: ‘We zijn in 2002 begonnen met het verwerven van grond. ’Dat was voor hen voornamelijk een kwestie van ruilen. Ze hadden al een stuk grond bij het gebied Klarenbeek, waar ze een huis bewoonden, Het Beloofde Land. ‘Dat stuk land wilden we uitbreiden. We bezaten elders in de gemeente eveneens stukken grond. Door ruilverkaveling kwamen we tot één landgoed van tien hectare.’

We hebben een prachtige wandeling achter de rug. Niet op alle plaatsen was het eenvoudig om ons door de natuur de ploeteren. Maar de prachtige natuur en de vele vergezichten alsmede de cultuur die we onderweg meekregen maakte alle ongemak weer dubbel en dwars goed. 

Geraadpleegde websites:

POI's

  • Appense bos N52.1766 E6.1008
  • Broekse hof N52.1863 E6.0801
  • De Kar N52.1965 E6.0572
  • Gietelsche Marke N52.1835 E6.0740
  • Grenspaal1/loop rechts van beek N52.1716 E6.0625
  • Grenspaal11 N52.1960 E6.0561
  • Grenspaal24 N52.1751 E6.0606
  • Grote wetering N52.1951 E6.0539
  • Haardplatenmuseum N52.1839 E6.0723
  • Het beloofde land N52.1720 E6.0960
  • Hooiland N52.1784 E6.0568
  • Kleine leigraaf N52.1818 E6.0523
  • Loop links van beek N52.1944 E6.0706
  • Maatschap Schimmel N52.1871 E6.0795
  • Molen de Hoop N52.1689 E6.0680
  • Rakhorst N52.1865 E6.0505
  • Start/finish/Parkeerplaats N52.1688 E6.0664
  • Stougraaf N52.1892 E6.0709 

 


 
  18-11-2013 : Corrien

Wij hebben het Poelenpad gelopen. Het Grenspalenpadbordje zijn wij ook tegengekomen op deze wandeling ( november 2013 ). Het was met wandelschoenen aan goed te doen, wel water plekken, maar daar was goed omheen te lopen. Prachtige ,landelijke wandeling. Verrassing: in sept. van dit jaar is er een zg. "Follie"( gebouwd en) geopend., vlakbij het Haardplatenmuseum. Je kunt er in en de steile trappen beklimmen tot bovenin. Dus volop leuke dingen te zien,naast de mooie natuur.
Het "Poelenpad" is overigens vanaf station Klarenbeek te bereiken.