Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Mokbaai

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

De tweede wandeling op Texel tijdens mijn weekje weg in eigen land. Ook deze is niet zo erg lang en dat hoeft ook niet. Deze wandeling heeft een aantal zeer drassige paden en goede schoenen is beslist een aanrader. Wat ook kan is schoenen uit en er op blote voeten doorheen wandelen. De wandeling heeft een lengte van 13 km. Dus goed te doen.

De wandeling is niet geschikt voor de minder valide medemens. Maar er zijn twee uitkijkpunten die wel rolstoel toegankelijk zijn. De auto kan er vlakbij geparkeerd worden. Fijn dat er rekening mee is gehouden. Neem vooral een vogelkijker mee. Want dat is wel een must tenminste als je een vogelliefhebber bent. Er is geen verkorting.


Routebeschrijving

Een GPS wandeling van 13 km aan de zuidkant van Texel.
Er is geen verkorting beschikbaar.
Wel is er naast de track een route beschikbaar.
Horeca komt u op de route niet tegen. De horecageledenheid bij paal 9 ligt dicht bij de route.
De route is niet geschikt voor scootmobiels vanwege het vele losse zand.
Goede wandelschoenen zijn aan te bevelen

  De kenmerken
  startpunt Texel, Mokweg
  positie Noord-Holland, Nederland. Co√∂rdinaten: N53.013483 E4.734334
  afstanden 13.0 km,
  type Duin/Heuvel/Open landschap/Strand/Vergezicht/Zee
  begaanbaarheid Doorgaans goed begaanbaar
  scootmobiel Nee
  honden Aangelijnd
  horeca Op korte afstand van start
  Datum wandeling 27-04-2014

  Langere beschrijving
 

GPSwalking.nlDe tweede wandeling op Texel tijdens mijn weekje weg in eigen land. Ook deze is niet zo erg lang en dat hoeft ook niet. Deze wandeling heeft een aantal zeer drassige paden en goede schoenen is beslist een aanrader. Wat ook kan is schoenen uit en er op blote voeten doorheen wandelen. Een verrekijker is aan te raden als u een vogelliefhebber bent.

Thuis had ik de wandeling al voorbereid, maar ja dat is geen garantie dat kunt lopen waar je dacht dat je mocht lopen. Ben dus gedwongen om de route aan te passen. Het is weer een schitterende dag. Strak blauwe lucht en klein beetje wind en weer aan de wandel. Rijdend naar de parkeerplaats kom ik al een uitkijkpunt tegen. Een groot informatiebord met informatie over de verschillende vogels. En niet geheel onbelangrijk een rolstoel vriendelijk uitkijkpunt! Ik neem even kijkje en maak de nodige foto’s.

Onderstaand twee waypoints die rolstoel toegankelijk zijn.

  • Uitkijkpunt De Geul N53 00.537 E4 44.766
  • Uitkijkpunt Hors 1 N53 00.291 E4 44.822

GPSwalking.nlDe Geul
Hier groeit de kust al zo'n duizend jaar naar het zuiden toe. Af en toe stranden zandbanken op de Texelse Hors. De brede vlaktes die zo ontstonden zijn vroeger door de mens gebruikt om de groei van nieuwe duinenrijen te bevorderen. Nu mag de natuur op De Hors naar eigen inzicht nieuwe duinen laten ontstaan.

In de vochtige duinvalleien zijn spontaan veel bijzondere planten als orchideeën gekomen en in het riet van De Geul broeden jaarlijks veel lepelaars. Deze vogels komen half februari al van Afrika terug naar Texel.Een deel van het gebied is van de marine. Op de strandvlakte van De Hors wordt soms door mariniers geoefend. Ooit liep hier een duinbeek in zee. Deze werd vergraven tot de Moksloot. Staatsbosbeheer heeft het weer mogelijk gemaakt dat vissen als stekelbaarzen hier vanuit zee het zoete binnenwater kunnen bereiken. Visetende vogels als lepelaars profiteren daarvan.

GPSwalking.nlTropische verrassing
De volgende vallei is De Geul. Tot 1921 stond deze vallei in het oosten in verbinding met de zee. Vanaf de uitzichtpost aan de Mokweg heeft u een schitterend zicht over De Geulplas.

leder jaar rond eind februari keren hier de eerste lepelaars terug uit Afrika. Tussen de rietkragen van De Geulplas broeden 's zomers meer dan driehonderdvijftig paren van deze witte, reigerachtige vogels. Hun naam danken zij aan het lepelvormige uiteinde van hun snavel. Lepelaars jagen, vaak groepsgewijs, op stekelbaarsjes en garnalen. In De Geul en De Bolle-kamer broeden bruine en blauwe kiekendieven. Deze roofvogels zijn te herkennen aan hun zwevende vlucht en de omhoog gekrulde vleugel-punten.

GPSwalking.nlDe blauwe kiekendief heeft een witte band over de rug tussen de vleugels en de staart. Alleen het mannetje heeft een blauwe kleur; het wijfje is bruin. De bruine kiekendief is groter. Het mannetje heeft alleen grijs op de bovenvleugel. Vrouwtjes zijn donkerbruin en hebben een gelige kop. De bruine kiekendief leeft voornamelijk van konijnen en de blauwe kiekendief heeft het gemunt op muizen.

Op het punt waar ik de duinen in ga staat en paal met foldertjes over dit mooie wandel gebied. Ik kom verder geen informatieborden meer tegen deze wandeling. Ik besluit de folder mee te nemen als informatiebord en heb dan ook mee dan voldoende tekst voor deze wandeling. Vrijwel meteen kan je dan naar het tweede uitkijkpunt wat geschikt is voor mensen met een rolstoel.

GPSwalking.nlWaar wind en getij nog duinen vormen
Hier zijn de duinen van het Nationaal Park Duinen van Texel vastgelegd aan de kelleem van Texel. Op de strand van De Hors brengen wind en getij nog steeds nieuw zand bij elkaar en groeien de duinen verder, De middeleeuwse duinen van de Bollekamer stoven op het kelleem aan. Natte duinvalleien, de heide van de mientgronden, duinmeren en de vogelrijke mini Waddenzee in de Mokbaai maken dit een fantastisch wandelgebied.

Op sommige plaatsten kom je vloedlijn palen tegen. Krijg je toch een aardig beeld van hoe hoog het water hier gestaan heeft. De paal geeft de vloedlijn aan van 1910.

Over het verharde pad ga ik verder en kom een derde uitkijkpunt tegen. Het is nog wat fris zo in de vroege ochtendzon. Even kijken en genieten van wat je voorgeschoteld krijgt.

GPSwalking.nlWoestijn aan zee
Omvang en vorm van de uitgestrekte strandvlakte De Hors wisselen sterk onder invloed van de zee. De Hors is onderdeel van het Beschermd Natuurmonument De Waddenzee en een van de weinige plaatsen op Texel waar natuurlijke duinvorming plaatsvindt.

Mensen zijn welkom op de strandvlakte, zolang ze niets verstoren of verontrusten. Passeer groepen vogels dus op grote afstand. Een wandeling door dit gebied, met zijn 'woestijnachtige' karakter, is een heel bijzondere ervaring.

GPSwalking.nlMet schoenen aan komt het water nog tot de enkels. Een beetje bikkelen dus en ik besluit gewoon er voor te gaan. Gelukkig goede schoenen en waterdicht. En anders schoenen uit en sokken uit en gewoon gaan.

Natte duinvalleien
De rondwandeling door de Horspolders geeft een mooi overzicht van de plantenrijkdom van natte duinvalleien. Tot pal naast het pad zijn veel bijzondere planten te bewonderen, zoals vleeskleurige orchis, moeraswespenorchis, parnassia, sierlijke vetmuur, geelhartje en miniatuurplantjes als dwergbloem en dwergvlas. Met een plantengids kunt u hier tijden zoet zijn en nog veel andere soorten ontdekken.

Rond het grote duinmeer groeit een brede rietkraag. Hierin broeden kleine karekiet, rietgors, baardmannetje en andere vogels. Het open water heeft door de goede waterkwaliteit een rijke begroeiing van kranswieren en fonteinkruiden. Dit trekt veel watervogels zoals eenden en ganzen aan. daardoor gaat het minder goed met deze bijzondere waterplanten.

GPSwalking.nlLopend door dit natuurgebeid voel je je niet alleen. Er zijn zo veel vogels. Overal waar je kijkt zie je ze en hoor je ze. Wow wat zijn er veel. Ik dat menig vogelliefhebber hier wel en paar uur kan rondkijken. Ik dacht eerst mag hier niet lopen. Maar dat mag juist wel. De vogels gaan gewoon aan de kant.

Ik ben genoodzaakt om de route anders te maken als dat ik wilde. Maakt helemaal niet. Ik kom op het strand uit. Kijk op de gps en weet dat ik een stukje langs het strand moet voordat ik weer de duinen in ga. Best fijn zo in de ochtend als deze langs het strand. Veel mensen zijn er niet. Niet erg ook. Lekker genieten van de rust, de zon en de zee.

GPSwalking.nlNa een tijdje langs de kustlijn gelopen te hebben kan ik van het strand af waar ik bij een grote parkeerplaats aankom. Aan het einde daarvan kan ik weer de duinen in. Veel richtingen kan je hier niet uit.

Ik zie in de verte een bunker boven op een duin top. Ik besluit die richting maar op te gaan. Kan alleen maar mooi zijn op zo’n hoogte.

De bunker komt steeds dichterbij. Voordat ik er ben kom ik langs de Moksloot. Een mooie brede sloot met begroeiing en allerlei soorten vogels. Fijn dat ik de folder meegenomen heb en zo ben ik mijn eigen gids deze wandeling.

GPSwalking.nlNatuurontwikkeling
De duinvalleien van het Grote- en Pompevlak ontstonden in het midden van de achttiende eeuw door de aanleg van een stuifduin. Bij de Mokbaai bleef een kleine opening gehandhaafd, waar zoet water via het duinbeekje de Aalloop naar zee kon stromen.

De valleien zijn in 1880 bij het graven van de Moksloot ontwaterd en tot weiland omgevormd. Vanaf 1956 zijn deze valleien ook in gebruik voor drinkwaterwinning. De Moksloot is toen afgedamd om water vast te houden

Er is veel veranderd. De landbouw verdween en in 1993 stopte de winning van drinkwater op Texel. Dit betekende nieuwe kansen voor de natuur. Voor kenmerkende planten van natte duinvalleien is weer plaats. Staatsbosbeheer heeft valleien geplagd en de afvoer van duinwater naar zee in ere hersteld. De verbinding met de zee zorgt ervoor dat de valleien in de juiste mate vochtig blijven, zodat de bijzondere planten en dieren in de natte duinvalleien zich er nu weer thuis voelen.

GPSwalking.nlIk ben bij de bunker aangekomen. Wow! Wat een uitzicht hier. De bunker is toegankelijk en dat levert mooie plaatjes op. Ik maak de nodige foto’s want tjonge wat gaaf hier. Zo zie je maar iets plannen thuis en dan kompleet verrast worden met iets wat je niet verwacht. Dit is nou het mooie van gps wandelen. Thuis plannen, gaan wandelen en dan een verslag schrijven van wat je gezien hebt. Mooi!

De oude kustlijn
De hoogste duinrij in het gebied is tevens een van de oudste duinen. Deze zijn zonder menselijk ingrijpen ontstaan en vormden lang de kustlijn van Zuid-Texel. Het hoogste punt is sinds jaar en dag een uitzichtpunt. Loodsen uit Den Hoorn hielpen het aan de naam Loodsmansduin. Wanneer zij vanaf het duin een schip zagen aankomen, ontstond een wedstrijd. Wie het eerst aan boord was, kreeg de klandizie.

GPSwalking.nlVanaf 1938 gebruikte het Nederlandse leger het duin als commandopost van de batterij Den Hoorn. De kanonnen stonden in De Bollekamer opgesteld. De batterij is één van de laatste voorbeelden van Nederlandse vestingbouw. Het Loodsmansduin één van de mooiste uitkijkpunten van het eiland en biedt het een prachtig uitzicht over Zuid-Texel, Marsdiep en Noorderhaaks.

Oude Mientgronden
Het oostelijk deel van De Bollekamer hoort tot de oude Mientgronden. Deze gronden waren natte duinheiden die vroeger gemeenschappelijk werden gebruikt. Staatsbosbeheer laat deze heideterreinen af en toe plaggen en maaien voor behoud op lange termijn. Dan kunnen jonge heideplanten en zeldzame soorten als klokjesgentiaan en zonnedauw ontkiemen.

Boven bij de bunker kan je 360 graden rond kijken. In de verte zie ik de kerk van Den Hoorn. Daar kom ik later nog doorheen gewandeld. In Den Hoorn kan men even rusten bij een horeca gelegenheid. Het is er rustig en mooi om even door heen te wandelen.

GPSwalking.nlDen Hoorn
Dit zuidelijkste dorp met het markante kerkje ontstond na 1398, nadat de nederzetting De Oude Hoorn tijdens de Hoekse en Kabeljauwse twisten door de Hoeksen was verbrand. Het huidige dorp ontstond op een van de keileemopduikingen, 't Klif, en lag aan de zuidoostzijde aan zee. De bevolking was in die tijd voor het levensonderhoud aangewezen op landbouw, veeteelt en in belangrijke mate de visserij. De schapen van de 'duinboeren' graasden in het uitgestrekte duingebied rond het dorp. Naarmate men meer grond ging inpolderen namen landbouw en veeteelt een belangrijker plaats in.

GPSwalking.nlIn de 17e en 18e eeuw bevoeren de Nederlandse handelsvloten de wereldzeeën en ontstond ook in Den Hoorn een nieuwe bestaansbron; het beloodsen van schepen. Hoe belangrijk dit loodswerk voor Texel was, blijkt uit het feit, dat in 1781 in Oudeschild 122, in Nieuwe Schild 45 en in Den Hoorn 99 loodsen woonden.

In 1783 werden bij Texel nog 1805 schepen beloodst. Aan deze bestaansbron kwam vrij snel een einde na de aanleg van het Noordhollandsch Kanaal (1819 - 1824) en het Noordzeekanaal (1865 - 1875). Bovendien werd in het midden van de 19e eeuw voor het zeegat van Texel een rijksloodsdienst ingesteld. Nu getuigen alleen nog de naam "Loodsmansduin" en enkele loodshuizen in de Herenstraat van dit voor Den Hoorn zo belangrijke beroep.

GPSwalking.nlEnkele tientallen jaren na het einde van de particuliere beloodsing vond een aantal inwoners van onder andere Den Hoorn een nieuwe bestaansbron: de bloembollencultuur. Omdat in die tijd de waterhuishouding nog niet optimaal was, waren aanvankelijk alleen de hoger gelegen gronden, de streek langs de duinen bij Den Hoorn, geschikt voor deze teelt. In het voorjaar bloeien nu nog op tientallen hectaren met name de felgele narcissen, een product waarvoor de omstandigheden op Texel uitermate gunstig zijn

De Hervormde kerk in Den Hoorn (Texel) is een markant wit kerkgebouw uit 1425. De houten kapel op deze locatie werd in 1409 afgebroken. In 1450 werd de toren tegen de westgevel (en deels in het schip) gerealiseerd. De kerk bestaat nog slechts uit drie traveeën, in 1646 door de stenen topgevel afgesloten.

GPSwalking.nlDe kerk ligt aan de noordrand van het dorp. Vroeger lag de kerk echter in het centrum; er zijn de laatste eeuwen (na de bloeiperiode van het beloodsen van schepen) door leegstand veel huizen gesloopt.

Op de balustrade van de kerktoren rond de spits staan drie schijnwerpers die samen met het lage licht in de duinen ten zuidwesten van Den Hoorn een lichtenlijn vormen. Het kerkgebouw is een rijksmonument.

Wat ook erg op valt op Texel zijn de vele narcissen die je ziet groeien. Complete weilanden vol. De geur die verspreiden ruikt aangenaam. Zelfs in de bossen en duinen kom je ze tegen soms een of een net als deze een flinke hoeveelheid bij elkaar. Een echte Texelse narcis is de Dubbele van Sion. De grond van Texel is uitermate geschikt voor de bollenteelt.

GPSwalking.nlIk loop nu richting de auto. Er komt een einde aan deze mooie en verassende wandeling. Er loopt een wandelpad wat door de Mokbaai loopt. Ik besluit dat pad ook te volgen in plaats van over de weg. Bij de auto aangekomen zie ik dat het aanmerkelijk drukker is geworden. Veel mensen met verrekijkers, stoeltjes en eten en drinken. Allemaal om die ene vogel of vogels te spotten. Als een vogelliefhebber bent is dit gebied zeker een aanrader om te bezoeken.

Van ankerplaats tot tankstation
De Mokbaai is een mini Waddenzee waar altijd vogels te zien zijn. Op het slik zoeken vooral tijdens de trek grote aantallen steltlopers naar voedsel. Ze vullen hun vetvoorraad aan voor de grote reis. De bijzondere kwelderbegroeiing bestaat uit plantensoorten die overstroming met zeewater verdragen. Door het zoete water dat uit De Geul onder de weg door naar De Mok kwelt, kunnen planten die niet zo goed tegen zout kunnen er toch goed groeien.

In de 18e eeuw was De Mok een ankerplaats voor zeeschepen die bij Texel lagen te wachten voor vertrek. In Het Pompevlak was een drinkwaterput voor de scheepsbemanningen. De stuifdijk waarop nu de Mokweg ligt, is aangelegd om vanaf De Hors waaiend zand op te vangen, dat de aanlegplaats dreigde te verzanden.

GPSwalking.nlMariniers vanuit zee
Op de Hors oefenen zo nu en dan mariniers. Mariniers en lichte voertuigen worden vanaf zee met landingsvaartuigen afgezet op het strand.

Vanwege de natuur oefent zwaar materieel niet mee. Via het strand lopen de militairen terug naar de Joost Dourleinkazerne. Defensie let bij het oefenen heel goed op de natuur. Er wordt rekening gehouden met de strandbroeders. leder jaar worden voordat de dwer

gsterns terugkomen, de meest waarschijnlijke broedplaatsen afgezet met palen en touwen om te voorkomen dat honden of wandelaars de nesten verstoren.

GPSwalking.nlOok tijdens landingsoefeningen wordt rekening gehouden met de broedplaatsen. Op het strand staat een rij met rood/witte palen; voertuigen mogen niet aan de rode zijde van de palen komen. Hiermee wordt de jonge aanwas van duintjes beschermd.

Staatsbosbeheer beheert namens Defensie de natuur. Jaarlijks wordt afgesproken wat er op basis van het (natuur)beheersplan van Defensie wordt gedaan om de natuur in het gebied te beschermen.

Wat een mooi stuk gewandeld vandaag. Had ik veel eerder moeten doen. de wandeling heeft eigenlijk alles wel in zich. Strand, duinen en mooie vergezichten. Deze wandeling mag er zeker zijn.

GPSwalking.nlAls je van rust houd ga dan vroeg in de ochtend. Is er bijna niemand op een vogelliefhebber na. In de middag is het zeker drukker. Het is zeker aan te raden om een verrekijker mee te nemen. Dan is de uitgebreide vogelpracht nog beter waar te nemen.

Veel wandelplezier met deze wandeling op Texel. Wat ook een plus is dat je met een rolstoel naar twee uitkijkpunten kan zonder problemen en je ook kunt geniet van de natuur van Texel.

Geraadpleegde websites:

POI’s

  • Start/finish/Parkeerplaats N53 00.298 E4 45.073
  • Bunker N53 01.305 E4 43.683
  • Kerk Den Hoorn N53 01.591 E4 45.032
  • Mokbaai N53 00.232 E4 45.576
  • Moksloot N53.01989 E4.72280
  • Uitkijkpunt de Geul N53.00895 E4.74609
  • Uitkijkpunt Hors 1 N53.00485 E4.74704
  • Uitkijkpunt Hors2 N53.00062 E4.74286
  • Nationaal Park Duinen Van Texel N53.01092 E4.72551
  • De Horsmeertjes N53.00190 E4.75087

 
  11-05-2014 : Fred Wigman

Niet onvermeld zou moeten zijn dat de wandeling langs het strand zomer's een naaktstrand betreft.