Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Velsen - Zuid Kennemerland

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Een verrassende wandeling in een verstedelijkt gebied. Dan verwacht je weinig natuur en veel verharding. Maar dat valt mee. Deze wandeling slingert door een tweetal fraaie parken (Velserbeek en Beekestijn) en door het nationaalpark Zuid-kennemerland. Op een paar tussenstukken na gaat de wandeling door natuur. Zeer de moeite waard.

Nationaal Park Zuid-Kennemerland is een nationaal park in de provincie Noord-Holland ten westen van Haarlem, op het grondgebied van de gemeenten Bloemendaal, Velsen en Zandvoort.

Zuid-Kennemerland bestaat hoofdzakelijk uit duinen. Daarnaast behoren ook enkele landgoederen, duinrandbossen en stranden tot het gebied. Het hoogste punt in het gebied is de ruim 45 meter hoge Brederodeberg in het bosrijke oostelijke deel van het gebied. Dit duin tussen ingang Duin en Kruidberg en Bleek en Berg vormt vooral een sportieve uitdaging, aangezien er door de begroeiing geen weids uitzicht is. Het net buiten het Nationaal Park gelegen Kopje van Bloemendaal (43 meter; met uitkijktoren 52 meter) biedt wel een zeer weids uitzicht (over het nationaal park, over zee, over Haarlem en over Amsterdam).

In de kalkrijke duinen komen voor Nederland zeldzame plantensoorten voor. De duinen achter de zeerijp zijn begroeid met besdragende struiken, die allerlei zangvogels aantrekken.


Routebeschrijving

Een GPS wandeling van 14 km door de parken Velserbeek en Beekestijn en het Nationaal Park Zuid-Kennemerland bij Velsen.
Er is een verlenging van 20 km beschikbaar die verder de duinen in gaat.
Naast een track is er ook een route beschikbaar.
De wandeling gaat over goed begane paden.
Onderweg komt u een enkele horecagelegenheid tegen. Bij de start is een prima restaurant.

Honden zijn niet toegestaan op deze wandeling.

  De kenmerken
  startpunt Velsen, parkeerplaats Velserdijk
  positie Noord-Holland, Nederland. Co√∂rdinaten: N52.449529 E4.618544
  afstanden 14.0 km, 20 km,
  type Bos/Cultuur/Dorp/Duin/Park/Tuin
  begaanbaarheid Doorgaans goed begaanbaar
  scootmobiel Nee
  honden Niet toegestaan
  horeca Bij start en onderweg
  Datum wandeling 07-07-2014

  Langere beschrijving
 

GPSwalking.nlAls Brabander blijft de kust altijd trekken. De avonden zijn nog steeds lang, en dus probeer ik er zo vaak als mogelijk op uit te trekken.

Deze keer start de wandeling in Velsen waarna de parken tussen het dorp en het nationaal park worden verkend. Dat levert een leuke en gevarieerde wandeling op.

Let er wel op: honden zijn niet toegestaan op deze wandeling.

Velsen
Het dorp Velsen was in de 17e en 18e eeuw vooral bekend om zijn boomgaarden. In de omgeving van Velsen werden langs de oevers van het Wijkermeer diverse landgoederen aangelegd door rijke Amsterdammers. Het in oude staat gerestaureerde Beeckestein is hiervan een fraai voorbeeld, voorts ook Waterland, huis te Velserbeek, het verdwenen Schoonehuys op het huidige sportpark Schoneberg.

GPSwalking.nlHet Noordzeekanaal werd in de jaren zeventig van de 19e eeuw gegraven ten behoeve van de Haven van Amsterdam. Voor die tijd was er een aaneengesloten heide- en duingebied, bekend als de Breesaap (> bree-saap = 'breed moerassig gebied'), een naam die nog verwijst naar het terrein waar de Hoogovernsfabrieken in Velsen-Noord liggen. Langs het kanaal ontstond vanaf het eind van de 19e eeuw IJmuiden als vissers- en havenstad.

Als eerste werp ik een blik op het Noordzeekanaal. Er staat hier een stevige wind.

GPSwalking.nlHet Noordzeekanaal
Het Noordzeekanaal is een kanaal in Nederland dat loopt van de stad Amsterdam (het IJ) naar IJmuiden, waar het uitmondt in de Noordzee.

Om de verbinding tussen de Haven van Amsterdam en de Noordzee te verbeteren werd in 1824 het Noordhollandsch Kanaal tussen Amsterdam en Den Helder in gebruik genomen. Dit kanaal voldeed al snel niet meer aan de eisen van het groeiende scheepvaartverkeer. Vanaf ongeveer 1848 is men gestart met de zoektocht naar alternatieven voor het Noordhollandsch Kanaal.

In 1852 nam de Gemeente Amsterdam het initiatief voor een commissie die tot taak kreeg alle mogelijkheden te onderzoeken voor een kanaal van het IJ door de duinen naar de Noordzee, dat was immers de kortste verbinding. Met dit plan was het doorgraven van de duinen nabij Velsen, of op het smalste deel van Holland ('Holland op zijn Smalst') vereist.

GPSwalking.nlNa vele plannen onderzocht te hebben, was men in december 1861 zover gekomen dat een concessie voor het graven van een kanaal en de exploitatie kon worden verstrekt. Deze concessie werd in januari 1863 goedgekeurd door het parlement.

Huidige situatie Noordzeekanaal
Het Noordzeekanaal begint in feite al ver in de Noordzee. De Noordzee is onvoldoende diep en een 43 kilometer lange geul, de IJgeul, is gebaggerd voor de diepstekende schepen die de haven willen binnenvaren. De IJgeul heeft een breedte van 450 à 600 meter. Schepen met een diepgang vanaf 14,10 meter tot 17,80 meter moeten gebruikmaken van de IJgeul. Bij vloed kunnen dieper stekende schepen gebruik van de geul dan bij eb.

GPSwalking.nlDe Buitenhaven van IJmuiden is bereikbaar voor schepen met een diepgang van 17,80 meter. Schepen die naar Amsterdam willen doorvaren, mogen in verband met de veiligheid niet dieper steken dan bijna 14 meter. In de Buitenhaven bestaat de mogelijkheid om schepen te lichteren aan de IJ-palen. Lichteren is het gedeeltelijk overslaan van de lading van grote bulkcarriers in kleinere schepen zoals binnenvaartschepen en duwbakken, waardoor de bulkcarriers minder diep komen te liggen en verder kunnen varen naar Amsterdam. De IJ-palen bestaan uit twee afmeerpalen, drie meerboeien en een dukdalf. De huidige lichterlocatie is omstreeks 1998 in gebruik gekomen.

Inmiddels bestaan er plannen om de in 1967 gegraven en in 1991 afgesloten Averijhaven in gebruik te nemen als locatie om te lichteren. De Averijhaven had oorspronkelijk de functie van vluchthaven voor schepen met averij, wachtend op reparatie, maar is als zodanig nauwelijks gebruikt. Tot januari 2012 fungeerde de haven als baggerdepot voor baggerslib uit de Hoogoven-haven.

Net als bij de sluizen is het kanaal diverse malen verbreed en verdiept. Het kanaal is nu 170 meter breed en 15,5 meter diep. De bovenkant van de Velserspoortunnel en Velser(auto)tunnel liggen op iets meer dan 16 meter, waarmee de maximale diepte van het kanaal is bereikt. Schepen die dieper steken dan ongeveer 13,70 meter mogen geen gebruik maken van het kanaal.

GPSwalking.nlNa het passeren van de sluizen en na 11,5 kilometer varen begint het Westelijk Havengebied (Westpoort) met de Afrikahaven. Deze heeft een oppervlakte van meer dan 900 hectare. Na 20,6 kilometer gaat het Noordzeekanaal over in het IJ. Schepen met een maximaal toegestane diepgang van 14,05 meter in zoet water, overeenkomend met 13,75 meter in zout water, kunnen de Mercuriushaven bereiken op 21,5 kilometer achter de sluizen. Drie kilometer verder, in het stadscentrum, ligt de Passagiers Terminal Amsterdam. Na 28 kilometer worden de Oranjesluizen bereikt. Deze sluizen worden hoofdzakelijk door de binnen- en recreatievaart gebruikt om naar het Markermeer te varen. Het Noordzeekanaal staat in open verbinding met het Amsterdam-Rijnkanaal; er zijn geen sluizen (meer) tussen beide waterwegen.

Het kanaal heeft de groei van de haven van Amsterdam bevorderd. Het Noordzeekanaalgebied (inclusief kleinere havens als bijvoorbeeld Zaandam) is het tweede zeehavengebied in Nederland, na Rotterdam Europoort. Tussen Hamburg en Le Havre staat de haven op de vierde plaats, met een totale overslag van 87,8 miljoen ton in 2007. Van alle goederen wordt 70% binnen de regio verwerkt; de overige 30% wordt zonder bewerking direct doorgevoerd. Voor doorvoer naar het achterland zijn met name het Amsterdam-Rijnkanaal en de route over het IJsselmeer van belang.

In de verte zie ik de karakteristieke torens van de Velsertunnel.

GPSwalking.nlVelsertunnel
De Velsertunnel (eigenlijk de Velsertunnels) is een spoortunnel en een autosnelwegtunnel onder het Noordzeekanaal.

In de dertiger jaren van de 20e eeuw werden er al plannen gemaakt voor een tweestrookstunnel onder het Noordzeekanaal. Deze bestond uit één tunnelbuis, met de bouw hiervan werd aangevangen in 1941, door de oorlog werd de bouw gestaakt in november 1942.

Na de Tweede Wereldoorlog kwam men al gauw tot het inzicht dat een tweestrookstunnel te weinig capaciteit zou hebben om het groeiende verkeersaanbod te kunnen verwerken. Er werd dan ook een tunnel ontworpen die bestond uit drie buizen: twee buizen met elk twee rijstroken voor het autoverkeer en één buis voor het treinverkeer.

De tunnel heeft dezelfde hellingen als de Maastunnel in Rotterdam en de Waaslandtunnel in Antwerpen, te weten 3,5%. De totale lengte van de autotunnel bedraagt 1664 meter, met een overdekt gedeelte van 768 meter en het diepste punt is 23,225 meter –NAP. De spoortunnel heeft een lengte van 3324 meter, waarvan 2076 meter als tunnel, en de rest als open toeritten.

GPSwalking.nlDe bouw van deze tunnel begon in april 1952. Op 28 september 1957 werd de tunnel in gebruik genomen. Na ingebruikname van de spoortunnel werd de Velserspoorbrug afgebroken.

Ik loop Velsen uit en meteen het eerste park Velserbeek in. Een gevarieerd park met een hertenkamp, muziektent, volière, speelweide Theeschenkerij en kinderboerderij. De vele paden slingeren door dit fraai stukje natuur.

Velserbeek
Buitenplaats Velserbeek was in 1639 een “Herenhofstede”en  eigendom van de Amsterdamse koopman Jeremia van Collen. Het park werd aangelegd in de Franse stijl “Le Notre”. Begin 19e eeuw werd een Schelpenhuisje gebouwd waar thee kon worden gedronken, kwam er een Janneverhuisje voor jeneverliefhebbers, een Hermitage en een oranjerie.

GPSwalking.nlIn 1844 vond een grote renovatie plaats en werd de Franse stijl ingeruild voor een Engelse landschapsstijl. Zeldzame boomsoorten werden geplant door de familie Van Tuyll van Sooskerken, de eigenaren op dat moment. De gemeente Velsen kocht het park in 1925 en opnieuw werden wijzigingen aangebracht. Een hertenkamp, muziektent, volière, speelweide en kinderboerderij zorgden voor nog meer vertier in het park. En de oranjerie? Die kreeg vanaf dat moment een horecabestemming.

De Theeschenkerij (http://www.theeschenkerij.org) ligt in een mooie, rustieke omgeving met uitzicht op het park en het hertenkamp.

GPSwalking.nlSlingerend gaat het van het ene park naar het andere park. Deze keer het nationaal park Zuid-Kennemerland.

Nationaal park
Herenduinen is onderdeel van Nationaal Park Zuid-Kennemerland, een 38 vierkante kilometer groot natuurgebied, middenin de Randstad. U kunt hier wandelen, fietsen, hardlopen en volop genieten van rust en ruimte. Vanaf de hoogste duintoppen kunt u kijken tot aan zee. Fiets vanaf deze ingang naar het strand en beleef onderweg dit prachtige natuurgebied. Fietsen mag op de aangegeven paden. Er zijn in Herenduinen geen gemarkeerde wandelroutes. Wel kunt u over smalle slingerende zandpaden door een geheimzinnig eikenbos wandelen.

GPSwalking.nlNatuurlijk bos
Herenduinen is vijfduizend jaar geleden ontstaan. Zeestromen voerden zand aan dat opstoof bij westenwind. Er vormden zich hoge duinruggen achter brede strandvlakte. Als de zeespiegel daalde, boetseerde de wind nieuwe zandheuvels. Zo zijn meerdere duinruggen achter elkaar ontstaan.

Natuurmonumenten beheert de Herenduinen als natuurlijk bos. Omgevallen bomen blijven liggen, want dood hout zit al snel vol leven. Het biedt schuilgelegenheid en voedsel aan vogels, insecten, paddenstoelen en kleine zoogdieren.

GPSwalking.nlBosuilen
Herenduinen is bekend om zijn eikenbos. De stammen en takken van oude eiken hebben grillige vormen. Eekhoorns en bosmuizen voeden zich met de eikels. Bosuilen en spechten houden zich verborgen tussen de bomen. Met wat geluk ziet u een nieuwsgierige eekhoorn, vos, damhert of ree.

Geheimzinnig eikenbos vol nieuwsgierige beesten
In Herenduinen kunt u eindeloos dwalen over smalle, slingerende zandpaden. Bij nevel, mist en motregen ademt het bos een geheimzinnige sfeer.

Honden niet welkom
In dit deel van Nationaal Park Zuid-Kennemerland zijn honden niet toegestaan. Ook niet aan de lijn. Ook niet in een fietsmand, karretje of tas. Of uw hond nu groot of klein, lief of slim is; in dit gebied zijn honden niet toegestaan. Dieren die van nature in het duin leven, krijgen hier zoveel mogelijk ruimte.

GPSwalking.nlOm vogels, hazen, konijnen en reeën niet onnodig op te jagen, vragen de beheerders van het Nationaal Park Zuid-Kennemerland u hier de hond niet mee te nemen. Ook niet aan de lijn of in een mandje.

Duinkoerier: Duinherstel in volle gang
Natuurmonumenten werkt in Nationaal Park Zuid-Kennemerland volop aan duinherstel in haar gebieden Duin en Kruidberg, Koningshof, Herenduinen en Midden-Herenduin. Natuurherstel is nodig om bijzondere dieren en planten te behouden. Boswachter Jowien van der Vegte vertelt.

GPSwalking.nlWat is er aan de hand?
"Op het eerste gezicht lijkt er niets aan de hand, maar de conditie van de duinen in Zuid-Kennemerland is zorgwekkend. Het open duinlandschap groeit dicht met bomen en de bodem verstikt door bladval en luchtverontreiniging. Dieren en planten die hier van nature voorkomen, zoals de zandhagedis en het duinviooltje, dreigen te verdwijnen. Daarom werkt Natuurmonumenten met collega natuurorganisaties tot 2015 aan het project Dutch Dune Revival."

Wat gaat er gebeuren?
"Bosjes met Amerikaanse vogelkers {Prunus serotina) verdwijnen om de opmars van deze boom te stuiten. Ook verwijderen we de voedselrijke toplaag van duingraslanden, zodat kwetsbare planten weer een kans krijgen. Na het graven van windsleuven in de zeereep gaan de duinen net als vroeger weer stuiven en 'lopen'. Ook het parkbos van Koningshof krijgt een opknapbeurt."

GPSwalking.nlWat is straks het resultaat?
"Met de ingrepen brengen we dynamische processen op gang waar levensvatbare duinnatuur van afhankelijk is. Als het werk erop zit, kunnen de duinen de komende vijftig jaar weer tegen een stootje." Meer informatie: www.natuurmonumenten.nl/duinherstel

Genieten en beleven in de van oudsher meest verassende, natuurlijke veranderming in de Randstad: Twintig Nationale Parken vormen samen een kleurig-mozaïek van natuurgebieden in Nederland. Terreinbeheerders en andere betrokkenen zorgen ervoor dat deze waardevolle stukken natuur voor Nederland behouden blijven. Hierbij is veel aandacht voor natuurgerichte recreatie, onderzoek, voorlichting en educatie.   

GPSwalking.nlHet Nationaal Park Zuid-Kennemerland is opgericht in 1995. Het weidse duingebied kenmerkt zich door jonge, kalkrijke duinen met karakteristieke zeldzame flora en fauna. Daarnaast zijn er fraaie binnenduin-bossen en veenpolders. Het natuurlijke landschap vormt een boeiend contrast met landgoederen en andere cultuurhistorische elementen, zoals bunkers en het zeedorpenlandschap.

De samenwerkende organisaties binnen het Nationaal Park Zuid-Kennemerland zijn PWN Waterleidingbedrijf NH, Vereniging Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, lVN-vereniging voor natuur- en milieueducatie, Provincie Noord-Holland en de gemeenten Bloemendaal, Zandvoort, Haarlem en Velsen.

GPSwalking.nlDichter bij Velsen kom ik bij Beeckestijn. Een fraaie buitenplaats met lanen, kunst en een tweetal mooie kruidentuinen. Ik besluit om helemaal door de park te slenteren en zoveel mogelijk moois mee te nemen.

Beeckestijn
Beeckestijn is een buitenplaats aan de Rijksweg in Velsen-Zuid, in de Nederlandse provincie Noord-Holland.

De geschiedenis van Beeckestijn gaat terug tot de vijftiende eeuw. Toentertijd was het een versterkt landhuis dat in bezit kwam van de familie Beeckestijn. Later was het bezit van Agatha Munter (1632-1687) die trouwde met Joan Corver.


GPSwalking.nlJan Trip van Berckenrode erfde het landhuis van zijn moeder Margaretha Munter (1639-1711). Hij werd opgevolgd door zijn zoon Jan Trip de jonge. Het huidige landgoed is tussen 1716 en 1721 grotendeels aangelegd door deze Jan Trip, gehuwd met Petronella Wilhelmina van Hoorn, de dochter van de gouverneur-generaal Joan van Hoorn. Bij de vernieuwde inrichting was de beeldhouwer en stuckunstenaar Ignatius van Logteren betrokken, één van de meest gevraagde decoratieve kunstenaars in die tijd. Nadat Trip was overleden, hertrouwde zijn weduwe met Lubbert Adolph Torck.

GPSwalking.nlIn 1742 kocht Jacob Boreel Janszoon, een welgesteld en invloedrijk Amsterdams regent, Beeckestijn. Hij bracht een groot aantal veranderingen in huis en tuin aan. Zo werden de zijvleugels aangebouwd en verschenen de beide koetshuizen. Boreel liet het huis in 1772 verder vergroten en het achterpark aanleggen. Boreel was als diplomaat in Engeland geweest en kende de laatste ontwikkelingen op het gebied van de tuinarchitectuur. De nieuwe aanleg werd ontworpen door de uit Duitsland afkomstige Johann Georg Michaël (1738-1800). De tuinen werden voorzien van kronkelpaden, bloemdragende heesters, waterpartijen, weiden en romantische bouwsels zoals een tuinmanswoning in de vorm van een neogotische kapel. Waarschijnlijk gaat het om de eerste Engelse tuin in Nederland.

GPSwalking.nlVanaf 1883 bewoonde de Nederlandse politicus Petrus Hendrik Holtzman het landgoed. Tot halverwege de twintigste eeuw bleef het in particulier bezit, waarna het ernstig vervallen werd overgedragen aan de gemeente Velsen.

Bij het landgoed bevinden zich authentieke formele tuinen en een landschapspark. Deze zijn sinds de jaren zestig van de vorige eeuw langzaam weer in hun oude glorie hersteld. In het huis zelf was jarenlang een museum gevestigd. Daar waren onder meer achttiende-eeuwse stijlkamers, keuken en een kinderspeelkamer te bewonderen. Het jaarlijks terugkerende Beeckestijn Popfestival wordt in het landschapspark van het landgoed gehouden.


GPSwalking.nlDe kruidentuin
In de 18e eeuw bevonden zich hier moestuinen, een kersenboomgaard en broeikassen, In de jaren zeventig van de vorige eeuw is er een kruidentuin voor in de plaats gekomen. De nissen van de slingerende slangenmuur houden de warmte van de zon langer vast en zijn altijd gebruikt voor het kweken van leifruit. Achterin de kruidentuin ligt nog een met aarde bedekte bunker uit de Tweede Wereldoorlog.

Tussen de kruidentuin en de slangenmuur is in het kader van het Jaar van de Historische Buitenplaats 2012 de 'Border van de toekomst' aangelegd; een reactie en antwoord op de verstening van de achtertuin in Nederland. Deze uitbundige mix van bloeiende struikjes, kleurrijke planten, eetbare gewassen en geurende 8 kruiden is een ontwerp van Modeste Herwig. Meer informatie -inclusief beplantingslijst- op www.buitenplaatsbeeckestijn.nl.

GPSwalking.nlDe 'Border van de toekomst' kon worden aangelegd met medewerking van Natuurmonumenten, eigenaar van de tuinen en het parkbos. Het project werd financieel mogelijk gemaakt door de Vrienden van Beeckestijn, het coöperatiefonds van de Rabobank Velsen en Omstreken en de J.C.Ruygrok Stichting. Dank gaat ook uit naar Landschap Noord-Holland voor de praktische ondersteuning bij de aanleg.

Kwetsbare tuin, geen toegang voor honden.


Kijk op www.buitenplaatsbeeckestijn.nl tel. 0255 522 877 expositie open van do t/m zo 11.00 - 16.00 uur.

GPSwalking.nlTerug in Velsen slinger ik door het dorp. Een paar oude huizen trekken de aandacht. Leuk centrum dat Velsen.

Voormalig Uitgeverij Nauta
Oorspronkelijk woonhuis, gebouwd in 1821. Vanaf 1894 tot 1943 was hier drukkerij en uitgeverij van J.P Nauta gevestigd, landelijk bekend door de uitgifte van ansichtkaarten.

Tegen de tijd dat het ongeveer donker werd had ik een leuke gevarieerde wandeling achter de rug. Mooie natuur, leuke parken, volop rust en stilte, genoeg te zien en te genieten. Wat wil een mens nog meer.

Geraadpleegde website:

POI's

  • Alternatieve parkeerplaats 1 N52.4418 E4.6284
  • Alternatieve parkeerplaats 2 N52.4539 E4.6156
  • Beeckestijn N52.4515 E4.6492
  • Begraafplaats N52.4469 E4.6204
  • Duin En Kruidberg N52.4361 E4.5848
  • Kruidentuin N52.4531 E4.6514
  • Nauta N52.4612 E4.6481
  • Noordzee Kanaal N52.4628 E4.6480
  • Park Velserbeek N52.4583 E4.6410
  • Rode Hert N52.4618 E4.6469
  • Speeltuin N52.4525 E4.6217
  • Start/finish/parkeerplaats N52.4620 E4.6483
  • Theeschenkerij N52.4601 E4.6429
  • Voliere N52.4609 E4.6433
  • Zuid-Kennemerland N52.4414 E4.6119

 
 

Helaas zijn er nog geen reacties beschikbaar. We willen u van harte uitnodigen om een reactie te plaatsen. Klik op de blauwe knop "Toevoegen" om een nieuwe reactie te plaatsen.