Home
Home Over ons Workshops Links Reviews GPS info Gastenboek Contact Zoeken
  Stadswandeling Den Haag

Volg GPSwalking op Twitter



Korte beschrijving

Den Haag is onze Residentie. Een plaats waar onze regering het land bestuurt. Wat gebeurt er allemaal? Wie zetelt waar? Hoe is het bestuurlijk zover gekomen? Waarom staan er standbeelden van Willem II en III en de Zwijger? Wie woonden er in die grote huizen? Waar zetelt de OVSE? En dan onze ministeries…. VROM bestaat niet meer en Verkeer en Waterstaat ook niet; ze zijn getransformeerd naar Infrastructuur en Milieu. Ministerie van Landbouw valt nu onder Ministerie van Economische Zaken. Zo zijn meerdere benamingen aangepast. We stellen orde op zaken.

De geschiedenis laat zien dat hetgeen er nu bereikt is de nodige strubbelingen heeft gekend. Maar duidelijk is dat dit geleid heeft tot een goed betrouwbaar bestuur. Waar het volk een grote inbreng heeft. Waar de voorzieningen buitengewoon goed zijn en de inwoners gelukkig. Waar vrijheid en veiligheid een groot goed is. Want zonder gevaar wandelen we over het Binnenhof, bij de Tweede Kamer binnen, langs de ministeries en de instituten. Misschien ontmoeten we wel een minister….. Inderdaad. Die veiligheid wordt internationaal erkend. Den Haag als zetel van het Internationaal Gerechtshof.

Note: PAS OP!  Met printen van 37 bladzijden beschrijving!


Routebeschrijving

GPS wandeling van 9 km door het centrum van Den Haag.
De paden op deze wandeling zijn geheel verhard.
Onderweg is alom een horecagelegenheid.
Van deze wandeling is zowel een Track als een WPT-Route beschikbaar.

  De kenmerken
  startpunt Den Haag: parkeerplaats Centraal Station
  positie Zuid-Holland, Nederland. Co√∂rdinaten: N52.072171 E4.336713
  afstanden 9.0 km,
  type Cultuur/Stad
  begaanbaarheid Doorgaans goed begaanbaar
  scootmobiel Nee
  honden Aangelijnd
  horeca Onderweg
  Datum wandeling 21-02-2016

  Langere beschrijving
 

GPSwalking.nlSTART/FINISH/PARKEREN P&R N52 03.243 E4 23.308
We beginnen de wandeling bij het Centraal Station. Buitengewoon mooie dakconstructie boven een gekrioel van reizigers.

Een kort overzicht:
Tot 1200 heeft Holland nauwelijks een geschiedenis van betekenis. Daarna begint het Graafschap Holland zich bestuurlijk en in rechtspraak te ontplooien onder Bourgondië en Brussel.

In de 14e eeuw gaan Holland Zeeland en Friesland samenwerken en ontstaan het Hof van Holland en de Raad van Holland. Midden 16e eeuw ontstaat er weerstand vooral geleid door Willem van Oranje tegen de streng opgelegde regels van het katholicisme, vooral door Philips II vanuit Spanje.

GPSwalking.nlDat leidt tot 80 jaar vrijheidsstrijd. Het land, de Republiek der Verenigde Nederlanden wordt in die tijd geleid door stadhouders, niet van Oranje, maar van Oldenbarnevelt en de Witt. Nederland is zeer machtig met een zeer sterke strijdmacht.

Na de oorlog komen de Oranjes terug regeren als Stadhouder over de Republiek der Zeven Provinciën. In de 18e eeuw kent het land een enorme culturele bloei door overzeese handel (VOC) en met grote schilders.

Rond 1800 wordt het land overheerst door de Fransen als de Bataafse Republiek. Na Waterloo worden de Nederlanden samengevoegd tot het Koninkrijk der Nederlanden met Willem I als eerste koning.

Nu ontstaat het land met de moderne volksvertegenwoordiging. Als België zich afscheidt blijft Nederland als moderne staat over en gaat vooral geregeerd worden door de Oranje familie, eerst koningen, daarna 100 jaar door koninginnen.

GPSwalking.nlJuridisch werkt het land zich op tot het meest stabiele en rechtvaardige land ter wereld en weet dat in Den Haag op te bouwen tot vooral Internationaal erkende rechtspraak.

Central Station N52 04.849 E4 19.480
Met 12 sporen het grootste kopstation van Nederland. Het glazen dak van 120 meter lang en 96 meter breed ligt op 22 meter boven het maaiveld. De acht kolommen met elk vier uithouders ‘verdwijnen’ als het ware in de overvloed van licht.

Zowel treinen, trams, bussen, taxi’s, fietsen en auto’s komen hier overzichtelijk bijeen. Onder de grond de parkeerplaatsen voor auto en fiets. Boven het spoor de busterminal.

GPSwalking.nlBeatrixkwartier N52 04.916 E4 19.528
Nieuw Centraal met kantoren en musea rond het station, het Beatrixkwartier met vooral de grote zakelijke kantoren van grote bedrijven, de Wijnhaven met veel stedelijke kantoren en de Binnenstad, met veel overheidsgebouwen.

Zo wordt dit het Nieuwe Centrum van Den Haag. Hoge kantoren, de nieuwe skyline van onze residentie.

Wij vertrekken nu naar de Binnenstad. Over het Julianaplein naar de Bezuidenhoutseweg richting Binnenhof.


GPSwalking.nlRoyal Academy of Art of The Hague N52 04.905 E4 19.161
Wij gaan allereerst naar het oude centrum. De moderne gebouwen van de ministeries passeren we tegen het einde van de wandeling.

Rechts zien we een grote open vlakte, het Malieveld. Over de brug aan de rechterkant zien we de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten.

Het is de oudste kunstacademie in Europa en werd gesticht op 29 september in 1682.

GPSwalking.nlBurgers daad op Maurits raad N52 04.883 E4 19.216
Op de Heerenbrugbrug zien we een monument, dat ons herinnert aan Prins Maurits. Het monument herinnert aan het feit dat tussen 1613 en 1619 de burgers van Den Haag op last van Maurits een singel om de plaats hadden gegraven die diende ter verdediging van de stad.

Maurits had eerder het stadsbestuur middelen gegeven om een stadswal te bouwen, maar het bestuur van Den Haag had daarvan een nieuw stadhuis laten bouwen aan de Groenmarkt. Later vestigde Maurits zich in Den Haag.

Hij kreeg geen toestemming van de Staten van Holland om de stad te ommuren, wel om een brede verdedigingssingel aan te leggen. Den Haag is nooit een vestingstad geweest.

GPSwalking.nlPlein N52 04.808 E4 18.937
Het Plein werd aangelegd in de 17e eeuw en moest lijken op het Place Royale in Parijs. Wegens de nabijheid van het Binnenhof en de daargelegen vergaderplaatsen van regering en parlement wordt het Plein vaak gebruikt als plaats voor politieke protestdemonstraties en manifestaties.

Midden op het Plein staat het standbeeld van Willem van Oranje.


Aan de westkant van het Plein kwam in 1861 een gebouw voor het Ministerie van Koloniën. De Hoge Raad kreeg een pand ernaast. Voor het gebouw stonden na de renovatie zes bronzen beelden van beroemde rechtsgeleerden uit de 17de eeuw. We kunnen verderop bij het nieuwe gebouw zien. Het gebouw werd in 1988 afgebroken en vervangen door het nieuwe gebouw van de Tweede Kamer.

GPSwalking.nlWillem van Oranje N52 04.792 E4 18.951
Midden op het Plein staat op een hoge sokkel een standbeeld van Willem van Oranje. De bronzen mannenfiguur is gekleed in wambuis en pofbroek, omhangen met een mantel en omgord met een degen.

Zijn rechterhand wijst naar de borst, de linkerhand leunt op een zuiltje. Op de zuil ligt een document, dat wordt gezien als een verwijzing naar de Unie van Utrecht. Aan de rechterzijde van de prins, zit aan zijn voeten een hond die naar de man opkijkt. Volgens overlevering redde de hond van de prins eens diens leven.

Het beeld werd onthuld in 1848, slechts drie jaar nadat het ruiterstandbeeld van de Vader des Vaderlands voor Paleis Noordeinde was geplaatst. Bij de herinrichting van het Plein is het standbeeld een kwartslag gedraaid en sindsdien kijkt de prins niet meer naar het Binnenhof, maar naar het Oosten.


GPSwalking.nlNieuwe of Littéraire Sociëteit De Witte N52 04.826 E4 18.928
De naam is ontleend aan het oorspronkelijk witte gebouw aan de noordzijde van het Plein. De sociëteit werd gesticht door 114 overwegend jonge notabelen als een vereniging voor gezellig verkeer en 'geoorloofde uithuizigheid' op de benedenverdieping van een koffiehuis.

De doelstelling van de Sociëteit is statutair 'het bevorderen van het onderling verkeer harer leden en de beoefening door haar leden van de letterkunde, de schone kunsten, geschiedkunde en andere wetenschappen'.

De bibliotheek werd gesticht in 1855. Het nieuwe, nu niet meer witte, gebouw werd op 26 oktober 1870   door koningin Sophie heropend en door de sociëteit betrokken. Het ledenbestand van De Witte – 3300 leden - is voornamelijk afkomstig uit de ambtenarij, het bedrijfsleven, de vrije beroepen, de universitaire en militaire wereld, de diplomatieke dienst, internationale organisaties en vestigingen van buitenlandse bedrijven in Den Haag.


GPSwalking.nlLogement van Amsterdam N52 04.825 E4 18.980
Het indrukwekkende gebouw Plein 23 staat, naar het doel waarvoor het is neergezet, bekend als “Logement van Amsterdam”. Het logement was bedoeld als onderkomen voor Amsterdammers die de stad in Den Haag in het landsbestuur vertegenwoordigden.

In die tijd was Holland een onafhankelijke staat die werd bestuurd door de Staten van Holland. De Staten van Holland opgericht bij de Zoen van Delft in 1428 was zowel een soort parlement als een ministerraad.

De leden van de ‘Staten van Holland’ werden niet gekozen. Het waren afgevaardigden van de belangrijkste steden van Holland. De Staten van Holland hadden een vaste secretaris die besluiten voorbereidde, verwoordde en uitvoerde: de landsadvocaat, later raadpensionaris geheten. De bekendste en belangrijkste raadpensionarissen in onze geschiedenis zijn Johan van Oldenbarnevelt en Johan de Witt.


GPSwalking.nlVan woonpaleis tot ministerie N52 04.817 E4 18.982
In 1814 zijn Wilhelmina van Pruisen en haar dochter Louise er komen wonen. Wilhelmina (Mimi genoemd) was met 17 jaar uitgehuwelijkt aan haar volle neef Willem Frederik van Oranje-Nassau, de latere Koning Willem I. Ze trouwde, ging op paleis Noordeinde wonen, kreeg haar oudste zoon, de latere Willem II, moest vluchten voor de Fransen naar Engeland en kwam in 1814 terug naar hier. Achter in de grote tuin stonden de koetsen en paarden geparkeerd.

In 1839 ging haar achterkleinzoon, de latere koning Willem III er wonen met zijn echtgenote Sophie van Württemberg. Hun eerste zonen werden hier geboren: Willem en Maurits. Na 1849 werd het gebouw gebruikt door het Algemeen Rijksarchief.

GPSwalking.nlVanaf 1912 was het ministerie van Buitenlandse Zaken in het gebouw gevestigd tot 1984. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was het gebouw het hoofdkantoor van Arthur Seyss-Inquart.  Tussen 1999 en 2003 is het pand gerestaureerd en daarna door de Tweede Kamer in gebruik genomen. Hierbij is het depot en dienstgebouw van het Algemeen Rijksarchief aan het gebouw verbonden. Op het binnenterrein is een zaal gebouwd voor parlementaire enquêtes.

We verlaten het Plein aan de linkerkant.

Rechts zien we dan de gebouwen van de Tweede Kamer en links staat het Ministerie van Defensie.


GPSwalking.nlMinisterie van Defensie (MinDef N52 04.746 E4 18.951
Defensie staat voor vrede en veiligheid, in Nederland en daarbuiten. De krijgsmacht levert een bijdrage aan de stabiliteit en vrijheid in de wereld.

Het ministerie van Defensie bestaat uit het departement (de Bestuursstaf), 4 krijgsmachtdelen (Koninklijke Marine, Koninklijke Landmacht, Koninklijke Luchtmacht en Koninklijke Marechaussee), het Commando Dienstencentra en de Defensie Materieel Organisatie. Zie www.rijksoverheid.nl/ministeries.

GPSwalking.nlTweede Kamer N52 04.754 E4 18.872
De Tweede Kamer is de belangrijkste kamer van de Staten-Generaal (Parlement). In de Tweede Kamer ontstaan regeringscoalities en vallen ze weer uiteen. Ook worden ministers er ter verantwoording geroepen voor hun beleid.

De Tweede Kamer heeft in hoofdzaak drie taken: controle van het regeringsbeleid, medewetgever (tezamen met de Regering en de Eerste Kamer) en vertegenwoordiging van de bevolking. De Tweede Kamer heeft 150 direct gekozen leden.

In eerste instantie zien we de oudere gebouwen rechts. Eerst de Handelingenkamer, waar alle handelingen van de Eerste en de Tweede Kamer, de woordelijk geschreven verslagen van de vergaderingen, als in een bibliotheek, worden bewaard.


GPSwalking.nlPers Centrum Nieuwspoort N52 04.739 E4 18.887
Dan volgt het Pers Centrum Nieuwspoort. Hier wordt de informatie van en over de politiek aan de pers overgedragen. Leden van Nieuwspoort noemt men Poorters. Nieuwspoort kent inmiddels bijna 2200 Poorters: Nederlandse en buitenlandse journalisten, politici, voorlichters, persattaché’s en PR-functionarissen. Waarom poorters? Omdat er een twintigtal poorten bestaan.

Elke poort is gericht op een bepaald thema, bijvoorbeeld financiën, mobiliteit, visserij, grondstoffen, bouw, EU, horeca, enzovoort. Journalisten en beleidsmakers kunnen hun visies kenbaar maken, standpunten uitwisselen, toekomstscenario’s schetsen en vooral elkaar beter leren kennen. En omdat ik horeca noemde is er ook de mogelijkheid om te lunchen of te dineren met politici. De dagschotel van 8 februari was Rucola stamppot – speenvarken – speksaus.


GPSwalking.nlTweede Kamer der Staten Generaal N52 04.739 E4 18.764
De Tweede Kamer der Staten-Generaal vormt samen met de Eerste Kamer de Staten-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden, ook bekend als het Parlement. De Staten-Generaal zijn sinds 1814 de volksvertegenwoordiging voor Nederland.

De Tweede Kamer is te vergelijken met de Kamer van Volksvertegenwoordigers in België, het Lagerhuis in het Verenigd Koninkrijk, het Assemblée Nationale in Frankrijk en de Bondsdag in Duitsland. De Tweede Kamer wordt samengesteld door een verkiezing. De Tweede Kamer bestaat sinds 1956 uit honderdvijftig zetels verdeeld over 16 politieke partijen. Voor die tijd waren dat er honderd. Zie http://www.tweedekamer.nl

GPSwalking.nlRechten Parlementsleden N52 04.729 E4 18.832
Parlementsleden hebben diverse rechten en instrumenten om de regering te controleren. Ten eerste Budgetrecht, de controle over de begroting, het recht van Interpellatie en het recht van Enquête hoort hierbij. Bij het recht van Interpellatie hoort ook de mogelijkheid tot het stellen van Schriftelijke Vragen aan de minister. 

Via het recht van Amendement heeft men de mogelijkheid om wetten te wijzigen. Via moties kan men een mening uiten; die zijn minder zwaar dan amendementen, omdat een minister een motie naast zich kan neerleggen.

Het Recht van Initiatief is het recht om op eigen initiatief een wet in te dienen; dat komt slechts enkele keren per jaar voor, de meeste wetsvoorstellen komen vanuit de Regering. Bij het recht op Enquête hoort ook het recht op een Parlementair Onderzoek, waarbij de ondervraagden onder ede staan. Ze moeten dan de waarheid openbaar maken, maar dikwijls komt dat neer op geheugenverlies.

GPSwalking.nlDaarnaast kent de Kamer sinds 2006 het Burgerinitiatief. Kiesgerechtigden kunnen met 40 000 handtekeningen een onderwerp dat niet in strijd is met de grondwet (en niet in de laatste twee jaren in behandeling is geweest) voordragen voor de kameragenda.

In de Grondwet van 1983 is opgenomen dat de Kamer zelf een voorzitter benoemt. Op 13 januari 2016 werd drs Khadija Arib gekozen voor deze functie. Haar voorgangers waren Wim Deetman, Frans Weisglas, Gerdi Verbeet en Anouchka van Miltenburg. Naast de voorzitter rechts zit de griffier en links het hoofd van de griffie.

GPSwalking.nlVergaderzaal van de Tweede Kamer N52 04.738 E4 18.860
De Vergaderzaal van de Tweede Kamer is de grote plenaire vergaderzaal gevestigd op de eerste verdieping. Sinds 28 april 1992 worden alle plenaire vergaderingen van de Tweede Kamer hier gehouden. Voor 1992 werden deze gehouden in de Oude Zaal.

De plenaire zaal is ontworpen door Pi de Bruijn. De zaal heeft blauwe stoelen in de vorm van een tulp, het tapijt is groen als gras en het plafond heeft de blauwgrijze kleur van de Nederlandse lucht. De stoelen zijn opgesteld in de halfronde vorm van een Romeins-Grieks theater.

V
oor de achterwand staan twee grote bureaus, één voor onder andere de voorzitter en de griffier, de andere voor bewindslieden, het zogenaamde Vak K. Daartussen bevindt zich het spreekgestoelte.

GPSwalking.nlTevens zijn er vier camera's voor tv-uitzendingen. In de plenaire zaal kunnen aan een klein tafeltje tussen de voorzitter, vak K en de interruptiemicrofoons maximaal vier medewerkers Verslag en Redactie zitten.

Passage N52 04.693 E4 18.672
De Passage werd tussen 1882 en 1885 speciaal voor het ‘chique winkelen’ gebouwd door Haagse notabelen, naar Parijs’ voorbeeld. De oudste winkelpassage van Nederland, inmiddels een gewaardeerd UNESCO monument, is nog steeds in tact - en hoe. In een prachtige setting van arcades, glazen koepels, loopbruggen en bewerkte gevels vond en vind je er 20 chique winkels, gezellige horecagelegenheden en een hotel. Van toen. En van nu. Overdekt, statig en bijzonder beeldig.

Toch valt ons het aanbod van winkels en sortering tegen. Verderop op de terugweg zullen we door de winkelstraten wandelen en wordt doorlopen toch wel wat moeilijker…..Zie http://www.depassage.nl

GPSwalking.nlBuitenhof N52 04.714 E4 18.628
Het Buitenhof is een plein dat grenst aan het Binnenhof. Al in de 13e eeuw, als het Binnenhof wordt gebouwd, staan er huizen en stallen op het Buitenhof, en tijdens graaf Aalbrecht (1336-1404) is er zelfs een kleine dierentuin. Het zijn vooral valken en andere roofvogels, die daar voor de jacht gehouden worden. Later worden ook jachthonden gehouden.

Het Buitenhof wordt voor de veiligheid omgracht en in de 15e eeuw ommuurd. Mensen die niet direct bij het hof horen, wonen daarbuiten, om de Plaats, aan de Lange Vijverberg en langs de Hofvijver. De enige toegangen van het Buitenhof zijn de Gevangenpoort en de Halstraat (tot 1882: Gasthuissteeg), een straatje dat het Buitenhof met Dagelijkse Groenmarkt verbindt.

In 1814 komt er een derde toegang als de Gravenstraat wordt aangelegd. In 1885 wordt de Passage gebouwd en ontstaat er nog een toegang.

GPSwalking.nlRegelmatig was er vroeger kermis op het Buitenhof. In 1887 werd de kermis door de kerk verboden. Lang heeft dit verbod niet stand gehouden want in het begin van de 20e eeuw kwam de kermis terug.

Op het plein, aan de kant van Maison de Bonneterie, staat de kiosk, die gebouwd is door Berlage. Het is geen kiosk meer waar men kranten en tijdschriften kan kopen, maar men kan er nu naar binnen om iets te drinken

Op het Buitenhof wordt in 1865 de 50-jarige herdenking van de Slag bij Waterloo gevierd. Waar nu midden op het plein een fietsenstalling is, staat in die tijd een standbeeld van Koning Willem II. Vanwege de feestelijkheden staan er vier zuilen omheen, versierd met guirlandes. Willem II wordt gezien als 'held van Waterloo' wegens zijn moedig optreden. Hij raakt daar gewond in de strijd tegen Napoleons leger en zijn paard sneuvelt. Dit paard staat nu opgezet in de Koninklijke Stallen in Den Haag.

Het standbeeld is in 1924 vervangen door het ruiterstandbeeld naast de Hofvijver. Het oorspronkelijke standbeeld staat nu in Tilburg.


GPSwalking.nlGevangenpoort N52 04.779 E4 18.619
In het jaar 1280 vormde de poort aan het Buitenhof de hoofdpoort tot het slot van de Graven van Holland, nu bekend als het Binnenhof. In 1428 werd deze Voorpoort van den Hove ook een gevangenis. Wanbetalers werden er opgesloten en verdachte misdadigers wachtten er op hun proces.

Een eeuw later bouwde men aan de poort het deel met de gajolen (de cellen) en het gerechtsgebouw. Verdachten werden in de donkere en koude gajolen opgesloten in afwachting van ondervraging en berechting. Dat kon soms maanden duren, maar gevangenhouding was tot de 17e eeuw geen strafmaat op zich. Het ging om geldboetes, verbanning, schand-, lijf- of doodstraffen. Bekende vaderlanders als Cornelis de Witt en Dirk Volckertszoon Coornhert hebben in de Gevangenpoort vastgezeten. Zie http://www.gevangenpoort.nl/geschiedenis


GPSwalking.nlHof van Holland (Rechtspraak) N52 04.759 E4 18.633
Oorspronkelijk wordt het graafschap Holland op een zeer persoonlijke wijze bestuurd. De graaf reist voortdurend door zijn gebied. Hij laat zich in het bestuur bijstaan door een raad. Deze raad bestaat uit de voornaamste edelen. Geleidelijk aan gaat Holland deel uitmaken van een groter geheel: De graaf van Holland is ook graaf van Henegouwen, van Vlaanderen enzovoorts.

De graaf kan niet overal tegelijk zijn, maar het land moet ondertussen wel bestuurd worden. De raad wordt dus steeds belangrijker. In 1428 legt de nieuwe graaf van Holland, hertog Philips van Bourgondië, een aantal regels vast voor de raad. Het aantal raadsheren wordt vastgesteld op negen en er wordt bepaald wie de voorzitter is. Zo rond deze tijd worden boven de Voorpoort, één van de drie buitenpoorten van het kasteel, twee cellen ingericht voor het opsluiten van verdachten.


Rond 1445 wordt de raad gesplitst. Één deel gaat zich bezig houden met de financiële kant van het bestuur terwijl een ander deel de rechtspraak voor zijn rekening neemt. Dit deel wordt geleidelijk aan het Hof van Holland genoemd. Overigens blijft dit Hof tot 1811 nog een aantal belangrijke bestuurlijke taken houden, zoals het toezicht op de inspectie van de dijken.

Het Hof behandelt beroepszaken van lagere rechtbanken, fungeert als leenhof en behandelt zaken van bepaalde geprivilegieerde groepen.

D
GPSwalking.nlat zijn groepen met een speciale status, die recht hebben op een eigen behandeling. Dit zijn oorspronkelijk edelen, personeel van het Hof van Holland, geestelijken, weduwen en wezen en buitenlanders. Voorzitter van het Hof is de stadhouder (Lieu-tenant). In 1445 wordt voor het eerst een president aangesteld.

De zittingen van het Hof vinden oorspronkelijk plaats op het Binnenhof in de zogeheten Rolzaal. Daar komt in de zestiende eeuw verandering in. Het voortdurend heen- en weer brengen van verdachten tussen de Gevangenpoort en het Binnenhof is immers niet handig. Het Hof krijgt in 1540 een nieuwe rechtszaal bij de Gevangenpoort, de Examineerkamer.

Hier kunnen verdachten ondervraagd worden. Het verhoor wordt een examen genoemd, vandaar de naam. Wanneer de verdachte niet de antwoorden geeft die de rechters willen horen en er is voldoende verdenking, dan gaat men over op een scherp examen. Dit vindt plaats in de Pijnkelder.

DGPSwalking.nlen Haag kent ook in het Ancien Regime al een verscheidenheid aan rechtbanken. Zo heeft Den Haag ook een stedelijke rechtbank. Waar in andere Hollandse steden de rechtbank wordt voorgezeten door een schout, heet deze functionaris in Den Haag baljuw. Ook is Den Haag ten tijde van de Republiek de zetel van de Hoge Krijgsraad. Dit was de hoogste rechtbank voor militairen.

In de Bourgondisch-Habsburgse tijd is beroep tegen vonnissen van het Hof van Holland mogelijk bij de Grote Raad van Mechelen, sinds 1473 het hoogste gerechtshof van de Bourgondische of Habsburgse Nederlanden. Door het afzweren van de Spaanse koning Philips II in 1581 vervalt de toegang tot de Grote Raad.

Ter vervanging hiervan wordt in 1582 een nieuw Hooggerechtshof opgericht. Omdat alleen Holland en Zeeland dit hof erkennen, heet dit vervolgens de Hoge Raad van Holland, Zeeland en West-Friesland. En ook deze rechtbank vestigt zich in Den Haag.

GPSwalking.nlDeze wirwar van rechtbanken leidt natuurlijk zo nu en dan tot problemen. Het is niet altijd duidelijk wie jurisdictie heeft over een bepaalde zaak. Met name tussen de magistraat van de stad en het Hof van Holland ontstaan conflicten. Al aan het einde van de zestiende eeuw wordt naar oplossingen gezocht.

Zo wordt een speciale sociëteit opgericht waarin de Haagse magistraat, de Rekenkamer van Holland, Het Hof van Holland en de Hoge Raad van Holland, Zeeland en West-Friesland zijn vertegenwoordigd. Toch blijft er nog regelmatig onenigheid ontstaan tussen de verschillende rechtbanken.

Na de inlijving bij Frankrijk werd het Hof van Holland opgeheven. De rechterlijke macht ging deel uitmaken van de Franse organisatie.

We steken over en krijgen dan een prachtig zicht over de Hofvijver en de daaraan liggende gebouwen: het Binnenhof.

GPSwalking.nlHofvijver N52 04.788 E4 18.689
De hofvijver is van oorsprong een natuurlijk duinmeer waarop de Haagse Beek en de tegenwoordig gedempte Bosbeek uitkwamen. De Beek doet dat heden ten dage nog steeds en zo staat de vijver in verbinding met de duinen bij Kijkduin. In dit duinmeer bevond zich een eilandje (niet het huidige eiland) waarop graaf Willem II van Holland in de 13e eeuw zijn kasteel bouwde. Volgens andere bronnen bouwde hij zijn kasteel naast de vijver en liet hij er een slotgracht omheen graven.

De Hofvijver werd door graaf Albrecht van Beieren in de 14e eeuw rechthoekig gemaakt, zij het dat dit later nog uitgebreid is. Tot circa 1800 was het Binnenhof nog omgeven door een slotgracht en alleen toegankelijk via bruggen. Het huidige eilandje bestaat circa 300 jaar. Hoe en wanneer het precies is ontstaan is niet duidelijk. Er staat in het midden een vlaggenstok en het is begroeid met bomen en voornamelijk eenjarige , het is niet voor publiek toegankelijk. Ernaast bevindt zich in het water een fontein.


We gaan hierna naar rechts naar het Binnenhof. Links van de Hofvijver ligt de Lange Vijverberg – we zullen daar niet komen – maar daar staan de volgende twee standbeelden die het ver melden waard zijn: het standbeeld van Johan van Oldenbarnevelt en nog verder naar achteren het beeld van Jantje.

GPSwalking.nlJohan van Oldenbarnevelt N52 04.823 E4 18.675
Ook aan de Lange Vijverberg staat voor de Duitse Ambassade het standbeeld van Johan van Oldenbarnevelt. Johan van Oldenbarnevelt geboren in Amersfoort op 14 september 1547 en overleden in Den Haag, 13 mei 1619, was raadpensionaris van de Staten-Generaal tijdens de Tachtigjarige Oorlog. Hij werkte lange tijd samen met Maurits van Oranje (de zoon van Willem van Oranje), maar werd het slachtoffer van een door Maurits beheerst politiek proces en de daaropvolgende executie.

In 1570 werd Van Oldenbarnevelt advocaat bij het Hof van Holland. In 1572 sloot hij zich aan bij Willem van Oranje in Delft. Hij werd benoemd tot commissaris voor het doorsteken van de dijken in Zuid-Holland om Leiden te ontzetten. Hij trouwde in 1575 met de rijke Delftse (buitenechtelijke) regentendochter Maria van Utrecht, enig erfgename van vijf heerlijkheden.

Na de moord op Willem van Oranje in 1584 ontstond een machtsvacuüm. Voor de opstand tegen Spanje werd de stadhouder aangesteld door het Habsburgse Huis, maar na de opstand lag die verantwoordelijkheid bij de gewesten van de lage landen. De oudste zoon van Willem van Oranje, Filips Willem, zat gevangen in Spanje, en was daarom niet beschikbaar voor die functie. De 16-jarige Maurits was de tweede zoon van Willem van Oranje.


GPSwalking.nlVan Oldenbarnevelt stond bekend om zijn kennis van zaken en om het feit dat hij nooit iets uit handen gaf. In feite werd hij voor de jonge Maurits plaatsvervangend politiek leider. Maurits was bovendien meer geïnteresseerd in het leger; hij ging de militaire zaken afhandelen. De samenwerking tussen Van Oldenbarnevelt en de 20 jaar jongere Maurits liep aanvankelijk prima. Zij vulden elkaar wat betreft karakter goed aan. 

Johan van Oldenbarnevelt sloot in oktober 1596 het Drievoudig Verbond met Engeland en Frankrijk tegen Spanje. Engeland en Frankrijk erkenden daarmee de onafhankelijkheid van de Republiek. Ook initieerde Van Oldenbarnevelt de oprichting van de Vereenigde Oostindische Compagnie (VOC) in (1602).

Maar de strubbelingen met Spanje (Slag bij Nieuwpoort 1600) en tijdens het Twaalfjarig Bestand toen ook de Remontranten en Contraremonstranten in onenigheid met elkaar leefden, ontstonden ook de meningsverschillen tussen Johan van en Maurits. Dat leidde uiteindelijk tot de dood van Johan van Oldenbarnevelt.

GPSwalking.nlJan I N52 04.862 E4 18.778
Op de oever tegenover het Torentje op de Lange Vijverberg staat het beeld van "Jantje" die naar het Binnenhof wijst. "In Den Haag daar woont een graaf en zijn zoon heet Jantje / Als je vraagt waar woont je pa dan wijst hij met zijn handje". Deze Jantje is graaf Jan I van Holland, zoon en opvolger van Floris V. Hij werd slechts 15 jaar oud.

Jan I is in 1284 in Haarlem geboren en was graaf van Holland, als zoon van Floris V van Holland en Beatrix van Vlaanderen. Jan werd direct na zijn geboorte verloofd met Elisabeth, de dochter van Eduard I van Engeland aan wiens hof hij ook werd opgevoed. Na de dood van zijn vader, in 1296 keerde hij terug naar Holland waar hij vier jaar later overleed. Dat Jantje toch.


GPSwalking.nlWillem II der Nederlanden N52 04.760 E4 18.689
Willem Frederik George Lodewijk (Den Haag, 6 december 1792 – Tilburg, 17 maart 1849), prins van Oranje-Nassau, was van 28 november 1840 tot aan zijn dood in 1849 koning der Nederlanden, groothertog van Luxemburg en hertog van Limburg. 

Willem (roepnaam Guillot) werd geboren in Den Haag als zoon van de latere koning Willem I der Nederlanden en Wilhelmina van Pruisen. Hij had een jongere broer: Frederik (1797-1881), en twee jongere zusters: Paulina (1800-1806) en Marianne (1810-1883).

GPSwalking.nlNa de vlucht in 1795 naar Engeland van zijn grootvader stadhouder Willem V en de uitroeping van de Bataafse Republiek trokken zijn ouders met hun driejarige zoon eerst naar Engeland en daarna naar Duitsland. Zijn jeugd bracht Willem door aan het hof van de koning van Pruisen, waar hij een militaire opleiding kreeg en diende in het Pruisische leger.

Spanje diende hij in het Engelse leger onder Arthur Wellesley, de eerste hertog van Wellington. Hij nam als generaal in Engelse dienst deel aan de Slag bij Waterloo, waaruit hij gewond aan zijn schouder terugkwam, in de ogen van sommigen als de 'held van Quatre-Bras en Waterloo'.

In 1813 keerde hij met zijn vader terug naar Nederland. In 1815 werd hij officieel troonopvolger, toen zijn vader zich in datzelfde jaar uitriep tot koning van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden.

GPSwalking.nlVoordat we door de Stadhouderspoort het Binnenhof ingaan kijken we even naar rechts, waar we een ijzerwerk zien staan: het monument voor Willem Drees.

Willem Drees N52 04.745 E4 18.715
Willem Drees (Amsterdam, 5 juli 1886 - Den Haag, 14 mei 1988) was een Nederlands politicus voor de SDAP en de latere PvdA. Hij was minister-president van Nederland van 1948 tot 1958, en wordt door menigeen beschouwd als een van de belangrijkste naoorlogse Nederlandse politici.

Onder zijn leiding vonden zowel de dekolonisatie van Nederlands-Indië als de wederopbouw van Nederland plaats.

GPSwalking.nlDrees was een overtuigd sociaaldemocraat, maar wel zeer pragmatisch ingesteld ('niet alles kan, en zeker niet alles tegelijk'). Drees genoot een populariteit die de partijpolitieke grenzen overschreed en kreeg de bijnaam Vadertje Drees.

Hij was de initiator van diverse sociale wetten. Als minister van Sociale Zaken legde hij al in 1947 met de Noodwet Ouderdomsvoorziening de grondslag van sociale wetgevingen.

Vandaar ook de uitdrukking: Hij trekt van Drees.

GPSwalking.nlBinnenhof N52 04.768 E4 18.755
Het Binnenhof is al eeuwenlang het centrum van de Hollandse en Nederlandse politiek. Den Haag is ontstaan rond het Binnenhof, dat door de geschiedenis heen steeds in veel opzichten het middelpunt van de residentie is geweest. Haar ontstaan gaat terug tot de bouw van een kasteel door de graven van Holland, die er sinds de dertiende eeuw hun residentie hielden.

Later werden zij in deze keuze opgevolgd door stadhouders en de Staten-Generaal van de Nederlanden, respectievelijk die van het Koninkrijk der Nederlanden, die deze locatie verkozen vanwege haar status als bestuurscentrum. Ook de minister-president, de hoogste politieke bestuurder van Nederland, heeft hier zijn kantoor, in het Torentje.

GPSwalking.nlGebouwencomplex Binnenhof N52 04.768 E4 18.755
Midden op het plein staat de Ridderzaal, of de Grafelijke Zalen. Alle gebouwen aan de rechterkant behoren tot de gebouwen van de Tweede Kamer, met daarin de Oude Kamer en helemaal achterin rechts het Keurhuis.

Dan zien we het Fontein. Achter ons en links zijn de zalen van de Eerste Kamer, met boven in het eerste gebouw de vergaderzaal, in de buitenhoek de Mauritstoren en in het midden aan de Hofvijver de Hofkapel. Verder naar achteren rond de Binnenpoort staan links en rechts achter de Ridderzaal de gebouwen en zalen van het Ministerie van Algemene Zaken.

Straks zullen we ook nog het Torentje van de Minister President en de Trêveszaal zien.

Verder zijn er vier poorten: we zijn net door de Stadhouderpoort binnengekomen. Vanaf de Ridderzaal naar rechts hebben we de Spuipoort. Links achter de Ridderzaal staat de Binnenpoort of Middenpoort. Daardoorheen zullen we de Mauritspoort – ook
Grenadierspoort of Buitenpoort genoemd – zien.


GPSwalking.nlRidderzaal N52 04.774 E4 18.792
De zaal was de feestzaal van het in de dertiende eeuw gebouwde grafelijke zalencomplex en werd de Grote of Hoge Zaal genoemd en is gebouwd door graaf Floris V. Bij afwezigheid van de graven werd de zaal later alleen maar gebruikt als voorportaal van de Rolzaal waar het Hof van Holland zitting hield.

In de tijd van de Republiek werd de zaal voor allerlei andere doeleinden gebruikt, zoals voor verkoop van boeken, wandelplaats, markt, winkelcentrum, wachtruimte voor de rechtbank, exercitieruimte en trekkingen van de Staatsloterij. Daarom werd hij ook wel Loterijzaal genoemd.

De naam Ridderzaal is pas in de negentiende eeuw, onder invloed van de romantiek, in gebruik geraakt. In 1994 en 1995, tijdens de restauratie van haar eigen vergaderzaal, gebruikte de Eerste Kamer de Ridderzaal om te vergaderen.

GPSwalking.nlSedert 1904 wordt in de Ridderzaal jaarlijks een Verenigde Vergadering der Staten-Generaal gehouden waarin de koning(in) de troonrede uitspreekt.

Sinds 1848 (met onderbreking tijdens de Tweede Wereldoorlog) wordt daarmee op de derde dinsdag van september het parlementaire vergaderjaar geopend (Prinsjesdag).

Ook worden Nederlandse medaillewinnaars van Olympische Spelen hier na de Spelen gehuldigd als Ridder in de Orde van Oranje-Nassau en worden hun de versierselen behorende bij een ridderorde  uitgereikt.

GPSwalking.nlFontein N52 04.758 E4 18.744
De fontein op het Binnenhof is een geschenk van de Haagse burgerij, als dank voor de restauratie van de voorgevel van de Grafelijke zalen (Ridderzaal).

De fontein werd ontworpen door Pierre Cuypers, die ook verantwoordelijk was voor de restauratie. Het vergulde beeld van Willem II van Holland op de top van de fontein is ontworpen door Ludwig Jünger.

In 1885 werd de fontein op het Binnenhof geplaatst.

Willem II, Graaf van Holland N52 04.758 E4 18.744
"Ter nagedachtenis van Willem II Roomsch Koning en Graaf van Holland, Begunstiger der stedelijke vrijheden, beschermer der kunst, stichter der kasteelen in 's-Gravenhage en Haarlem, geb. MCCXXVII †MCCLVI†" Willem II (?, februari 1227 - Hoogwoud, 28 januari 1256) was graaf van Holland en Zeeland (1234-1256) en koning van het Heilige Roomse Rijk (1248-1256).

GPSwalking.nlHij was de zoon van Floris IV van Holland en Machteld van Brabant. Op zevenjarige leeftijd volgde hij zijn vader op, toen deze in 1234 bij een toernooi in het Noord-Franse Corbie om het leven kwam. Een broer van zijn vader, eveneens Willem geheten, en later Otto, bisschop van Utrecht (ook een broer van zijn vader), werden regent. Als graaf van Holland vormde hij een sterk bondgenootschap met Brabant tegen Vlaanderen.

In 1247 verpandde hij Nijmegen aan de graaf van Gelre. Nijmegen is een Gelderse stad gebleven omdat het pand nooit is ingelost. Willem nam het besluit om zijn hoeve in 'Haga' om te bouwen tot een kasteel van waaruit hij efficiënt zijn gebieden kon besturen. Daarmee begon de functie van Den Haag als bestuurscentrum.

Tijdens de veldtocht tegen de Westfriezen zakte hij op 28 januari 1256 bij Hoogwoud door het ijs. Pas later is hij teruggevonden en hij ligt nu begraven in de Abdij van Middelburg.


GPSwalking.nlGoutsmits Keurhuys N52 04.779 E4 18.852
Ten noorden van de Ridderzaal, op Binnenhof 6, staat een klein huis met het opschrift "t' Goutsmits Keurhuys". Het is in 1640 gebouwd voor het Gilde van de Goud- en Zilversmeden.

Hier werden de keurmerken in zilveren en gouden voorwerpen geslagen. Om bij het pand te komen moest men door de Spuipoort en de Hofpoort. De Stadhouderspoort bij het Buitenhof mocht alleen door de stadhouder gebruikt worden.

Het pand ernaast, Binnenhof 4, werd in 1776 gebouwd. Het werd door de Tweede Kamer gebruikt.

GPSwalking.nlEerste Kamer der Staten-Generaal N52 04.773 E4 18.728
De Eerste Kamer der Staten-Generaal, kort Eerste Kamer of Senaat, vormt, tezamen met de Tweede Kamer, de Staten-Generaal van het Koninkrijk der Nederlanden. De kamer heeft 75 zetels. De leden worden voor vier jaar gekozen door de leden van de Provinciale Staten van alle provincies.

Vergeleken met de Tweede Kamer heeft de Eerste Kamer minder rechten en bevoegdheden. De leden van de Eerste Kamer komen in principe slechts één dag in de week (op dinsdag) bijeen om de wetsontwerpen die al door de Tweede Kamer zijn aangenomen, nog eens te bespreken. Ze letten daarbij vooral op de technische kanten van het voorstel: de deugdelijkheid van de wet en de samenhang met andere wetten.

De Eerste kamer werd in 1815 gevormd door de splitsing van de Staten-Generaal in twee kamers, op verzoek van de Zuidelijke Nederlanden die de adel een plaats in het parlement wilden geven.

GPSwalking.nlDe Noordelijke Nederlanden aanvaardden dit, onder de voorwaarde dat niet alleen adel lid kon worden, maar allen die "door diensten aan den Staat bewezen, door hunne geboorte of gegoedheid onder de aanzienlijksten van de lande behoren". De Koning benoemde de leden van de Eerste Kamer voor het leven.

Eerste Kamer N52 04.775 E4 18.718
Op Binnenhof 22 is de Eerste Kamer der Staten-Generaal gevestigd. In 1650 gaven de Staten van Holland en West-Friesland aan de befaamde architect Pieter Post de opdracht een nieuwe monumentale vergaderzaal te bouwen. De bouw vond plaats tijdens het stadhouderloze tijdperk dat na de dood van stadhouder Willem II werd afgekondigd. Hiertoe werd een gedeelte van de stadhouderlijke residentie afgebroken. Van het stadhouderlijk paleis bleef de Mauritstoren, gelegen in de zuidwesthoek van het Binnenhof, intact.

GPSwalking.nlMauritstoren N52 04.769 E4 18.706
Op de eerste etage van de Mauritstoren bevindt zich een kamer die onder Stadhouder Willem V was ingericht als eetkamer.

Deze kamer die uitkijkt op het Buitenhof, is lange tijd gebruikt als Ministerskamer door de ministers en staatssecretarissen, die zich hier voorbereidden op de plenaire behandeling van wetsvoorstellen in de Eerste Kamer.

In de Ministerskamer vonden veelvuldig onderhandelingen in het kader van een kabinetsformatie plaats.

GPSwalking.nlHofkapel N52 04.789 E4 18.741
Sinds 1591 hield de Waals-Hervormde gemeente haar diensten in de oude Kapel van Maria ten Hove op het Binnenhof, gesticht door graaf Floris V. De Hofkapel werd in 1879 aan het Rijk verkocht.

Na een grondige verbouwing kreeg het gebouw een andere bestemming. Tegenwoordig bevinden zich in dit deel van het Binnenhof de fractie-, commissie- en werkruimtes van de Eerste Kamer. Op de zolder is nog het oude houten gotische plafond te zien.

Trêveszaal N52 04.807 E4 18.813
De Trêveszaal werd gebouwd in opdracht van de Staten-Generaal. Dit gebeurde op verzoek van Johan van Oldenbarnevelt om zo een mooie zaal te krijgen om tijdens de Tachtigjarige Oorlog onderhandelingen te voeren die tot het Twaalfjarig Bestand van 1609 hebben geleid.

GPSwalking.nlZijn standbeeld staat op de Lange Vijverberg en kijkt naar het gebouw.

In de Trêvezaal vind het wekelijks overleg plaats van de Ministerraad.
Regering: De Nederlandse regering bestaat uit de koning en de ministers.
Ministerraad: De ministers vormen tezamen de ministerraad, die wordt voorgezeten door de minister-president.

Kabinet: Samen met de ministers vormen de staatssecretarissen het Nederlands kabinet

En de voorzitter is de Premier, Eerste Minister.

GPSwalking.nlTorentje N52 04.819 E4 18.840
Het Torentje is sinds 1982 de werkkamer van de minister-president. Ernaast losstaand ligt het museum het Mauritshuis dat in 1640 werd gebouwd als woning voor graaf Johan Maurits van Nassau-Siegen.

Het Torentje is in de jaren 1840 gebruikt als werkkamer door Thorbecke, maar de verschillende premiers wisselden nog wel eens van kantoor. Pas sinds de regeerperiode van Ruud Lubbers is het Torentje de vaste werkplek van de minister-president.

Aan de andere kant van het Torentje ligt de Maurits- of Grenadierspoort, die toegang geeft tot het Binnenhof.

Recht tegenover het Torentje in het voormalige ministerie van Koloniën zijn nu kantoorruimten van de Tweede Kamer.

GPSwalking.nlMinisterie van Algemene Zaken N52 04.788 E4 18.816
In de gebouwen grenzend aan het Torentje zetelt het ministerie van Algemene Zaken (AZ) is het departement van de Minister-President. Het is met ca. 400 medewerkers veruit het kleinste ministerie. Mark Rutte, de minister-president en leidt dus het ministerie voor Algemene Zaken.

De belangrijkste taken zijn ondersteuning van de minister-president bij de coördinatie van het algemene regeringsbeleid en woordvoering daarover, alsmede de coördinatie van het algemene communicatiebeleid. Een van de belangrijkste onderdelen van het ministerie is de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD),

GPSwalking.nlMauritshuis N52 04.827 E4 18.855
We verlaten nu het Binnenhof en passeren het Mauritshuis.

Het Mauritshuis is een Rijksmuseum in Den Haag met voornamelijk schilderijen uit de Gouden Eeuw. Er hangen ook enkele topwerken uit de 18e eeuw. Het inmiddels geprivatiseerde en relatief kleine museum heeft een wereldberoemde verzameling van in totaal 800 schilderijen, die in het bijzondere interieur goed tot hun recht komen. De architectuur van het gebouw is vele malen nagevolgd. Zie https://mauritshuis.nl

We gaan verder over de Korte Vijverberg vóór de Sociëteit De Witte naar links. Allereerst zien we dan de Vertegenwoordiging van de Europese Commissie en het Europees Parlement. Vooral in de achterliggende gebouwen links van het smalle straatje.
Dan volgt het Kabinet van de koning.

Op de hoek staat het Haags Historisch Museum in de Sint Sebastiaansdoelen, de voormalige schutterij, aan het Schuttersveld.


GPSwalking.nlKoninklijke Schouwburg N52 04.917 E4 18.921
In 1766 liet prins Karel Christiaan van Nassau-Weilburg, de zwager van stadhouder Willem V, een paleisje aan het Korte Voorhout bouwen voor hemzelf en zijn 23-jarige echtgenote, prinses Carolina van Oranje-Nassau.

De architect Pieter de Swart, maakte een ontwerp in Franse Lodewijk XVI-stijl voor een 77 meter breed en drie verdiepingen hoog gebouw dat om een sterk gebogen halfronde cour gevormd is.

Aan de voorkant zouden van links naar rechts een biljartkamer komen, dan een slaapkamer, een kabinet en een antichambre, aan de tuinkant een muziekzaal, een danszaal en een gezelschapskamer, waar vijf gobelins de muren zouden sieren.

GPSwalking.nlVerder waren er twee canapé's en achttien fauteuils met verguld houtwerk besteld en vijf bronzen wandluchters. De gordijnen zouden van damast worden gemaakt. In 1769 verhuisde prins Karel naar Weilburg, waar Carolina in 1787 overleed.

Na het overlijden van prins Karel verkochten zijn erfgenamen zijn Haagse bezittingen op het onvoltooide stukje paleis na. Lange tijd stond het onafgemaakt en leeg en er werd al besloten het weer af te breken toen een groep vooraanstaande Haagse burgers in 1802 het paleisje voor 99 jaar huurde om het tot een schouwburg te verbouwen. Om het gebouw te testen liet men een regiment met volle bepakking over de balkons lopen. De stevigheid werd goedgekeurd. Er mocht een schouwburg komen.

GPSwalking.nlAmerikaanse Ambassade N52 04.958 E4 18.919
De Amerikaanse Ambassade wordt gezien als het meest bedreigende gebouw in deze politieke omgeving.

We zien dat ook aan de overheersende veiligheidsmaatregelen. Daarom gaat deze Ambassade verhuizen naar een nieuw gebouw in Wassenaar.

Ministerie van Financiën N52 04.951 E4 19.032

Loop hier ook even binnen op het fraaie binnenplein. Het ministerie van Financiën houdt zich bezig met de begroting, belastingen, de staatskas.

GPSwalking.nlHet ministerie van Financiën is verantwoordelijk voor de inkomsten en uitgaven van het Rijk. Het ziet erop toe dat het geld van de Nederlandse overheid doelmatig wordt besteed.

Tevens is het ministerie van Financiën verantwoordelijk voor het binnenlands financieel-economisch beleid, dat wil zeggen de grote lijnen van de inkomsten en uitgaven van bedrijven en burgers.

Het ministerie houdt verder toezicht op het functioneren van de financiële markten, de financiële instellingen en het betalingsverkeer.


Ten slotte is het ministerie verantwoordelijk voor de afstemming van het financieel-economisch beleid op Europees en mondiaal niveau.

GPSwalking.nlBij het ministerie van Financiën te Den Haag werken circa 1400 mensen. Er is echter ook een aantal decentrale onderdelen: De 35.000 medewerkers van de Belastingdienst werken in regiokantoren in het hele land.

De Douane (valt onder de Belastingdienst), de FIOD-ECD (valt onder de Belastingdienst), de Directie Domeinen Roerende Zaken.

Het ministerie van Financiën is een van de oudste ministeries (samen met Buitenlandse/Binnenlandse Zaken, Justitie en Defensie). Het bestaat al sinds 1798 (een schatkistbewaarder bestaat al sinds 1588), toen de regering het Uitvoerend Bewind heette in de Bataafse Republiek.

GPSwalking.nlHoge Raad der Nederlanden N52 04.997 E4 19.018
Als we oversteken naar links zien we op de hoek de voormalige Franse Ambassade. Die zullen we later passeren bij het Vredespaleis.

Sinds 1 maart 2016 is hier de Hoge Raad der Nederlanden gevestigd. Het nieuwe onderkomen biedt ruimte aan alle medewerkers van de Hoge Raad, de hoogste rechter op het gebied van straf-, belasting- en civiel recht.

Daardoor kan efficiënter worden gewerkt, is de verwachting. Het gebouw heeft een bruto-vloeroppervlakte van 15.000 vierkante meter, verspreid over 6 verdiepingen. Daarin wordt ook het parket (dat rechtsgeleerde adviezen opstelt) gehuisvest.

GPSwalking.nlHet gebouw bevat 2 rechtszalen, kantoren, een gezamenlijke bibliotheek, een restaurant en een ondergrondse parkeergarage.

De Hoge Raad der Nederlanden (kortweg Hoge Raad) is de hoogste rechtsprekende instantie in Nederland, Aruba, Curaçao en Sint Maarten op civielrechtelijk, strafrechtelijk en belastingrechtelijk gebied.

De Hoge Raad zetelt in Den Haag en is belast met het toezicht op de rechtseenheid en rechtsontwikkeling van het Nederlandse recht. Een rechter van de Hoge Raad wordt, ongeacht of het nu gaat om een man of vrouw, een raadsheer genoemd.

GPSwalking.nlMalieveld N52 05.104 E4 19.090
Oorspronkelijk was het Malieveld onderdeel van het Haagse Bos. Het Malieveld mag niet worden bebouwd, omdat de Acte van Redemptie uit 1576 dat verbiedt. Daarin staat dat niemand ooit een boom mag kappen en dat het bos niet verkocht mag worden. De Acte is door Willem van Oranje zelf getekend en werd later door een plan van het Kabinet-Rutte I weer actueel.

Aan het begin van de Tachtigjarige Oorlog werd echter een deel van het Haagse Bos gekapt om een stadswal rond Den Haag te bouwen. Omdat de Spanjaarden Den Haag bezetten, werd het hout gebruikt door de Spanjaarden in hun verdediging tegen de opstandelingen.

GPSwalking.nlDoordat het die jaren flink regende, spoelde de vruchtbare grond weg en is het bos op de plaats van het Malieveld nooit meer teruggekomen.

In 1594 werd daarom besloten het Malieveld (dat nog uit duinen bestond) verder af te graven. Hierdoor ontstond de grasvlakte die tot op de dag van vandaag bestaat.

Vanaf 1606 werd het grasveld gebruikt om het spel malie (of palmalie) te spelen. Dit spel, een voorloper van golf en croquet, was populair onder de Engelse en Franse adel. Het Malieveld dankt zijn naam aan dit spel.

Het Malieveld is een groot grasveld waar regelmatig evenementen maar ook protestacties worden gehouden. Het veld is zo'n 550 meter bij 200 meter groot (ruim tien hectare). Het Malieveld is ook al ruim vierhonderd jaar de locatie voor militaire parades.  Aan de randen van het veld staan mooie oude bomen, waar de beroemde Italiaan Cassanova ooit een duel onder heeft uitgevochten met een rivaal.

GPSwalking.nlPrincessegracht N52 05.056 E4 18.999
De Inspectie Verkeer en Waterstaat (IVW), die onder meer de taxibranche controleert op naleving van de rij- en rusttijden, gaat sinds 1 januari 2012 verder onder de naam Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT). De VROM-Inspectie (VI) en de Inspectie Verkeer en Waterstaat (IVW) zijn toen samengevoegd. De fusie komt voort uit de herschikking van de ministeries van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM) en Verkeer en Waterstaat (VenW). Dat heeft geleid tot het ministerie van Infrastructuur en Milieu (IenM). De ILT is onderdeel van IenM.

De ILT bewaakt en stimuleert de naleving van wet- en regelgeving voor een veilige en duurzame leefomgeving en transport. Behalve op naleving van wet- en regelgeving op het terrein van IenM, ziet de ILT ook toe op naleving van wet- en regelgeving van de ministeries van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (nucleair en straling) en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (bouwen en wonen).


En verder:

  • OVSE: High Commissioner On National Minorities Ms. Astrid Thors vertegenwoordigt de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa. OVSE (OSCE)
  • KIVI NIRIA: Koninklijk Instituut Van Ingenieurs zetelt hier.
  • Goed beschermd: Stichting Behoud Oude Haagse Synagoge.
  • Ambassade voor Turkije.
  • Museum Meermanno: Museum met een grote verzameling van middeleeuwse handschriften en vroege drukken, bijeengebracht door baron W.H.J.van Westreenen van Tiellandt (1783-1848).

GPSwalking.nlEn zo zit de omgeving vol van Maatschappelijke Vertegenwoordigers, Niet-Gouvernementele Organisaties (NGO’s). We zullen ze niet allemaal noemen.

Hotel Des Indes N52 05.030 E4 18.801
We lopen door, links en komen bij het Hotel Des Indes. Gebouwd als een aristocratisch stadspaleis in 1850 en omgebouwd tot een luxe hotel in 1881.

Dit chique hotel is veelvuldig bezocht door belangrijke wereldlijke gasten. Het hotel heet een zeer rijk en statig interieur. Het ligt aan de Lange Voorhout, een groene oase, met de klemtoon op ‘hout’.

GPSwalking.nlLange Voorhout N52 04.965 E4 18.802
Aan dit L-vormig plein staat het Escher Museum in Het Paleis. We zien verder het monument voor de Hertog von Sachsen-Weimar, een soort zitbank als monument voor Koningin Emma en in de bocht de oude pomp uit 1715.

Onderweg zien we het Stadspaleisje van Huguetan.

Gaande naar het westen zien we veel moderne sculpturen. Op het plein is door de gemeente Den Haag een nieuw soort straatverlichting geplaatst, die door de toepassing van ledverlichting ook het bladerdak van de monumentale bomen belicht. Tegen het einde links herkennen we Diligentia en daar tegenover rechts bij de Engelse Ambassade zien we de gebouwen van de Algemene Rekenkamer en de Kloosterkerk.


GPSwalking.nlStadspaleisje van Huguetan N52 04.987 E4 18.727
De Hoge Raad bevond zich tot maart 2016 in een schitterend gebouw aan het Lange Voorhout 34. Het is het gebouw van de voormalige Koninklijke bibliotheek.

Oudere panden die hier hebben gestaan zijn in opdracht van Adrienne-Marguerite Huguetan (een naar Nederland gevluchte Franse Hugenote) in rond 1743 samengevoegd tot het middengedeelte van dit mooie stadspaleis. Architect was de eveneens uit Frankrijk gevluchte Hugenoot Daniël Marot.

De volgende bewoner, Jan van Tuyll bezat naast dit pand ook de aangrenzende woningen. De Nederlandse Architect Pieter de Zwart heeft al deze gebouwen in 1760 een passende gevel gegeven zodat ze één geheel vormden met het Stadspaleisje van Huguetan.


GPSwalking.nlAlgemene Rekenkamer N52 04.940 E4 18.593
De Algemene Rekenkamer controleert of het Rijk geld uitgeeft en beleid uitvoert zoals het de bedoeling was. De Rekenkamer rapporteert haar conclusies aan de Tweede Kamer.

In Frankrijk bestond er in 1318 al een rekenkamer. Filips de Stoute, hertog van Bourgondië stelde in 1386 een rekenkamer in in Rijsel en zijn zoon Jan zonder Vrees creëerde een centrale rekenkamer in Brussel. Hiermee probeerden de hertogen van Bourgondië grip te krijgen op de belastinginkomsten. De eerste Hollandse Rekenkamer werd in 1447 opgericht.

GPSwalking.nlKloosterkerk N52 04.917 E4 18.576
De eerste bebouwing aan het Lange Voorhout verscheen rond het begin van de 15e eeuw. In 1404 schonk Margaretha van Kleef grond aan de Orde der Dominicanen om er een klooster te stichten. Uit die tijd dateert de huidige Kloosterkerk (1420).

Tijdens de Beeldenstorm werd op 25 augustus 1566 veel vernield.

De meeste monniken vluchtten. In 1574, na het verdrijven van de Spanjaarden tijdens de Tachtigjarige Oorlog, moesten de resterende dominicanen het klooster verlaten. Sinds 1617 wordt het gebruikt door de Protestantse Kerk. Het is onder meer bekend als de kerk waar prinses Beatrix – soms vergezeld door familieleden – met enige regelmaat de zondagse kerkdienst bezoekt. De banden van het Huis Oranje-Nassau met deze kerk gaan terug tot 1617, toen prins Maurits besloot om hier ter kerk te gaan. In de kerk liggen Jacob Cats in 1660 en in 1736 Daniel Fahrenheit begraven.

GPSwalking.nlWe gaan rechtdoor oversteken waar we de gecombineerde gebouwen van de Raad van State aan de Kneuterdijk zien.

Kneuterdijk N52 04.852 E4 18.550
De Kneuterdijk staat bekend om haar stadspaleizen en sierlijke woonhuizen.

Aan de Kneuterdijk woonden enkele zeer beroemde staatslieden, zoals Jacob Cats, Johan van Oldenbarnevelt (No 22 nu RvS) en leden van de familie De Witt (No 6).

Het voormalig Paleis Kneuterdijk (No 20) ligt ook aan de Kneuterdijk, hier woonden onder anderen Jacob II van Wassenaer Obdam (1645 - 1714) en later koning Willem II met zijn vrouw Anna Paulowna.

GPSwalking.nlAnna Paulowna en Willem II N52 04.877 E4 18.495
Niet verwonderlijk dat koning Willem I na zijn terugkeer uit ballingschap zijn oog op het pand liet vallen. Hij zocht een woning, keizersdochter waardig. Zijn zoon de kroonprins was namelijk in 1816 in het huwelijk getreden met Anna Paulowna, zuster van de Russische tsaar, en ze hadden woonruimte nodig. En zo kocht de koning dat jaar het huis aan de Kneuterdijk met erf, stallen, tuinen en een grote wijnkelder van de familie Van Wassenaer.

Willem II en paleis Kneuterdijk N52 04.877 E4 18.495

Toen Willem II in 1840 koning was geworden, werd het paleis aan de Kneuterdijk zijn vaste uitvalsbasis. In de door Willem als kroonprins gebouwde balzaal gaf de koning muzikale soirees en grote feesten, in de ‘witte zaal’ diners. Het staatshoofd werkte rechts van de grote vestibule achter het voorbordes.

GPSwalking.nlHier moet hij op de ochtend van 13 maart 1848 de voorzitter van de Tweede Kamer hebben laten komen en hem de opdracht hebben gegeven een nieuwe grondwet te ontwerpen, die zijn eigen macht inperkte en het Nederlandse staatsbestel een democratisch fundament gaf.

Paleis Raad van State N52 04.906 E4 18.525

Sinds 1983 is het paleis aan de Kneuterdijk in gebruik door de Raad van State, waarvoor het gebouw kort geleden grondig is verbouwd en gerestaureerd. En daarmee heeft het gebouw eigenlijk weer een koninklijke bestemming gekregen. Voorzitter van die raad is immers de koning.

Raad van State N52 04.893 E4 18.494         
De Raad van State (RvS) is in Nederland een adviesorgaan van de regering en de hoogste bestuursrechter van het land. De RvS is in 1531 opgericht door keizer Karel V en is een van de oudste regeringsorganen ter wereld.

GPSwalking.nlDe Raad van State bestaat, buiten de koning als voorzitter, uit een vice-president en tien leden. Daarnaast heeft koningin Máxima zitting in de Raad. De leden van het koninklijk huis die zitting in de Raad hebben, kunnen aan de beraadslagingen deelnemen, doch onthouden zich van stemmen.

De vice-president heeft de dagelijkse leiding van de Raad van State. Inclusief vice-president, voorzitter van de Afdeling bestuursrechtspraak, leden van de Raad van State, staatsraden van het koninkrijk, staatsraden en staatsraden in buitengewone dienst, bestaat de raad (oktober 2014) uit 73 leden. Leden en staatsraden worden voor het leven benoemd door de Kroon (de koning en ministers).

Johan de Witt N52 04.871 E4 18.523
Een stukje machtspolitiek: Na de 80-jarige Oorlog ontstaat in Münster de Republiek der Verenigde Zeven Provinciën met Willem I als stadhouder (lieu tenant) aan het hoofd. De Republiek kent na de dood van Stadhouder Willem II van Oranje Nassau geen leider meer: het stadhouderloos tijdperk. Daaruit ontstaat enig rumoer. De Staatsen, veelal adelijken, die voor de regenten zijn, staan tegenover de Orangisten of Prinsgezinden, veelal het gewone volk.

GPSwalking.nlDe landprovincies zijn meestal op de boerenstand gericht, zoals bijna overal in Europese landen, maar daartegenover richten Holland en Zeeland zich vooral op overzeese handel. En dan is er nog de calvinistische / katholieke tegenstelling. Voorwaar geen eenvoudige tijd zonder een regeringsleider….

Daar komt nog bij dat Frankrijk zich in het noorden, ons zuiden, sterker wil maken en Engeland onder Cromwell – die Karel I van Engeland, vader van Mary Stuart, heeft afgezet - wereld overheersing wil, met Nederland als tegenstander; Willem II is immers getrouwd met Mary Stuart en katholiek, en richt zich meer op een landleger tegen de Franse dreiging – Engeland is, totdat Cromwell komt, immers een mindere dreiging.


In die tijd en onder die omstandigheden opereert Johann de Witt en wordt in 1653 benoemd als Raadspensionaris van Holland.

Na de plotselinge dood van stadhouder Willem II wil de meerderheid van de Nederlandse provinciale besturen geen nieuwe stadhouder van het Huis van Oranje; De Witt is er een groot voorstander van. Hij noemde het de periode van "De Ware Vrijheid".

Zijn functie lijkt op een combinatie van minister-president, minister van binnenlandse zaken, buitenlandse zaken en van financiën tegelijk. Daardoor is hij machtig. Onder zijn bewind wordt Nederland het machtigste land ter wereld en  de vrije handel en de republikeinse vorm van regering worden gezien als de leidende factoren voor economisch en politiek succes. Met Engeland sluit hij vrede na de nederlaag bij Nieuwpoort.


GPSwalking.nlEen geheime clausule – de Acte van Seclusie – houdt in dat de Oranjes uitgesloten worden van benoemingen tot stadhouder. Hij krijgt invloed op de opvoeding van de zoon van Willem II. Hij bouwt een sterke vloot op met de Ruyter als admiraal, en niet onder Tromp, een vurig Oranjeklant aanhanger.

Hij richt het vaderlandse marinierskorps op. Met de sterke vloot verwaarloost hij echter het landleger, waardoor het land door de expansiepolitiek van de Fransen onder zware druk komt te staan. Met Engeland en Zweden sluit hij een verbond tegen de Fransen: de Triple Alliantie.

De Engelsen spelen ‘vals spel’ – in 1660 is Cromwell op zijn beurt weer afgezet ten gunste van Karel II - zodat in Rampjaar 1672 een oorlogsverklaring aan de Republiek volgt. Dat leverde veel weerstand op onder de bevolking. Er wordt een moordaanslag op de broers gepleegd, waardoor Johan tijdelijk wordt uitgeschakeld en de prinsgezinden Willem van Oranje weer als stadhouder Willem III in het zadel kunnen helpen. Dat luidt dan de totale ondergang in van de Gebroeders de Witt.

Na een proces op 20 augustus wordt Cornelis veroordeeld; Johan wordt naar de gevangenis gelokt, waar beiden worden gelyncht, gedood,  worden opgehangen en verminkt.


GPSwalking.nlNoordeinde 66 N52 04.845 E4 18.431
Noordeinde 66 te Den Haag is een pand dat eigendom is van het Nederlandse Rijksvastgoedbedrijf. Het ligt naast Paleis Noordeinde en is als pied-à-terre en secretariaat beschikbaar gesteld aan prinses Beatrix der Nederlanden. Het woonoppervlak is 640 vierkante meter. Van 1995 tot 2003 was het de woning van kroonprins Willem-Alexander der Nederlanden en vanaf zijn huwelijk in 2002 ook van zijn echtgenote prinses Máxima.

In 1898 werd het pand gekocht door koningin Emma en sindsdien was het in bezit van de Nederlandse koninklijke familie. In 1993 verkocht prinses Juliana der Nederlanden het pand aan haar kleinzoon Willem-Alexander voor 750.000 gulden, omgerekend ongeveer 340.000 euro. Deze liet het grondig renoveren en had er zijn privévertrekken op de eerste verdieping. Op de begane grond was zijn secretariaat. In 2008 verkocht hij het aan de Rijksgebouwendienst voor 3,25 miljoen euro. Op 1 juli 2014 ging de Rijksgebouwendienst op in het Rijksvastgoedbedrijf.

In 2013-2014 werd het pand verbouwd om het gereed te maken voor het verblijf en de werkzaamheden van prinses Beatrix. De kosten kwamen uit op 3,7 miljoen euro, exclusief die voor de beveiliging. Onder meer werd een lift geplaatst.


GPSwalking.nlPaleis Noordeinde N52 04.860 E4 18.400
Paleis Noordeinde in Den Haag is het werkpaleis van koning Willem-Alexander.

In een akte uit 1370 wordt vermoedelijk al geschreven over Noordeinde. Daarna is er weinig bekend totdat in 1512 de grafelijk ambtenaar Willem Goudt eigenaar van de terreinen blijkt te zijn. Inmiddels rijk geworden liet Goudt in 1533 een groot huis bouwen dat bekendstond onder de naam 'die huysinge van Willem Goudt'

Vanaf 1580 werd het huis verhuurd, vanaf 1591 aan Louise de Coligny, de weduwe van Willem van Oranje die op verzoek van de Staten van Holland in Den Haag was komen wonen. Het huis werd toen het in 1595 te koop werd aangeboden, gekocht door de Staten van Holland. Louise de Coligny kon er blijven wonen en deelde het met haar zoon Frederik Hendrik graaf van Nassau, de latere prins van Oranje. In 1609 werd het door de Staten-Generaal aan beiden geschonken. Het heette indertijd 'Het Oude Hof'.

GPSwalking.nlFrederik Hendrik kreeg het na de dood van zijn moeder alleen in handen en liet het in 1640 verbouwen naar een ontwerp van de architecten Jacob van Campen en Pieter Post. Na zijn overlijden in 1647 kwam het in bezit van zijn zoon prins Willem II van Oranje.

Zijn vader had enkele dagen voor zijn dood laten vastleggen dat Amalia van Solms, zijn echtgenote, er na zijn overlijden tot aan haar eigen dood zou mogen wonen. De kosten voor reparaties kwamen - zo had Frederik Hendrik vastgelegd - voor rekening van Willem II. Na diens dood in 1650, kwam het paleis in bezit van zijn enig kind, de latere stadhouder-koning Willem III, die acht dagen na zijn overlijden geboren werd.

Toen deze in 1702 stierf, werd Het Oude Hof onderwerp van een erfenisgeschil. Pas in 1732 werd dat beslecht en kwam het in handen van koning Frederik I van Pruisen, een kleinzoon van prins Frederik Hendrik. In 1754 verkocht zijn zoon koning Frederik de Grote het paleis aan Anna van Hannover, de weduwe van prins en stadhouder Willem IV van Oranje-Nassau. Haar kleinzoon Willem, de latere koning Willem I, woonde er van 1792 tot 1795.

GPSwalking.nlFrankrijk nam het in 1795 na de verovering van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden in beslag als oorlogsbuit. Na het vertrek van de Fransen in 1813 kwam het in handen van de Nederlandse staat en in portefeuille van de Rijksgebouwendienst.
Paleis Noordeinde was van 1817 tot 1940 de residentie van de regerend vorst. Koning Willem I kreeg het in 1813 ter beschikking als winterpaleis.

Tijdens de regeringsperiode van koning Willem II woonde zijn hofhouding in het paleis, terwijl de koning in Paleis Kneuterdijk resideerde. Zijn opvolger en zoon koning Willem III woonde er wel. Onder zijn leiding kwamen omvangrijke wijzigingen in het interieur tot stand
.

In 1880 werd zijn enige dochter Wilhelmina er geboren, de latere koningin. Zij zou er na de dood van haar vader in 1890 blijven wonen met haar moeder koningin-regentes Emma en vervolgens met haar echtgenoot prins Hendrik. In 1909 werd hun enig kind Juliana in het paleis geboren. Na de Tweede Wereldoorlog keerde koningin Wilhelmina niet terug naar Paleis Noordeinde. Zij bleef voortaan in Apeldoorn in haar zomerpaleis Paleis Het Loo wonen.

Dit is dus nu het werkpaleis van de Koning en Koningin. Het gezin zelf woont in Wassenaar  op Eikenhorst, waar het gezin met de drie prinsessen kan opgroeien buiten de Haagse politieke beslommeringen.


R
GPSwalking.nluiterstandbeeld Willem van Oranje N52 04.876 E4 18.434
Het ruiterstandbeeld van De Nieuwerkerke werd in brons gegoten bij de firma Soyer in Parijs. In september 1845 was het beeld klaar.

Het beeld toont de prins van Oranje, in brons uitgevoerd, als ruiter te paard. De prins werd door de beeldhouwer afgebeeld als legeraanvoerder; in zijn rechterhand houdt hij een baton, in zijn linkerhand de teugels, zijn gespoorde laarzen in de stijgbeugels. De meer dan levensgrote mannenfiguur is gekleed in een harnas, omhangen met een sjerp en degen, hij draagt een plooikraag en een hoed met pluim. Het stappend paard draagt een zadel en tuigage.

Het ruiterstandbeeld staat op een sarcofaagvormige sokkel, waarop in cartouches aan drie zijden de namen van de zeven gewesten Holland, Friesland, Zeeland, Overijssel, Gelderland, Utrecht en Groningen zijn aangebracht en daaronder in rechthoekige omlijstingen hun rijk gedecoreerde en bekroonde wapenschilden. Op de voorkant het wapen van Willem van Oranje, onder zijn devies 'je maintiendrai'.


GPSwalking.nlWillem van Oranje N52 04.871 E4 18.411
Willem (slot Dillenburg, 24 april 1533 – Delft, 10 juli 1584), prins van Oranje, graaf van Nassau-Dillenburg, beter bekend als Willem van Oranje of onder zijn bijnaam Willem de Zwijger, en in Nederland vaak Vader des vaderlands genoemd, was aanvankelijk stadhouder (plaatsvervanger) voor de regerend heer der Nederlanden. Hij begon zijn loopbaan in dienst van de Rooms-Duitse keizer Karel V. Meningsverschillen met Karels opvolger Filips leidden uiteindelijk tot de Tachtigjarige Oorlog.

Deze oorlog had als eindresultaat dat de Noordelijke Nederlanden in 1648, bij de Vrede van Münster, internationaal erkend werden als onafhankelijke staat. In kronieken, brieven en documenten uit de 16e eeuw wordt soms gesproken over de Opstand. Ook in de hedendaagse literatuur wordt het begin van de Tachtigjarige Oorlog veelal weer aangeduid met de (Nederlandse) Opstand.


De lijfspreuk van de prins was Je maintiendrai (Ik zal handhaven). Aan het eind van zijn leven breidde de prins deze uit: Je maintiendrai l'honneur, la foy, la loi de Dieu, du Roy, de mes amis et moy (Ik zal de eer, het geloof, de wet van God, van de koning, van mijn vrienden en mij handhaven). De oorspronkelijke lijfspreuk ("Je maintiendrai Chalon") was afkomstig van Oranjes erflater René van Chalon, die deze later wijzigde in "Je maintiendrai Nassau".

Willem van Oranje werd geboren als oudste zoon van Willem de Rijke, graaf van Nassau, en Juliana van Stolberg. Zijn vader had uit een eerder huwelijk al een dochter en zijn moeder had uit een eerder huwelijk vier kinderen. Tot zijn elfde levensjaar kreeg Willem een opvoeding in lutherse zin op het stamslot Dillenburg in Duitsland. Zijn moeder was overtuigd protestant en bracht dat over op haar kinderen.

GPSwalking.nlDe 26-jarige René van Chalon, die in 1530 door een erfenis onder meer het onafhankelijke prinsdom Orange verworven had, had bij testament bepaald dat Willem van Nassau zijn opvolger zou worden. Ook keizer Karel V, destijds Heer der Nederlanden en keizer van het Heilige Roomse Rijk, stemde daarmee in. De elfjarige Willem erfde daardoor het prinsdom Orange met de prestigieuze titel van prins. Naast de lijfspreuk Je maintiendrai Chalon voerde hij dus ook de titel Prins van Oranje.

Zijn levenshouding werd gekenmerkt door optimisme en welsprekendheid. Hij bleek over diplomatieke gaven te beschikken. Hij kreeg zijn bijnaam de De Zwijger niet vanwege zwijgzaamheid, maar vanwege zijn gewoonte nooit het achterste van zijn tong te laten zien. Op 8 juli 1551 trad de 18-jarige Willem in het huwelijk met Anna van Egmont, na het overlijden van Anna van Egmont in 1558, met Anna van Saksen op 25 augustus 1561 in Leipzig. Uit het vierde huwelijk met Louise de Coligny (1583–1584), huwelijk eindigde door het overlijden van Willem van Oranje, werd Frederik Hendrik (29 januari 1584 – 14 maart 1647), stadhouder, prins van Oranje (1625–1647) geboren.

Vanuit Duitsland begon hij zijn strijd tegen Philips II koning van Spanje. Deze strijd leidde uiteindelijk tot het ontstaan van Nederland als zelfstandige natie.


Op 10 juli 1584 pleegde de Fransman Balthasar Gerards (die zich voordeed als de protestant François Guyon) zijn fatale aanslag. Oranje lunchte die middag met Rombertus van Uylenburgh, burgemeester van Leeuwarden, zijn zus, zijn vrouw en zijn dochter in het Prinsenhof te Delft. Oranje wilde van deze Friese rechtsgeleerde in het bijzonder informatie over het unieke Friese rechtssysteem.

Na deze maaltijd wilde Oranje de trap naar zijn slaap/werkkamer oplopen en werd van zeer korte afstand door Gerards met een pistool doodgeschoten. Oranjes laatste woorden waren volgens overlevering Mon Dieu, mon Dieu, ayez pitié de moi et de ce pauvre peuple, wat wordt vertaald als "Mijn God, Mijn God, heb medelijden met mij en met dit arme volk".

GPSwalking.nlKoningin Wilhelmina N52 04.887 E4 18.446 
Koningin der Nederlanden 1890-1948. Wilhelmina Helena Pauline Maria van Oranje-Nassau Het monument bestaat uit een standbeeld voor een muur met de tekst: eenzaam maar niet alleen.

Aan de achterzijde van die muur staat: opgericht ter nagedachtenis van  wilhelmina helene paulina maria  Koningin der Nederlanden  geboren 31 Augustus 1880 te ’s-Gravenhage  ingehuldigd 8 September 1898  in de Nieuwe Kerk te Amsterdam  op 4 September 1948 deed Zij afstand van de  troon ten gunste van Haar dochter Juliana  op 28 November 1962 overleed Zij op Paleis het Loo.

Voor beeld en muur is een plein met een kompas in het plaveisel, aan de tegenoverliggende zijde wordt dit plein afgesloten door een muurtje met de tekst: 1880-1962 Wilhelmina. Achter Haar Stem Uit Ballingschap stond een Gestalte als deze. 1940-1946. Kunstenaar: Charlotte D. barones van Pallandt (Arnhem 1898-Noordwijk 1997), beeldhouwster

ZGPSwalking.nlo, nu kunnen we even doorlopen tot aan het Plein 1813.

Plein 1813 N52 05.170 E4 18.294
Plein 1813,  voorheen Willemsplein, aangelegd in 1863-1869. Genoemd naar 1813, landing van de Prins.
Plein 1813, tot 1863 Willemplein, is het onafhankelijkheidsplein in Den Haag. Het plein ligt in het midden van de wijk Willemspark op de kruising van de Alexanderstraat en de Sophialaan. Midden op het plein staat een monument.

GPSwalking.nlOnafhankelijkheidsmonument
Op het plein (een ovale rotonde) staat het monument ter nagedachtenis aan de overwinning op Napoleon, het einde van de Franse tijd in Nederland, de onafhankelijkheid en de stichting van het Koninkrijk der Nederlanden in 1813.

De eerste steen werd op 17 november 1863 gelegd door Koning Willem III. De naam van het plein werd toen veranderd van Willemsplein naar Plein 1813. Het monument werd onthuld op 17 november 1869 door Prins Frederik der Nederlanden.

Om het plein staan 36 paardenkastanjes. De oudste zijn in 1936 als ongeveer 25 jaar oude bomen geplant. In de Tweede Wereldoorlog werden ze omwikkeld met prikkeldraad om te voorkomen dat ze gekapt zouden worden.

GPSwalking.nlWe gaan links over het plein en daarna rechts tot we bij het Vredespaleis komen. Linksaf zouden we bij Panorama Mesdag komen.

We passeren de Russische Ambassade en krijgen dan glorieus zicht op het Paleis.


HCCH N52 05.218 E4 17.982
De Haagse Conferentie voor Internationaal Privaatrecht (HCCH) is een intergouvernementele organisatie, met als doel om gaandeweg de regelgeving van het internationaal privaatrecht te unificeren. Anno 2015 zijn 79 staten en de Europese Unie lid van de Haagse Conferentie.

Het secretariaat of permanent bureau dat onder leiding staat van een secretaris-generaal, onderhoudt de contacten en bereidt de plenaire zittingen en de zittingen van de commissies voor.

GPSwalking.nlVia onderhandeling worden multilaterale verdragen afgesloten, die dan Haagse Conventies worden genoemd (niet àlle zogenaamde Haagse Conventies zijn echter afkomstig van de Haagse Conferentie). De eerste Haagse Conferentie vond plaats in 1893.

Het doel van de Haagse Conferentie is te werken aan de geleidelijke eenmaking van de regels van internationaal privaatrecht. Daarbij moet je denken aan alimentatieverplichtingen jegens kinderen, bescherming van minderjarigen, verplichtingen bij verkeersongevallen op de weg, geldigheid van huwelijken, internationale bescherming van volwassenen, samenwerking op het gebied van de interlandelijke adoptie enzovoort.


GPSwalking.nlHaags oorlogsmonument 1940-1945 N52 05.220 E4 17.912
Het Haags oorlogsmonument 1940-1945 staat tegenover het Vredespaleis op het Carnegieplein in Den Haag. Het monument is gemaakt door Appie Drielsma in 1992, en kwam tot stand op initiatief van een groep van oud-verzetsmensen. De vier zuilen van het monument symboliseren de vier groepen in de samenleving ten tijde van de Tweede Wereldoorlog: neutraal, rooms-katholiek, protestants en joods.

Eeuwige vredesvlam N52 05.226 E4 17.845
De eeuwige vredesvlam is een eeuwig brandende vlam in Wales. Door het wereldwijd verspreiden van deze vlam wordt aandacht voor de wereldvrede gevraagd. Op 31 juli 1999 werden zeven vlammen vanaf vijf continenten samengebracht in Bangor in Noord-Wales. Van die zeven vlammen werd een achtste vlam gemaakt, de Vlam van de Wereldvrede.

GPSwalking.nlDe eerste vredesvlam in Nederland werd op 18 april 2002 naast de toegangshekken van het Vredespaleis geplaatst. Daar is een speciaal monument opgericht waarin de vredesvlam eeuwig zal branden. Op het monument staat de inscriptie: "May all beings find peace".

Het monument is sinds 2004 omringd door het "Wereldvredespad", bestaande uit een rand van 196 stenen en steentjes uit 196 landen. Sommige stenen zijn bijzonder: zo ligt er een brok steen uit de Berlijnse Muur en een steen van het Robbeneiland, waar Nelson Mandela jarenlang gevangen zat.


Vredespaleis N52 05.198 E4 17.734
Het Vredespaleis is de zetel van het Permanente Hof van Arbitrage, het Internationaal Gerechtshof van de Verenigde Naties, de Haagsche Academie voor Internationaal Recht, de Bibliotheek van het Vredespaleis en de Carnegie Stichting. Mr. Carnegie was de schenker van het gebouw. Hiernaast is het paleis ook regelmatig de gastheer van diverse evenementen op het gebied van internationaal recht en politiek. Het doel van deze organisaties is om voor geschillen tussen landen tot een vreedzame oplossing te komen.

GPSwalking.nlIn de tweede helft van de 19e eeuw werd door Europese naties steeds meer geld uitgegeven aan leger en marine. Vanwege deze wapenwedloop zond de Russische tsaar Nicolaas II op 24 augustus 1898 aan de regeringen van alle belangrijke naties een uitnodiging voor een internationale conferentie over vrede en ontwapening. Hij koos als neutrale plaats voor Den Haag. Tsaar Nicolaas vond dat dialoog en internationale afspraken maken   beter zou zijn voor de welvaart en vooruitgang van de mensen in plaats van verdeeldheid en vijandschap zaaien.

De eerste Vredesconferentie van Den Haag werd in 1899  gehouden.


De bewoners van het Vredespaleis zijn:

  • De Carnegie Stichting (1903)
  • Het Permanente Hof van Arbitrage (PCA, 1913). De oorspronkelijke bewoner waarvoor het paleis was gebouwd. Het Hof telde in december 2006, 106 leden. Was eerst gevestigd aan de Prinsegracht 71.
  • De Bibliotheek van het Vredespaleis (1913). Het oorspronkelijk plan van Carnegie was de financiering van een bibliotheek voor internationaal recht.
  • De Haagsche Academie voor Internationaal Recht (1914, 1923). Opgericht in 1914 en sterk gepropageerd door Tobias Asser functioneert de Academie sinds 1923. Fondsen voor de Academie kwamen van een ander vredesproject van Andrew Carnegie, namelijk de Carnegie Endowment for International Peace, opgericht in 1910.
  • Het Permanent Hof van Internationale Justitie (1922-1946). In 1922 werd dit orgaan van de Volkenbond toegevoegd aan de bewoners. Hiervoor moest de bibliotheek naar een dependance verhuizen en het PCA naar de linkerzijde van het gebouw. Dit Hof werd opgevolgd door het:
  • Het Internationaal Gerechtshof (ICJ) (1946). In 1946, met de geboorte van de Verenigde Naties, werd het ICJ opgericht als het rechterlijk orgaan. Vanwege ruimtegebrek wordt voor diverse tribunalen uitgeweken naar andere locaties in Den Haag (zoals voor het Joegoslavië-tribunaal).
  • PRIME Finance (2012). Dit internationaal tribunaal voor arbitrage en mediation met betrekking tot geschillen over complexe financiële transacties werd in 2012 opgericht in reactie op de kredietcrisis van 2007.
  • De hoven werken onafhankelijk van elkaar, hoewel ze gebruik kunnen maken van dezelfde internationale rechters.

GPSwalking.nlInternationaal Gerechtshof 52 05.198 E4 17.734
Het Internationaal Gerechtshof (ICJ) heeft een tweevoudige taak.

Ten eerste, het beslecht, in overeenstemming met internationaal recht, geschillen die worden voorgelegd door staten. Geschillen betreffen met name de land- en maritieme grenzen, territoriale soevereiniteit, het gebruiken van geweld, schending van internationaal humanitair recht, niet-inmenging in de interne aangelegenheden van staten, diplomatieke betrekkingen, gijzeling, het recht op asiel, nationaliteit, voogdij, rechten van doorgang en economische rechten.

Ten tweede, het brengt adviezen over rechtsvragen uit die worden voorgelegd door de organen en gespecialiseerde organisaties van de VN die daartoe gemachtigd zijn. De adviezen kunnen aangeven hoe deze organen en organisaties wettig kunnen functioneren, of hun gezag versterken tegenover weerspannige staten.

Het Internationaal Gerechtshof bestaat uit 15 rechters uit verschillende landen die voor 9 jaar worden verkozen en kunnen herkozen worden.

GPSwalking.nlPermanente Hof van Arbitrage N52 05.198 E4 17.734
Permanent Court of Arbitration PCA. Partijen die een geschil willen beslechten door middel van arbitrage, kunnen zich wenden tot het Permanente Hof van Arbitrage (PHA). Bij de meeste geschillen die aan het PHA worden voorgelegd, is tenminste een staat betrokken.

Maar ook geschillen met internationale organisaties, bedrijven en individuen kunnen worden voorgelegd. In de meeste gevallen wordt een driekoppig tribunaal gevormd, waarbij elke partij een arbiter benoemt, en deze arbiters samen een president benoemen. Het aldus gevormde Hof beslist over de zaak.

Een voorbeeld is het geschil tussen België en Nederland over het gebruik van de IJzeren Rijn. Uitgaand van een oud verdrag zou België ook nu nog gebruik kunnen maken van de in onbruik geraakte spoorlijn.

GPSwalking.nlNederland beargumenteerd dat met de huidige Europese natuurbeschermings-wetgeving rond de Meinweg dat oude verdrag overruled zou zijn. Het PCA stelde België echter in het gelijk.

We kunnen nu terugkeren naar het Centraal Station, waarbij we nog vele moderne gebouwen van de diverse ministeries zullen zien.

Maar als we zin hebben in even doorstappen dan kunnen we een ommetje maken langs Zorgvliet, met daarin het Catshuis, de woning van de Minister President (nu Mark Rutte) en het Scheveningse Bos. Ook kunnen we dan het Gemeentemuseum en Museon zien.

In deze omgeving staan talloze Ambassades.


GPSwalking.nlCatshuis N52 05.418 E4 17.097
Het Catshuis, gelegen aan de Adriaan Goekooplaan 10 in Den Haag, is sinds 1963 de ambtswoning van de minister-president van Nederland en het ontvangstcentrum van de regering. Het huis, gelegen op het landgoed Sorghvliet, ligt langs de huidige Scheveningseweg, die op aanraden van Constantijn Huygens in 1653 werd aangelegd.

Het Catshuis is door stadsarchitect Claes Dircx van Balckeneynde gebouwd voor Jacob Cats (1577-1660), een vooraanstaand dichter en politicus. Cats nam Huis Sorghvliet, zoals hij het zelf noemde, op 14 juli 1652 in gebruik. Oorspronkelijk had het huis geen bovenetage.

Wij gaan terug vanaf het Vredespaleis, langs de Franse Ambassade  tot we bij de Koninklijke Stallen en de Paleistuinen achter Paleis Noordeinde uitkomen.

GPSwalking.nlKoninklijke Stallen N52 04.948 E4 18.176
De Koninklijke Stallen maakt deel uit van een gebouwencomplex waartoe ook   Paleis Noordeinde en de Paleistuin, waarin een pand staat met het Koninklijk Huisarchief behoren. Het eclectisch-renaissancistische gebouw met stallen en koetshuizen rondom een rechthoekige binnenplaats werd ontworpen door H.P. Vogel en gerealiseerd in de periode 1876-1879.

Het is een Rijksmonument dat in gebruik is door het Koninklijk Staldepartement en niet toegankelijk is voor publiek.  Eerder stonden de paarden van het koninklijk huis onder andere in stallen achter het Pagehuis aan het Lange Voorhout, waar nu de Algemene Rekenkamer is. Hier staan onder meer paarden en koetsen van de Koninklijke familie en (sinds 1898) de Gouden Koets. Hier staan ook de hofauto's en Wexy, het opgezette paard van de latere Koning Willem II, dat tijdens de Slag bij Waterloo door een schotwond sneuvelde.


GPSwalking.nlPaleistuin N52 04.874 E4 18.263
De Paleistuin, vroeger ook wel Princessetuin genoemd, is een park achter Paleis Noordeinde.

De tuin is grotendeels toegankelijk voor het publiek, van zonsopkomst tot zonsondergang. De tuin wordt alleen gesloten als er belangrijke gasten op het paleis zijn.  De Princessetuin, voorganger van de Paleistuin, zal kort na 1609 zijn aangelegd, toen de Staten van Holland en West-Friesland het Oude Hof schonk aan Louise de Coligny, de weduwe van prins Willem van Oranje, die het sinds 1591 huurde en samen met haar zoon Frederik Hendrik bewoonde.

Kaarten uit 1616 (Cornelis Bos) en uit 1618 (Braun & Hogenberg) laten een grote stijltuin zien die door de oude stijltuin werd verbonden met het Oude Hof, dat tussen 1640 en 1649 door stadhouder Frederik Hendrik werd verbouwd en uitgebreid tot wat tegenwoordig Paleis Noordeinde wordt genoemd.

GPSwalking.nlOok de oude stijltuin werd in deze periode naar de mode van die tijd ingericht.

Na het overlijden in 1702 van prins Willem III kwam de tuin door erfenis in handen van koning Frederik I van Pruisen, die het Oude Hof door zijn gezanten liet bewonen.

Vijftig jaar later werd de tuin gekocht door Anna van Hannover, de weduwe van Willem IV en bleef deze in het bezit van de familie Van Oranje-Nassau, tot de laatste stadhouder Willem V in 1785 na de Bataafse Revolutie het land ontvluchtte en zijn bezittingen werden onteigend.

Verder door de Prinsestraat komen we op het Kerkplein met de grote Kerk. Het grote gebouw rechts was voorheen het PTT kantoor en heet nu Hof ter Hage.

GPSwalking.nlLinks staat voordat we op het Plein komen het door Berlage gebouwde hoofdkantoor van De Nederlanden, later National Nederlanden, de verzekeringsmaatschappij.

Links op het Plein staat het Oude Stadhuis van Den Haag.

Oude Stadhuis N52 04.674 E4 18.492

Op de locatie van het stadhuis bevond zich voorheen het stadkasteel van de machtige heren van Brederode. Op een bepaald moment (1392 of 1393) is het huis echter in beslag genomen door de graaf Aalbrecht van Holland, vanwege de rol van een van de heren in de moord op zijn maîtresse Aleid van Poelgeest.

Het werd door hem gegeven aan het dorp Haagambacht om te gebruiken als het "Dorpshuys van Der Hage". Het Haagse Dorpshuys heeft bestaan tot ongeveer 1560. Toen werd besloten om een nieuw Raadhuis te bouwen: dit gebeurde tussen 1561 en 1565.

GPSwalking.nlGrote of Sint-Jacobskerk N52 04.642 E4 18.427
De Grote of Sint-Jacobskerk behoort met het Binnenhof tot de oudste gebouwen van Den Haag. Bronnen geven aan dat al in de 13e eeuw een (waarschijnlijk houten) kerk op deze plaats stond.

In 1337 spreken bronnen van de grote kercke, wat mogelijk duidt op een stenen gebouw. Tijdens archeologisch onderzoek in 2009 werden muren aangetroffen uit de eerste helft van de veertiende eeuw, opgebouwd uit grote kloostermoppen, vermoedelijk daterend uit de periode 1320-1350.

De stenen kerk werd oorspronkelijk als kruiskerk gebouwd. Tussen 1434 en 1455 werd het schip echter uitgebreid met zijbeuken, waardoor de kruisvorm verloren ging. Deze vergroting maakte de St. Jacob kerk tot het eerste voorbeeld van het Haagse hallentype, een type hallenkerk dat daarna in met name het graafschap Holland op grotere schaal zou worden ingevoerd.

GPSwalking.nlBij dit type hallenkerk zijn de traveeën van de zijbeuken elk voorzien van een hoge topgevel met een eigen kap die dwars staat op het dak van de middenbeuk. Deze constructie maakte het mogelijk de zijbeuken van grote vensters te voorzien.

Tot aan de Beeldenstorm in 1566 was de kerk alleen in gebruik voor de katholieke liturgie, na de reformatie rond 1580 alleen voor protestantse diensten.

De Oranjes gebruiken het gebouw nog voor doopplechtigheden en huwelijken. Zo traden koningin Wilhelmina en prins Hendrik (1901), prinses Juliana en prins Bernhard (1937), prinses Margriet en Pieter van Vollenhoven (1967) hier in het huwelijk, werd Prins Willem Alexander hier gedoopt op 2 september 1967 en lieten Prins Constantijn en Prinses Laurentien (2001) er hun huwelijk bevestigen.

Prinses Catharina-Amalia werd in 2004 in deze kerk gedoopt.

GPSwalking.nlNa de ronde rond de kerk gaan we door de winkelstraat naar de Grote Markt, in de zomer is dat één groot terras.

Na de Markt gaan we links tot voorbij de Bijenkorf en Hema. Voor de Pathé bioscoop gaan we recht en komen we achter de Nieuwe Kerk.

Hier kunnen we naar hartenlust meegaan met het winkelend publiek……

Nou ja, wij moeten door. De geachte wandelaar verwacht nog veel moois en vooral groots. Heel groots.


Nieuwe Kerk N52 04.578 E4 18.945 

We komen achter via de ommuring binnen. Daar passeren we het monumentale graf van Spinosa. De Nieuwe Kerk staat aan het Spui. Het werd in 1649 gebouwd nadat de Grote Kerk te klein was geworden. De bouw werd voltooid in 1656.

GPSwalking.nlDe Nieuwe Kerk werd ontworpen door timmerman Pieter Noorwits met assistentie van Bartholomeus van Bassen. De kerk geldt als een hoogtepunt van de vroege protestantse kerkelijke architectuur in Nederland. Zoals veel kerken uit die tijd is de Nieuwe Kerk een centraalbouw.

In tegenstelling tot andere centraalbouwen heeft de kerk echter geen eenvoudige cirkelvormige of veelzijdige plattegrond maar bestaat de ruimte uit twee achtzijdige delen die met elkaar verbonden zijn door een iets smaller deel waarin de preekstoel werd opgesteld. De architectuur van de kerk vertoont elementen van zowel renaissance als classicisme. De kerk wordt niet meer gebruikt als gebedshuis, maar wel voor concerten en zakelijke events.

We verlaten het gebouw naar de voorkant, steken over en komen nu bij de moderne gebouwen van de Gemeente en de Ministeries.

Ze zijn moeilijk in hun omvang te zien, maar we lopen erlangs als we terugkeren naar het Centraal Station.

GPSwalking.nlStadhuis Den Haag N52 04.668 E4 19.017
Achter de Haagse Bibliotheek staat het Stadhuis. Aan het Spui ligt het stadhuis van Den Haag. Het opvallende witte gebouw heeft het grootste atrium van Nederland. Daar kunt u voor veel zaken terecht. De stad heeft in de loop der eeuwen vier verschillende stadhuizen gekend.

Het huidige stadhuis van Den Haag dankt zijn bijnaam IJspaleis aan zijn witte kleur. Het kenmerkt zich ook door het atrium, het grootste van Nederland.

De architect is de Amerikaan Richard Meier. Met het ontwerp werd in 1986 begonnen. Het werd gebouwd in de periode 1990-1995. De opdrachtgever tot de bouw is het ABP Pensioenfonds, de aannemer Wilma Bouw. De bouwkosten bedroegen €125 miljoen, het bruto vloeroppervlak is 131.00 m².

In hetzelfde gebouw zijn ook de Bibliotheek Den Haag en het Haags Gemeentearchief gevestigd.


GPSwalking.nlLucent Danstheater en Anton Philipszaal N52 04.621 E4 19.050
Het Lucent Danstheater was een theater in het Spuikwartier in Den Haag. Het was sinds haar opening in 1987 tot in 2015 de thuisbasis van het dansgenootschap Nederlands Dans Theater. Het bouwwerk was ontworpen door architect Rem Koolhaas. De theaterzaal telde 1001 stoelen. Onder de theaterzaal zit een parkeergarage.

Dr. Anton Philipszaal was een concertzaal en theater aan het Spui in Den Haag. Het werd in hetzelfde jaar 1987 geopend als het nabij gelegen Lucent Danstheater. Het gebouw was ontworpen door de architecten Dick van Mourik en Peter Vermeulen. De zaal telde 1800 zitplaatsen. Het complex gaat gesloopt worden om plaats te maken voor een nieuw cultuur centrum in 2019.

GPSwalking.nlHet Wijnhavenkwartier is een gebied in het centrum van Den Haag, tussen het Centraal Station en het Spuiplein. Dwars door het gebied loopt de Turfmarkt, de belangrijkste wandelroute van het station naar het centrum.

Dat gaan we volgen en daarbij passeren we de wolkenkrabbers van de diverse ministeries.

Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties N52 04.663 E4 19.120   
Het Nederlandse ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (afgekort tot BZK) is de opvolger van het vroegere ministerie van Binnenlandse Zaken (afgekort tot BiZa).

GPSwalking.nlDe toevoeging "Koninkrijksrelaties" (sinds 1998) heeft betrekking op de overzeese rijksdelen Aruba, Curaçao en Sint Maarten, die voordien onder verantwoordelijkheid vielen van het Kabinet voor Nederlands-Antilliaanse en Arubaanse Zaken.
Het ministerie is in 1798 opgericht onder de naam Departement van inwendige politie en toezicht op de staat van dijken, wegen en wateren van de Bataafse Republiek.

In 2001 richtte het ministerie samen met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten de stichting ICTU op met als doel ICT-projecten te ontwikkelen en te implementeren.

Op 14 oktober 2010 werd het ministerie van VROM als uitvloeisel van het regeerakkoord van het kabinet Rutte-Verhagen opgeheven. Het Directoraat-Generaal Wonen, Wijken en Integratie en de Rijksgebouwendienst van dit voormalige ministerie werden gevoegd bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Het asielbeleid en het politiebeleid werden door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties overgedragen aan het ministerie van Veiligheid en Justitie.


GPSwalking.nlMinisterie van Veiligheid en Justitie N52 04.693 E4 19.201
Het Nederlandse ministerie van Veiligheid en Justitie houdt zich bezig met de rechtsorde in alle stadia. Dit omvat onder meer wetgeving, preventie, handhaving, strafoplegging en slachtofferhulp. Tot 14 oktober 2010 heette dit ministerie "Ministerie van Justitie", met ingang van het kabinet-Rutte I is het Directoraat-Generaal Veiligheid vanuit BZK aan het ministerie toegevoegd en gaat het ministerie door onder de naam "Ministerie van Veiligheid en Justitie".

Sinds 20 maart 2015 is Ard van der Steur (VVD) minister van Veiligheid en Justitie. Staatssecretaris op dit departement is sinds diezelfde datum Klaas Dijkhoff (eveneens VVD).

GPSwalking.nlOnder de verantwoordelijkheid van het ministerie van Veiligheid en Justitie vallen onder andere de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, de politie, de Inspectie Veiligheid en Justitie, de Justitiële uitvoeringsdienst Toetsing, Integriteit en Screening (Dienst Justis, de screeningsautoriteit), IND, Dienst Verkeer & Vertrek, Brandweer, Dienst Justitiële Inrichtingen, het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB) en het Openbaar Ministerie. De rechtbank is echter geen dienst van het ministerie.

Muzentoren N52 04.739 E4 19.167
Muzentoren is een kantoorgebouw in de Resident, het moderne deel van binnenstad van Den Haag. De Muzentoren staat aan de Fluwelen Burgwal. Het gebouw met een octagonale toren werd in 2001 opgeleverd. Inclusief masten is het 78 m hoog. Het bruto vloeroppervlak bedraagt 17.800 m² en de wolkenkrabber telt 18 verdiepingen waarvan er 17 bruikbaar zijn; de bovenste is een lift- annex onderhoudsruimte. De toren heeft een kantoorfunctie.

GPSwalking.nlWoontoren De Kroon N52 04.722 E4 19.273
De Kroon is een torenflat in het Haagse Wijnhavenkwartier, op de voormalige locatie van De Zwarte Madonna, op het terrein tussen het stationsgebied en het Haagse stadhuis. Met 40 verdiepingen en een hoogte van 131,5 meter is het een van de hoogste gebouwen van Den Haag. Op de begane grond van het gebouw is een supermarkt gevestigd. Daarboven ligt een groot atrium van 20 meter hoog met een glazen dak, waar De Kroon zelf en een tweede reuzengebouw bovenuit torenen. De zes laagste verdiepingen bevatten kantoren. Daarboven liggen zeven lagen sociale huurwoningen. Van de 14e tot en met de 40e en hoogste verdieping bestaat het flatgebouw uit koopwoningen.

Helicon Torens N52 04.760 E4 19.249

Helicon is genoemd naar de Griekse berg Helikon in Boeotia. De drie gelijke gebouwen zijn gelegen aan de Turfmarkt, op loopafstand van het Centraal Station. Het huisvest samen met het ermee verbonden Castalia het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en is nabij het gebouw van de directoraten-generaal Ruimte en Milieu van het ministerie van Infrastructuur en Milieu.

GPSwalking.nlMinisterie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport  N52 04.754 E4 19.220
Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is een Nederlands ministerie zetelt in de Twee torens met een zadeldak, het Castalia.

Dit ministerie draagt in de eerste plaats de zorg voor de volksgezondheid. Dit betreft onder andere het beleid met betrekking tot ziekenhuizen, geneesmiddelen, ziektekosten en huisartsen. Verder is het ministerie verantwoordelijk voor het preventiebeleid, de preventieve gezondheidszorg, de publieke gezondheid en de voedselveiligheid. Ook het welzijnsbeleid zoals: de ouderenzorg, het jeugdbeleid, het sociaal-cultureel werk, de verslaafdenzorg en de maatschappelijke dienstverlening, behoort tot het taakveld. Daarnaast is het ministerie verantwoordelijk voor het beleid ten aanzien van de sport.

GPSwalking.nlCastalia N52 04.769 E4 19.231
Het Castalia is één van de hoogste gebouwen van Den Haag met een hoogte van 104 meter te herkennen aan het zadeldak. In het gebouw zijn het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gevestigd.

Het gebouw stond oorspronkelijk bekend als het Transitorium, dat ontworpen was door Jan Lucas en in 1967 werd opgeleverd. In de jaren 90 van de 20ste eeuw werd het gebouw tot het skelet afgebroken en vervolgens weer herbouwd. Het vernieuwde gebouw, van architect Michael Graves, werd in 1998 geopend. Door de twee puntdaken van 35 meter hoog die er tijdens de verbouwing zijn opgeplaatst heeft het gebouw de bijnaam de "Haagse Tieten" gekregen.


Ministerie van Infrastructuur en Milieu N52 04.781 E4 19.217

In dit gebouw met de puntdaken zetelt dit ministerie. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu (IenM) is een Nederlands ministerie dat ontstond onder het kabinet-Rutte I door een fusie van de voormalige ministeries van Verkeer en Waterstaat en Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM)

Aan het hoofd van het ministerie staat sinds 14 oktober 2010 minister Melanie Schultz van Haegen (VVD), met de portefeuille water, ruimte, mobiliteit, maritieme zaken. De staatssecretaris is vanaf 3 november 2015 Sharon Dijksma die Wilma Mansveld (PvdA) opvolgde, met de portefeuille milieu, luchtvaart, openbaar vervoer, spoor, KNMI.

H
GPSwalking.nlet ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM) was het Nederlandse ministerie voor zaken betreffende huisvesting, de ruimtelijke ordening en het beheer van het milieu.

Sinds 14 oktober 2010 zijn Ruimte en Milieu samengevoegd met het ministerie van Verkeer en Waterstaat tot het ministerie van Infrastructuur en Milieu. De Rijksgebouwendienst en het onderdeel Wonen, Wijken en Integratie, waaronder ook de bouwregelgeving, werden vervolgens ondergebracht bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Energie en de Nederlandse Emissieautoriteit zijn naar het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie gegaan.

GPSwalking.nlVROM gebouw N52 04.789 E4 19.379
Het VROM-gebouw is het gebouw aan de Rijnstraat 8 in Den Haag, gebouwd voor het toenmalige ministerie van VROM. In 1992 betrok het ministerie dit gebouw naast station Den Haag Centraal, ontworpen door architect Jan Hoogstad.

Het is een opvallend gebouw met aan beide zijden vier enorme serres, die veel ruimte scheppen. De kantoorruimte voor de ambtenaren die er werken is eerder klein te noemen. De restaurants zijn bewust laag gehouden, zodat de ambtenaren er niet te lang blijven. Door het gebouw loopt een brede voetgangersstraat en klimt het tramspoor naar het station. Het ministerie is milieuvriendelijk en duurzaam gebouwd, zonder gevaarlijke isolatiematerialen en met energiebesparende verlichting. Enkele van de serres zijn voorzien van binnentuinen, en ook het dakterras is beplant met diverse tropische bomen en heesters. Het dak kan bij bepaalde weersomstandigheden geopend of gesloten zijn.


GPSwalking.nlHet gebouw is 60 meter hoog en telt 16 verdiepingen. De omvang van het bouwkavel was 75 bij 150 meter. Begin 2009 is besloten tot vernieuwing van het gebouw. De vernieuwing moderniseert het gebouw op veel terreinen ingrijpend en maakt het geschikt voor het gebruik door meerdere onderdelen van de rijksoverheid. Het project zal enkele jaren duren.

Zurichtoren N52 04.797 E4 19.210
De Zurichtoren is een kantoo rtoren in het Haagse wijkje 'De Resident', aan de Muzenstraat. De toren is gebouwd naar een ontwerp van architect Cesar Pelli en heeft een hoogte van 88 m.

De Zurichtoren telt 20 verdiepingen en werd in 1999 opgeleverd. De toren is eigendom van de Zwitserse verzekeraar Zurich Financial Services. Door de enigszins ronde bovenkant is het gebouw gemakkelijk te herkennen in de skyline van Den Haag.

GPSwalking.nlHoftoren N52 04.798 E4 19.272
De Hoftoren in Den Haag, naast station Den Haag Centraal, is met 142 meter het twee na hoogste gebouw van Den Haag (anno 2012) . Het kantoorpand telt 31 etages, waarvan het grootste deel gebruikt wordt door het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap dat hier sinds september 2003 is gehuisvest. Het pand dat als bijnaam De vulpen heeft is eigendom van de Rijksgebouwendienst.

De Hoftoren is ontworpen door architectenbureau Kohn Pedersen Fox Associates (KPF) uit New York City en gebouwd door Heijmans Bouw BV te Rosmalen. Door hoogte en vorm is de wolkenkrabber gemakkelijk te herkennen in de skyline van Den Haag. Het bovenste gedeelte van de constructie heeft alleen esthetische waarde.


GPSwalking.nlMinisterie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap N52 04.811 E4 19.264
Het ministerie is verantwoordelijk voor de beleidsterreinen onderwijs, cultuur en wetenschap, plus het emancipatiebeleid. Volgens het ministerie wil OCW 'dat iedereen goed onderwijs volgt en zich voorbereidt op zelfstandigheid en verantwoordelijkheid'.

Daarnaast moeten 'leraren hun werk kunnen doen'. Wat betreft cultuur wil het ministerie dat 'iedereen cultuur kan beleven' met als toevoeging dat ook 'kunstenaars hun werk kunnen doen'. Wat betreft wetenschap zegt het ministerieslechts te willen dat ook 'wetenschappers hun werk kunnen doen'. In de woorden van het ministerie is het samenvattend doel 'werken aan een slim, vaardig en creatief Nederland".

GPSwalking.nlEn zo komt er een einde aan deze indrukwekkende wandeling met veel vaderlandse geschiedenis. Krachtig zoals het er in die tijden aan toe is gegaan. Heftig.

Maar ook zien we een goed geoliede organisatie van het landsbestuur. We betalen veel belasting – tweederde van ons gezamenlijke inkomen gaat langs de overheid – maar daar krijgen we ook geweldig veel voor terug: een veilig, gezond en sociaal land.

 

Startpunt

  • START/FINISH/PARKEREN Centraal Station Den Haag N52 04.849 E4 19.480

Geraadpleegde websites:

POI's

  • Central Station N52 04.849 E4 19.480
  • Beatrixkwartier N52 04.916 E4 19.528
  • Royal Academy of Art of The Hague N52 04.905 E4 19.161
  • Burgers daad op Maurits raad N52 04.883 E4 19.216
  • Plein N52 04.808 E4 18.937
  • Willem van Oranje N52 04.792 E4 18.951
  • Nieuwe of Littéraire Sociëteit De Witte N52 04.826 E4 18.928
  • Logement van Amsterdam N52 04.825 E4 18.980
  • Van woonpaleis tot ministerie N52 04.817 E4 18.982
  • Ministerie van Defensie (MinDef) N52 04.746 E4 18.951
  • Tweede Kamer N52 04.754 E4 18.872
  • Rechten Parlementsleden N52 04.729 E4 18.832
  • Pers Centrum Nieuwspoort N52 04.739 E4 18.887
  • Tweede Kamer der Staten Generaal N52 04.739 E4 18.764
  • Vergaderzaal van de Tweede Kamer N52 04.738 E4 18.860
  • Passage  N52 04.693 E4 18.672
  • Buitenhof N52 04.714 E4 18.628
  • Gevangenpoort N52 04.779 E4 18.619
  • Hof van Holland (Rechtspraak) N52 04.759 E4 18.633
  • Hofvijver N52 04.788 E4 18.689
  • Jan I N52 04.862 E4 18.778
  • Willem II der Nederlanden N52 04.760 E4 18.689
  • Willem Drees N52 04.745 E4 18.715
  • Binnenhof N52 04.768 E4 18.755
  • Gebouwencomplex Binnenhof N52 04.768 E4 18.755
  • Ridderzaal N52 04.774 E4 18.792
  • Fontein N52 04.758 E4 18.744
  • Willem II, Graaf van Holland N52 04.758 E4 18.744
  • Goutsmits Keurhuys N52 04.779 E4 18.852
  • Eerste Kamer der Staten-Generaal N52 04.773 E4 18.728
  • Eerste Kamer N52 04.775 E4 18.718
  • Mauritstoren N52 04.769 E4 18.706
  • Hofkapel N52 04.789 E4 18.741
  • Trêveszaal N52 04.807 E4 18.813
  • Torentje N52 04.819 E4 18.840
  • Ministerie van Algemene Zaken N52 04.788 E4 18.816
  • Mauritshuis N52 04.827 E4 18.855
  • Koninklijke Schouwburg N52 04.917 E4 18.921
  • Amerikaanse Ambassade N52 04.958 E4 18.919
  • Ministerie van Financiën N52 04.951 E4 19.032
  • Hoge Raad der Nederlanden N52 04.997 E4 19.018
  • Malieveld N52 05.104 E4 19.090
  • Princessegracht N52 05.056 E4 18.999
  • Hotel Des Indes N52 05.030 E4 18.801
  • Lange Voorhout N52 04.965 E4 18.802
  • Stadspaleisje van Huguetan N52 04.987 E4 18.727
  • Algemene Rekenkamer N52 04.940 E4 18.593
  • Kloosterkerk N52 04.917 E4 18.576
  • Kneuterdijk N52 04.852 E4 18.550
  • Anna Paulowna en Willem II N52 04.877 E4 18.495
  • Willem II en paleis Kneuterdijk N52 04.877 E4 18.495
  • Paleis Raad van State N52 04.906 E4 18.525
  • Raad van State N52 04.893 E4 18.494         
  • Johan de Witt N52 04.871 E4 18.523
  • Noordeinde 66 N52 04.845 E4 18.431
  • Paleis Noordeinde N52 04.860 E4 18.400
  • Ruiterstandbeeld Willem van Oranje N52 04.876 E4 18.434
  • Willem van Oranje N52 04.871 E4 18.411
  • Koningin Wilhelmina N52 04.887 E4 18.446 
  • Plein 1813 N52 05.170 E4 18.294
  • HCCH N52 05.218 E4 17.982
  • Haags oorlogsmonument 1940-1945 N52 05.220 E4 17.912
  • Eeuwige vredesvlam N52 05.226 E4 17.845
  • Vredespaleis N52 05.198 E4 17.734
  • Internationaal Gerechtshof N52 05.198 E4 17.734
  • Catshuis N52 05.418 E4 17.097
  • Koninklijke Stallen N52 04.948 E4 18.176
  • Paleistuin N52 04.874 E4 18.263
  • Oude Stadhuis N52 04.674 E4 18.492
  • Grote of Sint-Jacobskerk N52 04.642 E4 18.427
  • Nieuwe Kerk N52 04.578 E4 18.945 
  • Stadhuis Den Haag N52 04.668 E4 19.017
  • Lucent Danstheater en Anton Philipszaal N52 04.621 E4 19.050
  • Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties N52 04.663 E4 19.120   
  • Ministerie van Veiligheid en Justitie N52 04.693 E4 19.201
  • Muzentoren N52 04.739 E4 19.167
  • Woontoren De Kroon N52 04.722 E4 19.273
  • Helicon Torens N52 04.760 E4 19.249
  • Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport N52 04.754 E4 19.220
  • Castalia N52 04.769 E4 19.231
  • Ministerie van Infrastructuur en Milieu N52 04.781 E4 19.217
  • VROM gebouw N52 04.789 E4 19.379
  • Zurichtoren N52 04.797 E4 19.210
  • Hoftoren N52 04.798 E4 19.272
  • Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap N52 04.811 E4 19.264

 
 

Helaas zijn er nog geen reacties beschikbaar. We willen u van harte uitnodigen om een reactie te plaatsen. Klik op de blauwe knop "Toevoegen" om een nieuwe reactie te plaatsen.