De Bokkenrijders Route 2

Korte beschrijving

De "Bokkenrijders" spreken tot de verbeelding van vele generaties en speelden hun rol in de spook- en andere verhalen, die op de winteravonden aan de haardvuren de ronde deden. En ze waren des te boeiender omdat er nooit iemand het fijne van wist en de fantasie de verhalen nog meer kon aandikken. Nog leven ze voort in de sprookjeswereld van de Efteling.

In werkelijkheid waren het in de 18de eeuw in Zuid- en Midden- en Belgisch-Limburg voorkomende roversbenden.


Kenmerken

Startpunt: Netersel
Positie: Noord-Brabant , Nederland, Coördinaten: N51.424549 E5.191350
Afstanden: 15, 10, 8, 6, 5 km
Type: Bos, Hei, Rivier, Ven
Begaanbaar: Doorgaans goed begaanbaar
Scootmobiel: Niet toegankelijk
Honden: Aangelijnd
Horeca: Halverwege
Gelopen op: 13-09-2010

Route informatie

Een GPS wandeling van 15 km bij Netersel waarbij we terugkijken op Bokkenrijders, een mythische roversbende.
Er zijn verkortingen van 10/8/6/5 km beschikbaar.
De route is goed begaanbaar.
Onderweg komt u een horecagelegenheid tegen.

 




Acties

Download (ZIP) Download (GPX) Bekijk kaart/tracks Bekijk de fotoserie Print wandeling tekst

Startlocatie


Reacties



Wij zijn benieuwd naar uw reactie. Wel hebben we een aantal spelregels waar we u even op willen attenderen

  • Alle velden moeten verplicht worden ingevuld.
  • Uw reactie wordt pas na goedkeuring zichtbaar in de lijst ervaringen.
  • Uw e-mail adres niet wordt getoond op de site.
  • De webmaster behoudt zich het recht uw tekst aan te passen.
  • Het is niet toegestaan email-adressen, enige weblinks of schuttingtaal in de tekst op te nemen. Bij veelvuldig misbruik kan u de mogelijkheid van opslaan worden ontzegd.
  • Als u ons een link wilt doorsturen dan a.u.b. per email.
  • English texts will not be accepted. All input needs to be approved by the webmaster on forehand before be visible on this website. So save yourself the trouble.


Langere beschrijving


Netersel
De naam Netersel is afgeleid van Neder-zale, en daarmee één van de Acht Zaligheden (Netersel, Hulsel, Reusel, Duizel, Steensel, Knegsel, Eersel en Wintelre (Wintersel). Bladel wordt vooral door de VVV's als 8-ste genoemd.

We steken de verharde weg over en gaan door de heerlijk geurende bossen, bij de heide naar rechts tot aan het fietspad. Naar links langs het fietspad tot bij een vijf-gemeentemonument, oversteken en daar het bos in.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSVijf-Gemeenten monument
Het monument is opgericht in 1996 ter afsluiting van de vijf gemeenten. Diessen, Hilvarenbeek, Hooge en Lage Mierde, Bladel en Oost- West- en Middelbeers. De kleine gemeentes zijn opgegaan in Hilvarenbeek, Reusel, Bladel en Oirschot.

 

Oh, wanne schoone jaas

Oh, wanne fène jaas

't Is zeker 'ne nuuwe

Ge het 'm zeker paas

Paas mèr op, det er nou niks mi gebeurt

Dà  ge nergens an bleft hangen, en dà  ge 'm ok nie scheurt.

(uit een Reusels liedje)

In het bos verderop naar de linkerkant van de sloot en uiteindelijk links naar de verharde weg. Net vóór het bruggetje gaan we links het bospad volgen. In een betoverende schoonheid!We volgen het bospad helemaal langs de kronkelende rivier de Reusel.

Dit gebied tot aan de Bockenreijder heet de Hertgang. 

Pierre van Beek heeft - 40 jaar geleden en niks veranderd - zoveel schoons geschreven over dit gebied, dat ik aanraad om de website te bezoeken. Of ge d'r komt of nie, hij vertelt 't zoo schon.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe Hertgang
De "Hertgang" dankt zijn specifiek karakter aan het feit, dat het een oud beekbos is, dat zich aan weerskanten van de naar het noordoosten stromende Reusel uitstrekt zonder dat de beek hier eigenlijk een echt dal vormt. We kennen hier en daar nog wel zo'n soortgelijk bos, maar toch behoren deze tot de grote zeldzaamheden.

De rivier de Reusel is een en al de schilderachtigheid. Een onweerstaanbare uitdaging van een schoonheid. Terwijl elders werd gekanaliseerd, vegeteerde de "Hertgang" onberoerd voort aan beide kanten van de Reusel, die van oudsher haar lust tot meanderen tot in het bandeloze kon botvieren. Bos en beek bleven een twee-eenheid, waarvan het ene deel zich niet zonder het andere denken laat en samen drukten zij het stempel op de "Hertgang", waardoor deze bleef wat hij was - ook niet meer anders zou kunnen zijn - zonder "Hertgang" af te raken.

Onderweg zien we een heuse slingerbrug. Voor de Tarzans onder ons. We kunnen dus aan de overzijde verder gaan en daarna links over het brugje, of gewoon dit mooie pad volgen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSReusel Meanders
En dan is er nog die heerlijke Reusel, met zijn heldere water, hoge, weelderig begroeide oevers en zandige bedding, waarin de door het geboomte vallende zonnevlekken krijgertje spelen. De beek meandert er lustig op los. Zij boetseert haar bochten zoals zij dat wil totdat twee lussen elkaar steeds dichter naderen.

Een winterse overstroming slaat over de smalle dam, die de bochten nog van elkaar scheidt, het water vreet de oevers af en dan is ten slotte de grote dag van de doorbraak daar. De beek kiest haar kortste weg, verlegt op eigen gezag haar loop en laat een overbodig geworden, nu dode arm met steeds brakker wordend water achter, waarin zich hier de gele lis genesteld heeft. Er bestaat in onze streken nog maar weinig gelegenheid het verschijnsel van het meanderen waar te nemen en te volgen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSZee van varens

Complexen eik, beuk, sparren en dennen wisselen elkaar af. Het meest karakteristieke vormt echter in de zomer wel de zee van soms manshoge adelaarsvarens, die op deze hoger gelegen gedeelten totaal overheersen en zich in ontembare uitbundigheid tot over de paden buigen.

Die varens, die ieder jaar afsterven en een verlaten slachtveld achterlaten, beginnen ook weer ieder jaar opnieuw met nooit aflatende levensdrang. Hun naam dragen zij met recht want als men een stengel van onderen afsnijdt, vertoont zich een tweekoppige adelaar voor wie over voldoende verbeelding beschikt...

Na het riviertje zien we de de rode pannen en strodak van de schop In den Bockenreijder, een bekende uitspanning, letterlijk voor koets en ruiter. We laven……

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPS"Bockenreijder" 
We lezen over de historie van de angstzaaiende roversbende.
De "Bokkenrijders" spreken tot de verbeelding van vele generaties en speelden hun rol in de spook- en andere verhalen, die op de winteravonden aan de haardvuren de ronde deden. En ze waren des te boeiender omdat er nooit iemand het fijne van wist en de fantasie de verhalen nog meer kon aandikken. Nog leven ze voort in de sprookjeswereld van de Efteling.

 

In werkelijkheid waren het in de 18de eeuw in Zuid- en Midden- en Belgisch-Limburg voorkomende roversbenden. In die tijd heerste hier veel armoe. Na 1648 toen de kloosters hun macht verloren aan de protestanten ging het hier heel slecht. In het Zuiden volgden ook de herhaaldelijke inkwartieringen van Oostenrijkers, Spanjaarden en Fransen. Voeding voor het ontstaan van bendes.

Eén bende heeft bestaan van 1734 tot 1756 in de voormalige landen van 's Hertogenrade en Oostenrijks Valkenburg. Een tweede van 1762 tot 1776 met Jozef Kerckhoffs als de roverhoofdman. Rond 1775 zouden vijf- tot zeshonderd mensen gehangen en verbannen zijn. De derde bende rond 1790 maakte weinig kans. In de Franse tijd maakte beter politietoezicht en oprichting van de marechaussee een einde aan de plaag (1803).

Hun activiteiten waren in geen enkel opzicht goed te keuren. Ze roofden en plunderden uit pure noodzaak om te overleven. Het gevreesde handelsmerk van de bokkenrijders waren de brandbrieven. Daarmee dreigden ze met brand en moord en afpersing. Deze brief ondertekende ze met het kenmerk "de bokkepoot". Ze waren echter minder crimineel en wreed dan lange tijd en algemeen aangenomen werd.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe bokkerijders 'zweefden' 's nachts op bokken door de lucht. Het is een vertrouwde voorstelling uit het volksgeloof bij de Germaanse volkeren waarbij demonen in een dierlijke gedaante in een storm door het luchtruim raasden.

In het christendom werden deze demonen assistenten van de duivel. Ongetwijfeld hebben die bendes ook in dit gebied geopereerd.

We verlaten de pauzeplaats via de voorkant, naar links, de lange zandweg af tot de scherpe bocht bij de Flaas, een niet toegankelijk groot ven. We volgen het fietspad tot het monumentje van weleer en vergeten nu onze jas niet!We volgen het fietspad terug, rechtsaf het bos in en op de kruising bij het bankje gaan we nu rechtdoor de hei op. In de verte rechts ligt het grote ven Het Goor. We genieten van het weids karakter en gaan aan het einde links achter het bos langs.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSNeterselse Heide
Ten noordwesten van Netersel ligt een prachtig beschermd heide- en vengebied: de Neterselse Heide met Goorven en Flaas. De Neterselse Heide komen het pijpestrootje, dopheide, zonnedauw, de klokjesgentiaan en ook vlooienkruid (om de vlooien te verjagen) en gagel voor.

De Neterselse Heide is een belangrijk natuurgebied, broed- en rustplaats voor vogels als de grutto, de jodelende wulp en de kokmeeuw. De Neterselse Heide valt onder de Habitatrichtlijn. En het is daarnaast tevens aangewezen als beschermd natuurmonument in het kader van de Natuurbeschermingswet.

Na de bocht naar rechts verlaten we rechtdoor het bos en over de landweg in het open veld keren we terug naar de parkeerplaats. In de verte rechts zien we Netersel liggen. Een klein dorp met héél oude wortels.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSNetersel in de middeleeuwen

In Netersel zijn resten van een oud kasteel Pladella Villa gevonden. Karel de Eenvoudige, Koning van Frankrijk, vaardigde in juni 922 ten behoeve van graaf Dirk I een giftbrief uit. Daarin schonk hij graaf Dirk "Hollant ende die kerck t'Egmonde met haren toebehoren". Landgoed Pladella Villa was gelegen op het grondgebied van Bladel / Netersel, zodat hier de wieg van Holland heeft gestaan.

De priorij van Postel richtte rond 1380 in Netersel een pachthoeve, de Kapelhoeve, van 100 ha in, die ze tot 1648 kon exploiteren. Rond 1500 was de Kempen welvarend tijdens de Vlaams-Brabantse Gouden Eeuw. onder de samenwerking tussen de hertogen van Brabant, de regionale en lokale machthebbers en de kerkelijke instellingen.

Naast weilanden zie je op de akkers aardappelen, boekwijt, rogge en haver (zwarte haver) staan. Tegen de herfst is de maïs het hoogst.

We rusten even uit op het bankje om na te genieten van één van de mooiste wandelingen tot nu toe.

 

http://www.cubra.nl/tilburgsdialect/pierrevanbeek/welcome.htm

Startpunt

3700 15km Netersel  41°    N51 24.680 E5 13.101

                Bockenrijder    235°    N51 25.966 E5 09.666

3701 5km Netersel    41°    N51 24.680 E5 13.101

3702 8km Netersel    41°    N51 24.680 E5 13.101

3703 10km Bockenrijder    235°    N51 25.966 E5 09.666

3704 6km Bockenrijder      235°    N51 25.966 E5 09.666

POI's

Netersel N51 24.767 E5 12.419

Leemkuilen N51 25.287 E5 13.302

Cultuurlandschap N51 25.382 E5 13.051

Vijf-Gemeenten monument N51 25.801 E5 11.382

De Hertgang N51 26.157 E5 09.784

Meanderende Reusel N51 26.262 E5 09.908

Zee van varensBockenreijder N51 25.942 E5 09.730

Neterselse Heide N51 25.651 E5 11.719

Netersel in de middeleeuwen N51 24.767 E5 12.419