Steensel DeHees Schadewijk

Korte beschrijving

Een stralende zon in een strakblauwe hemel dan moeten we er even uit.

We vinden een twee uur durende korte wandeling van amper 10 km in een historisch, nou ja, in elk geval nostalgisch gebied, de Hees tussen Steensel en Eersel. Het is daar waar ik geboren ben. Op een nu niet meer bestaande boerderij. We passeren vele akkers die tot eind jaren '50 tot mijn vaders bezit toebehoorden. We zullen ze noemen.

De route start in Steensel onder de toren en dan langs de bosrand naar de Hees. We zien een stukje A67 - met E3-strand - en niet alleen prachtige huizen, maar ook de Bult, een heel oude boerderij en de bron van de Gender. We steken de Provinciale weg over door de open vlakte over de Hoge Hees naar Schadewijk - "Schaak" zeiden we - een middeleeuwse Plaatse, waar we even pauzeren. Langs de Run lopen we naar de Stevert en door het bos terug naar de parkeerplaats. Genoeg te zien en veel te vertellen.



Kenmerken

Startpunt: Steensel, Kerk
Positie: Noord-Brabant , Nederland, Coördinaten: N51.368297 E5.351520
Afstanden: 10, 7, 5 km
Type: Akker, Bos, Cultuur, Open
Begaanbaar: Goed
Scootmobiel: Niet toegankelijk
Honden: Gedeeltelijk aangelijnd
Horeca: Halverwege
Gelopen op: 13-09-2010

Route informatie

Een GPS wandeling van 10 km tussen Steensel en Eersel.

A440 Lengte 10km.

Van de wandeling is ook een WPT en RTE file beschikbaar. Er zijn verkorte versies van 7 en 5 km van deze wandeling beschikbaar.

Goede wandelwegen in goede conditie. Geheel vlak. Langs de rivier de Run kan het drassig zijn en smal.

De hele route is rolstoelgeschikt, behalve bij de Run. Ga daarom vanuit Schadewijk links over de verharde weg richting Molenvelden en richting Stevert.

De wandelingen kunnen in beide richtingen gelopen worden.
Horecavoorziening op Schadewijk 't Rundal met Varkensmuseum of in Steensel.



Acties

Download (ZIP) Download (GPX) Bekijk kaart/tracks Bekijk de fotoserie Print wandeling tekst

Startlocatie


Reacties



Wij zijn benieuwd naar uw reactie. Wel hebben we een aantal spelregels waar we u even op willen attenderen

  • Alle velden moeten verplicht worden ingevuld.
  • Uw reactie wordt pas na goedkeuring zichtbaar in de lijst ervaringen.
  • Uw e-mail adres niet wordt getoond op de site.
  • De webmaster behoudt zich het recht uw tekst aan te passen.
  • Het is niet toegestaan email-adressen, enige weblinks of schuttingtaal in de tekst op te nemen. Bij veelvuldig misbruik kan u de mogelijkheid van opslaan worden ontzegd.
  • Als u ons een link wilt doorsturen dan a.u.b. per email.
  • English texts will not be accepted. All input needs to be approved by the webmaster on forehand before be visible on this website. So save yourself the trouble.


Langere beschrijving


GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSWe parkeren bij de kerk van Steensel en gaan naar de oude toren.

Steensel
Steensel, in 1810 opgegaan in de gemeente Duizel en Steensel. en sinds 1922 onder de gemeente Eersel, heeft 1440 inwoners en is een forenzendorp van Eindhoven. De naam Steensel komt voor het eerst voor in een oorkonde uit 1224, waarin ene Henricus en Marcelis als ridders van Steensel opgevoerd worden. In 1688 werd Steensel, net als Knegsel, door de Franse legerbenden geplunderd en verwoest.

Steensel is een van de acht zaligheden (selligheden – plaatsnamen, eindigend op de uitgang sel van sale), net zoals Eersel, Knegsel, Duizel, Wintelre (Wèntersel), Netersel, Hulsel en Reusel (vooral VVV’s willen Bladel wel eens noemen als achtste, in plaats van Wintelre).
De huidige Steenselse kerktoren, een overblijfsel van de middeleeuwse St.-Luciakerk, werd gebouwd aan het einde van de 14e eeuw en bevat een van de oudste kerkklokken van de Kempen, de Luciaklok uit 1495.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSMijn moeder vertelde me, dat onder de toren een hele grote dikke pier aan de ketting lag. Ik heb ‘m nooit echt gezien, maar het zal wel waar zijn – want mijn moeder vertelde me dat – en met karnaval zijn de Steenselnaren nog steeds de Pieren in Pieregat.
In het winkeltje tegenover de kleine kerk gingen we boodschappen doen bij Drika’s. Iets verder woonde de smid (de Smed), die onze paarden besloeg.
We hebben wel even op het kerkhof gekeken… Je weet maar nooit?

We verlaten Steensel en langs de bosrand gaan we richting De Hees.

Bosbrand?
Zo dicht langs de bosrand kunnen we het niet goed waarnemen, maar vanaf de Provinciale weg (links) is het goed te zien: tussen de grove dennen zien we een klein stukje totaal ander loofhout. In de jaren ’50 is daar een brandstoftank van een straaljager F86 Thunderstreak van de Luchtmacht terecht gekomen en in brand gevlogen.
Bij de boerderij in de verte lag een akker die de Bosplak werd genoemd en die ik me herinner als een veld vol aardappelen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDoor het bos steken we over naar de andere kant en vervolgen naar links naar de Hees. Rechts zien we nog andere voormalige akkers.

Tuurluut
Het huis wat we passeren staat op Tuurling’s akker, door kindertaal verbasterd tot den Tuurluut. Daarachter tegen de snelweg aan lag het Stinsels Veld, vooral hooiland.
In de verte zien we de snelweg A-67 liggen. Die ligt nu op de Waai (wei), en daarachter de Rète (een rijt, nat veld), een hele grote akker tussen de twee takken van de Gender.

De Waai is samen met de Rète dus opgeslokt door zowel de snelweg, als het daarachter liggende E3-Strand. (E-3 komt van de voormalige benaming van de E34) Grenzend aan die plas lag een grote akker, de Haai (hei), een ontgonnen heidegebied tussen Knegsel en Duizel, met de Maast, een bos met lariks.

Aan de Gender lagen de Veldjes,’t Groot en ’t Klein, twee kleine weilanden waar de koeien graasden.

Dan komen we op het gehucht de Hees.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe Hees
In de jaren ’50 bestaand uit 14 huizen, nu flink uitgebreid. Aan het einde van de Genderweg stond de oude boerderij, woonhuis met koestal, schuur en varkensstal.

Daarvóór rechts – er staat nu een woonhuis op – de Perswaai (Paardenwei). Aan de overzijde van de – toen nog zandweg – de paardenstal, de mesthoop en de Blaaik (de Bleek, om de witte was te bleken met blauwsel). Op de hoek bij de T-kruising rechts de loods met opslag van hooi, stro en dorsmachine. Om de hoek naar rechts stonden twee kippenhokken, vooral moeders taak.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSBij de volgende inrit naar de oude boerderij Den Bult, konden we achterom via den Hofpad bij de boerderij komen. Tijden veranderen, nu staan er vijf riante villa’s op hetzelfde terrein. Door ruilverkaveling, aanleg provinciale weg, rijksweg A67 en geen opvolging is het bedrijf opgeheven in 1959.

Als we ietsje doorlopen zien we rechts een (droog) slootje, de bron van de Gender.

Bron van de Gender
We vertelden vroeger dat de Gender ontsprong bij Hanna Renders in het moosgat. De moos was de waterafvoer van de gootsteen en het waswater. De bron van de Gender was, waar we nu staan, een duidelijke wel, waar het water opborrelde. De Gender wordt nu vooral gevoed door kwelwater uit de E3-plas. Zou het hierdoor komen, dat ik van vele rivieren de bron gezocht heb, niet alleen van de Run bij de Weebosch, maar ook bron van de Rijn, de Theems, Donau en de Rhône bij Gletsch heb ik gezien.

Als we rechts kijken zien we de oude boerderij Den Bult, volg de nok van het dak en je ziet waarom. We gaan terug over de Hees richting zuid, Provinciale weg. Steken die over om richting Schadewijk te vervolgen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSHoge Hees
Naar links kijken we over een hoge akker. Duidelijk is te zien, dat die hoger ligt dan het er achter liggende Steensel. De horizon ligt op de bovenste verdieping van de huizen. Steensel ligt dus drie meter lager, niet in een rivierdal, maar de ondergrond is op grote diepte verzakt, een breuk in de aardbodem, als deel van de Centrale Slenk. Waar we nu lopen, zullen we geen grind aan de oppervlakte aantreffen, maar straks in de bossen aan de andere kant van Steensel wel.

De hoge akker iets verder richting Steensel heette Stinsels Land, een royale akker met graan, koren en haver. Op de Stevert aan lagen de Pan en de Bumkes.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDirect na het bos passeren wede Kelder en iets verdr, waar we links afslaa, lag Koxen Ekker, een lange smalle akker richting Eersel.

Die lange hoge bolle akkers, vooral ontstaan door eeuwenlang ophogen met hei en mest vanuit een potstal, noemde men repelakkers. Ze waren erg smal, omdat de oude ploegen slechts één kant uit konden ploegen, waardoor keren met paard en ploeg veel tijd kostte.

Later vond men de keerploeg uit, zodat men zowel heen, als terug kon ploegen.

We komen uit op Schadewijk.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSSchadewijk
Schaak genoemd, is al heel oud. Er zijn urnen, een stenen bijl en pijlpunten gevonden. In de Middeleeuwen al bewoond als nederzetting op een hoger gelegen gebied langs een rivier.

Op de hoge akkers kende men akkerbouw, terwijl de lage akkers vooral grasland voor het vee was. Het driehoekige plaatse is omgeven door langgevelboerderijen met in het midden een grote kuil voor drinkwater voor het vee en het bleken van linnen.

Een VVV-bordje ter plaatse vermeldt, dat rond 712 Engelbert, zoon van Gaobert een hoeve schenkt aan Bisschop Willibrord. In 736 schenkt Bisschop Willibrord de hoeve aan de Abdij van Echternach en moeten de inwoners de cijnzen aan de Abdij betalen.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSIn 1296 schenkt Hertog Jan II de heidegronden aan de bewoners. En bijna 700 jaar later in 1924 worden deze heidegronden verder ontgonnen en verdeeld.

Eersel kent drie historische vormen van bebouwing, hier de Plaatse, op de Markt de Lensbebouwing met lange smalle percelen aan een lensvormig plein, die nu onder druk komen te staan om parkeer- en woonproblemen op te lossen en in het dorp rond het gemeentehuis de Schildbebouwing.

We gaan richting Riethoven tot aan de Run, maar pauzeren eerst bij een Speelboerderij ’t Rundal met het Nationaal Varkensmuseum – zéér interessant, zeker een bezoek waard.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDe Run
De Run is een beek, die ontspringt bij de Weebosch in een mooi komdal. De naam komt van het oude woord runs, dat "loop" of "stromende" betekende. De Run is een zijrivier van de Dommel. Het industriepark de Run in Veldhoven is naar deze beek vernoemd.

We volgen een langs de rivier. Door de vele regen van de laatste dagen is het er een beetje drassig.

In het bos gekomen, zien we nog wit grind aan de oppervlakte, dat door de Maas is aangevoerd vanuit de Ardennen.
Na de Stevert zien we stuifzand in het bos. Door de bossen gaan we met een boog richting Steensel.

GPSwalking.nl: foto bij GPS wandeling / wandeling / wandeltocht / track / lezing / workshop/ GPSDekzandruggen
De hoogteverschillen die u in het bos ziet zijn oude dekzandruggen, die gevormd zijn in de laatste ijstijd.

Het vervoer van het zandstof en de korrels ging in die tijd door de wind en sneeuw. Als in het voorjaar de sneeuw dooide bereikte het zand de grond. Daardoor ontstonden de glooiingen in het landschap.

Door het dorp gaan we terug naar de kerk.

 

Startpunt
Startpunt A440 10km Parkeerterrein Kerk 321° waar N51 22.670 E5 21.137
A441 7km Parkeerterrein Kerk 321° waar N51 22.670 E5 21.137
A442 5km Schadewijk 121° waar N51 21.500 E5 20.629

POI’s:
Steensel
Bosbrand?
Tuurluut en vele andere namen van akkers en velden
De HeesBron van de Gender
Hoge HeesSchadewijk
De Run
Dekzandruggen

Geraadpleegde Internet sites:
http://www.varkensmuseum.nl/
http://www.vvveersel.nl/